Қоғамның күткені – полиция жұмысын түбегейлі жақсарту

Мемлекет басшысы Н.Назарбаев осы аптада өткен Қауіпсіздік Кеңесінің отырысында құзыретті мемлекеттік органдар жұмысының барынша ашық болуын, тұрақты түрде есеп беріп отыруын және тиімді қызмет етуін талап етті. 

Егемен Қазақстан
09.11.2018 655
2

«Ашық жұмыс істеп, адамдардың сенімінен шыға білу керек» деді Елбасы. Отырыстың негізгі тақырыбы энергетикалық қызмет нарығындағы мем­лекеттік органдар жұмысы бол­ғанымен, бұл – халықтың өмір сүруіне жайлы орта қалыптастыруда барлық салада межеге алатын мәселе. Соның ішінде тұрмыс сапасының ажырамас бөлігі қауіпсіздік екенін, қоғам құқық қорғау орган­дарының жұмысының түбегейлі жақсаруын күтіп отырғанын Президент биылғы Жолдауында айрықша атап өткен болатын.

Әрине адамға өмір сүруге қо­лай­лы орта қалыптастыруда керегі алдымен жайлы баспана, ла­йықты кәсіп, сонымен қа­тар құ­қығы мен мүдделері­нің қор­ға­луы екені белгілі. Бұған де­йін қыл­мыстық процестегі азаматтар-

дың құқықтарын қор­ғауды кү­шейту үшін заң­намаға оның әсіре қатаңдығын бәсең­де­туді көздейтін нормалар ен­гі­зілген болатын.  Құқық қор­ғау органдарының өкілеттігі мен жауап­кершілік шегі де айқын­далды. Сөйтіп азаматтардың конс­ти­туциялық құқықтарына кепіл­дікті нығайту, құқық үстемдігін қам­тамасыз ету, құқық қорғау қызметін ізгілендіру жұмыстары кеңінен қолға алынды. Дегенмен бұл талаптардың бәрі жүзеге асуы үшін, алдымен адамға өмір сүруге жай­лы орта қалыптастыруда қа­уіпсіздік мәселесін түбегейлі шешу қажет еді. Ол үшін не істеу керек?

Өзгеріс өлшемі – сапа

Бұл үшін Елбасы құқық қорғау органдары жұмысына терең және сапалы өзгерістер қажет екендігін ашып айтты. Адамдарға алаңсыз жұмыс істеу­де, бейбіт өмір сүруде, тұрмыс сапасын жақсартуға қа­жетті қауіпсіздік пен тыныштықты қам­­тамасыз етіп, заңсыз әрекеттерден қор­­ғау­да алдымен қол ұшын беретін құ­ры­лым – полиция. Бұл орайда Елбасы: «Аза­маттар санасында полиция жазалау­шы емес, керісінше қиын жағдайда олар­дың көмекшісі деген түсінік орнауы тиіс», деді. Демек осы жоғары та­лап дең­гейінен табылу үшін құқық қор­ғау ор­ган­­дарының жұмысына терең және сапа­лы өзгерістер қажет екендігін уақыт­тың өзі талап етіп отыр. Қоғам құқық қор­ғау органдарының, ең алдымен, поли­ция жұмысының түбегейлі жақсаруына мүд­делі. Оның нақты жолын Мемлекет басшысы өзі көрсетіп берді. Ол қандай жол?

«Жол картасы» қабылданады

Құқық қорғау органдарының жұмы­сына өзгерістер енгізу үшін Елбасы «Үкі­метке Президент Әкімшілігімен бір­лесіп, «Ішкі істер органдарын жаңғыр­ту жөніндегі жол картасын» қабылдауды тапсырамын», деді. Демек бұл жаңа да және құқық қорғау органдары жұмысын тү­бегейлі жақсартатын әлеуетті реформа де­ген сөз. Ал бұл реформалар 2019 жыл­­дың 1 қаңтарынан бастап жүзеге асы­ры­ла бастайды. Әрі жаңа, әрі әлеуетті ре­ф­ор­­­ма деп отырғанымыздың да өзіндік жөні бар. Өйткені қабылданатын ішкі іс­­тер органдарын жаңғырту жөніндегі жол картасында полиция жұмысына өз­ге­ріс­тер енгізу мен қызметкерлердің әлеу­­меттік мәселесіне басты назар аударыла­ды. Елбасы: «Біріншіден, Ішкі істер ми­нистрлігінің штатын оңтайланды­рып, по­лицияны өзіне тиесілі емес функ­­ция­­лардан арылту қажет. Үнемделген қара­жатты жалақыны көбейтуге, тұрғын үй және өзге де әлеуметтік мәселелерді ше­шу­­ге бағыттаған жөн», деді. Халық ара­­сын­­­да адам саны ең көп құрылым полиция еке­ні айтылып келе жатқаны рас. Осы орай­­­да құқық қорғау қызметкерлерінің бас­­­па­­на алуы, жалақы мөлшері көңіл көн­­шіт­­пей­ді. Ал Президент айтқандай, жаң­­ғыр­ту жөніндегі жұмыстар алдымен осы мә­­се­­ле­лерді шешуден басталса, қауіп­сіз­­дік­ті қам­тамасыз ету сапасы да артуы мүмкін. 

Осыған сай жеке құрамның штат са­нын қай­та қарап, 10%-ға қысқарту жос­­пар­­ла­нып отырған көрінеді. Бұл – шама­­­мен 9000 полиция және 1600 ҚАЖК қыз­­мет­кері. Үнемделген қаражат қызмет­кер­­лер­­дің лауазым­дық жалақысын арт­тыру­ға жұмсал­мақ. Алдағы уақытта жол-патрульдік полициясының саптық бө­лі­­­ніс­тері қызметкерлерінің, учас­келік по­л­и­ция инспекторларының және кә­­ме­­­лет­­ке толмағандар істері жөнін­дегі учас­­ке­лік инспекторлардың тұр­ғын үйді жалға алуы үшін өтемақы төлеу­ді қа­­рас­­тыру жағы да шешілмек. Б­ұдан өзге, реформалау аясында ІІМ-ді өзіне тән емес функциялардан босату, қыл­мыс­тық атқару жүйесін жаңғырту, аза­мат­тық қор­ғау органдары құрылымын жетіл­діру бойынша шараларды іске асы­ру көз­­делген. Бұл жерде мемлекеттік меке­­ме­лер­дің санын 54-тен 20-ға дейін оң­тай­­лан­дыру жос­парда бар. Сапаны арт­тыру мақ­сатында ведомстволық білім беру жүйесін реформалау және кадр­лар­­ды іріктеу жүйесін қайта қарау жос­парланған көрінеді.

Үздіктер ғана қызмет етеді

Елбасы Жолдауда екінші мәселе ретін­­де полиция қызметкерінің жаңа стан­­дартын бекітіп, мансаптық ілгері­лету, сондай-ақ полиция академиялары ар­қы­лы кадрларды даярлау мен ірік­теу жүйесін өзгерту керектігін алға қой­ды. Демек енді қызметкерлердің бәрі қай­та ат­тес­таттаудан өтіп, іріктел­генд­ері ғана, яғни олардың ең үздіктері қыз­ме­тін жалғастыратын болады. Бұл да қо­­ғам күткен өзгеріс болып тұр. Аза­ма­т­­тар­дың конституциялық құқын қорғауды нығайту қылмыстық-құқықтық жүйені кешенді реформалауға оң әсерін тигізді. Бұл құқық қорғау органдары қыз­метін одан әрі ізгілендіруге жол ашады. Соның бір айғағындай, «Қылмыстық, қылмыстық-процессуалдық заңдар мен құқық қорғау және арнайы органдар қызметін жетілдіру мәселелері бо­йынша кейбір заң актілеріне өзгеріс­тер мен толықтырулар енгізу» туралы заң жобасында қылмыстық процесті ізгілендіруге басымдық берілген болатын.

Бұл орайда, ең алдымен, қыл­мыс­тық-құқықтық жүйенің тек айып­тау мен жазалау бағытынан нақты құқық қорғау бағы­тына ауысқаны көңілге қуаныш ұялатады. Бұл заң жобасындағы екінші бағыт – ішкі істер органдарының қызметін жетілдіру. Ең алдымен ішкі істер департаменті мен жергілікті полиция қызметі базасы негізінде Ішкі істер министрлігінің об­лыс­тық полиция департаменттері құ­рылды. Ал жергілікті полиция қыз­меті бұрынғы міндеттері мен функция­ларын сақтай отырып, құрылымдық бөлімше құқығымен олардың құрамы­на енгізілді. Яғни әкімдерге полиция департаменттерінің бастықтарын қызметіне тағайындау және босату (Ішкі істер министрінің ұсынуы бойынша) құқығы және полиция органдарының алдына полицияның жедел-іздестіру және процессуалдық қызметіне араласусыз, құқықтық тәртіп пен құқық бұзушылықтар профилактикасын қамтамасыз ету бойынша міндеттерді қою өкілеттіліктері беріл­ді. Сондай-ақ жергілікті әкімдердің қолдауымен сер­жант­тық лауазымдарды офицерлік лауа­зым­дарға ауыс­тыру шаралары кезең-кезеңі­мен жүргізілуде. Қазір 3 мыңнан астам лауазым офицерлікке ауыстырылған. Бұл жұмыстар әзірге 3 өңірде толық аяқтал­ған көрінеді. Бұл мәселені шешу полиция қызметкерлерінің еңбек­ақысын көтеріп қана қоймай, кадр құ­рамының сапасын жақсартуға, кадр тұрақтылығын қамтамасыз етуге мүм­кіндік береді екен.

Полиция жұмысы үнемі бақыланады

Халықпен жұмыс істеуде полиция қара­байыр амалдардан арылып, зама­науи жаңа форматтарды игергені дұрыс. Жол­дауда Елбасы үшінші мәселе ретінде осыны айтты. Яғни ішкі істер органдарына «халықпен жұмыс істеудің жаңа заманауи форматтарын енгізіп, полиция­ны бағалаудың критерийлерін түбегейлі өзгерткен жөн», деді. Сондықтан да полиция жұмысын сервистік модельге көшірудің маңызы зор. Ол үшін Елбасы қалалық және аудандық ішкі істер органдары жанында Халыққа қызмет көрсету орта­лықтарының қағидаты бойынша азаматтарды қабылдау үшін қолайлы жағ­дай жасау қажеттігін қатаң тапсырды. Сөйтіп еліміздің бүкіл қалалары қо­ғамдық қауіпсіздікке мониторинг жүр­гізу жүйелерімен жабдықталуы да полиция жұмысын жақсарта түседі. Сонда ғана қоғам тарапынан берілген сенім деңгейі және халықтың өзін қауіпсіз сезінуі полиция жұмысын бағалаудың негізгі өлшеміне айналмақ.

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.03.2019

Наурыз мейрамында шаңырақ көтерген жастарға Нұрсұлтан Назарбаев ақ батасын берді

21.03.2019

Астанадағы Наурыз тойына Нұрсұлтан Назарбаев пен Қасым-Жомарт Тоқаев қатысты

21.03.2019

Президент кеңсесіне жаңа басшы келді

21.03.2019

Ерлан Баттақов Президенттің іс басқарушысы болып тағайындалды

21.03.2019

Футбол: Бүгін Шотландияға қарсы ойнаймыз

21.03.2019

Мәнерлеп сырғанау: Алғашқы жүлдегерлер анықталды

21.03.2019

Көкшетаудағы Максим Горький көшесі Нұрсұлтан Назарбаев даңғылы болып өзгерді

21.03.2019

Талдықорғандағы Тәуелсіздік көшесінің атауы Нұрсұлтан Назарбаевтың есімін иеленді

21.03.2019

Кәсіпкер көпбалалы отбасына 3 бөлмелі пәтер сыйлады

21.03.2019

Астана маңындағы елдімекендерде Наурыз мейрамы тойлануда

21.03.2019

Ақтөбеде Әбілқайыр хан даңғылы Нұрсұлтан Назарбаев көшесі болып өзгертілді

21.03.2019

Шекарашылар 60 бас жылқы айдап келе жатқан барымташыларды ұстады

21.03.2019

Ақтаудағы орталық даңғылға Нұрсұлтан Назарбаев есімі берілді

21.03.2019

ШҚО: Жарма ауданында 400 оқушы «Қара жорға» биледі

21.03.2019

Владимир Путин: Нұрсұлтан Назарбаев еуразиялық интеграцияға сүбелі үлес қосты

21.03.2019

Қостанайдың басты көшесі Назарбаев есімімен аталатын болды

21.03.2019

ШҚО: Алтай ауданында көпбалалы отбасылардың балаларына дастархан жайылды

21.03.2019

Бұл жолы да биіктен көрінді

21.03.2019

Тарихты да жазды, өзі де тарих жасады

21.03.2019

Еуроодақ Нұрсұлтан Назарбаевтың шешіміне пікір білдірді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Айнаш ЕСАЛИ, «Егемен Қазақстан»

Etjeńdi balalar

Qoǵam kóz jumyp qaraı almaıtyn máse­lelerdiń basynda bala densaýlyǵy tur. Bú­gin­de mańaıymyzǵa zerdelep qaraıtyn bolsaq, tyǵynshyqtaı, tolyq jasóspirimder kó­beıe túsken. Semizdik – aýrý bolyp esep­teletindikten, qazirgi ýaqytta dıspanserlik esep­ke alynady. Sábı saýlyǵy ana qursaǵyna bit­­ken kúnnen bastap qalyptasatyndyǵyn al­dymen ata-anasy túsinýi qajet.

Amangeldi QURMET,

Igi bastama ult tanymymen úılesýi tıis

Keıde qazaq qoǵamyndaǵy oqıǵalar men qubylystarǵa nazar aýdarǵan kezde «Biz ózi­mizimdi ózimiz tolyq tanymaımyz-aý osy» degen oıǵa qalatynymyz bar. Árıne, qa­zaq ekenimizdi, bizdiń de tanym-túısigimiz, dúnıetanymymyz, ar­man-ańsarymyz, muraty­myz bar ekenin bilemiz. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Алты жасар Алпамыстың арманы не еді?

«Білесің бе, оқитын болсам тез өсіп, үлкен бастық болам. Оқуды да тез бітіремін. Тез келіншек аламын. Сосын менің он екі ұлым болады. Оның бірі колхоз бастығы, екіншісі агроном, үшіншісі мұғалім, бәрі де үлкен-үлкен бастық болады...»

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Kúmis tostaǵandaǵy kóne álipbı

Kóne órkenıet oshaqtarynan urpaqqa mura bolyp qalǵan qundy dúnıelerdiń bi­ri – adamzattyń aqyl-oıyn taspalaǵan jazý­lar. Elbasy «Uly dalanyń jeti qyry» atty ma­qalasynda Esik qorymynan tabylǵan «Altyn adamnyń» janyndaǵy kúmis tosta­ǵan­dardyń birinde oıyp jazylǵan tańba­lar bar ekenin aıta kelip, «Bul – Ortalyq Azıa aýma­ǵynan buryn-sońdy tabylǵan jazý ataýlynyń ishindegi eń kónesi» degen bolatyn.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

«Jaqsy kitap – jan azyǵy»

Kitap oqıtyn jáne oqymaıtyn adamdardyń alshaqtyǵy árqashan kózge kórinip turady. Alǵashqylardyń oıy tereńdeý, tili sheshendeý bolsa, sońǵylardyń tili tutqyr, aýzynan sózi túsip turatynyn jıi kóresiz. Máseleni jaqsy bilip tursa da, ondaılar oıyn jetkize almaı, ábden qysylady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу