«Ақылды» кен алаңы

Кен алаңындағы өндірістік процестер ақпараты  онлайн режімде  «Ембімұнайгаз» АҚ-тың Атыраудағы орталығына және Астана қаласындағы бас кеңсесіне бір уақытта түсіп тұрады. Бұл ақпараттар талданады, бақылауға алынады және қажет жағдайда шұғыл шешім қабылдауға мүмкіндік береді.   

Егемен Қазақстан
09.11.2018 1560
2

Өндіріс саласын цифрлан­дырудың бұдан басқа да ұтымды тұстары көп. Екі жыл бұрын «Ембімұнайгаз» АҚ «Уаз» кен орнында «Интеллектуалды кен алаңы» жобасын іске қосқан еді. Соның нәтижесінде электр энергиясын пайдалану көрсеткіші, ұңғымаларды жөндеу шығыны, жерасты жөндеу жұмыстары айтарлықтай азайды. Енді оператор мамандар бұрынғыдай жаздың аптап ыстығы мен қыс­тың қақаған суығында ұңғы­ма­ларды тексеріп, істен шыққан жағдайда кен алаңдарын аралап жүрмейді. Бәрі автоматты түрде және қашықтықтан жүзеге асады. Қондырғыларға түсетін ауыртпалық азайғандықтан, көп бұзылмайды. Қауіпсіздік те сақталады, яғни диспетчерге дабыл келіп түссе, апатты жағдай бола қалса, жабдық автоматты түрде тоқтатылады. 

Елбасы халыққа Жолдауында «Индустрияландыру жобасы жаңа технологияларды енгізуде көшбасшы болуы тиіс», деп атап өткен болатын. «Интеллектуалды кен алаңы» жобасы өткен жылы «Прорва» кен орнында қолға алынса, биыл бұл қатарға «Жаңаталап» қосылды. «2024 жылға дейін компанияның 12 кен алаңына жоба таратылады. Мұндағы мақсат – мұнай өндіру процестерін оңтайландыру, өндіріс барысында туындаған проблемалар бо­йынша  жедел шешім қабылдау және талдау», дейді  өндірісті автоматтандыру және ақпарат технологиясы департаментінің директоры Болат Нысанбаев.

 «ҚазМұнайГаз» БӨ» АҚ ақ­па­раттық технология ТПАБЖ департаментінің дирек­торы Талғат Махамбетов: «Интел­лек­туалды кен алаңы» жобасының басты бағдары «ҚазМұнайГаз» БӨ» АҚ өндіру­ші активтерінде өндірісті басқарудың қазіргі заманғы кешенді жүйесін құру, – дейді. − Бүгінде Ембіде жобаны Прорва тобы кен орындарын­да кеңейту, Өзенде МГӨЦ желісі­нің жедел есебін алуды қайта жаңарту, «Қазгермұнайда» кен орындарын автоматтандырылған жүйеде бақылау және басқару, «Қаражанбасмұнайда» мұнай айдау цехтарында сұйықтық балансын есепке алуды автоматтандыру жүйесі орындалуда. «ҚМГ БӨ» АҚ-да 2017 жылы Талдау және шешім қабылдау орталығы құрылып, бұл барлық өндірістік ақпаратты шын мәніндегі режімде қамтамасыз ететін аудио-видео жабдықтармен қамтамасыз етілген. «Интеллектуалды кен алаңы» жобасының периметрі «ҚМГ БӨ» АҚ-тың басым кен орындарынан алынатын мұнай-газ қорының 90%-дан астамын қамтиды».

«Ембімұнайгаз» АҚ басқарма төрағасы Әнуар Жақсыбековтің айтуынша, әлемдік мұнай-газ сала­сы интеллектуалды кен алаң­­дарын құруға алдағы бес жыл­да 1 млрд доллар қара­жат жұмсауды жоспарлап отыр. Ембінің «Цифрлы кен ала­ңы» жобасы өткен жылы IX бүкіл­ресейлік «Мұнай-газ сала­сын­дағы 10 үздік ІТ-жоба» бай­қауында үздік деп танылды. Мем­лекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев «Цифрлы Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасына енгізілген жоба жұмысымен  тамыз айында Атырауға келген сапарында танысып, оң бағасын берген болатын. Инновациялық жобаның игілігі көп екенін тәжірибе көрсетіп отыр. 

Бақытгүл БАБАШ,

«Егемен Қазақстан»

АТЫРАУ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

14.11.2018

Ұстаз құрметіне дәрісхана ашылды

14.11.2018

Шетелде тегін білім алғыңыз келсе...

14.11.2018

26 мың медицина маманын қанат қақтырған қара шаңырақ

14.11.2018

«Барыс» үшінші орынға көтерілді

14.11.2018

Месси мен Роналду «Алтын допсыз» қалды

14.11.2018

Мажарстанда топ жарды

14.11.2018

Республика бойынша үздік деп танылды

14.11.2018

Алтайда аяз 34 градусқа жетті

14.11.2018

Ескерткіш тақта орнатылды

14.11.2018

Оқу орнына келмейтін студенттерге 8 миллион теңге стипендия төленген

14.11.2018

Қызылорда облысында пойыздар қозғалысы қалпына келді

14.11.2018

Өзеннің төл атауы қалпына келді

14.11.2018

Жанкүйеріңді қуанта бер, «Тобыл»!

14.11.2018

Бітімгершілік – биік адамгершілік іс

14.11.2018

«Күлтегін» бала тілінде сөйледі

14.11.2018

Ағартушының дара жолы

14.11.2018

Алғашқы қоғамдық кітапхана

14.11.2018

Жыраулық дәстүрдің Марғасқасы

14.11.2018

Кәсіпкерлікке қолбайлау жағдайлар айтылды

14.11.2018

Mádenıetti adam. Ol kim?

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу