Тартысқа толы «Түркия туры»

Биылғы веломаусымды біз Франциядағы «Тур де Франс» пен Испаниядағы «Ла-Вуэльта» жарысынан кейін жылдың нүкте қояр жарысы «Түркия турына» атбасын тіредік.  

Егемен Қазақстан
17.10.2017 7417
2

Жастар жарқылдайтын жарыс

Түрік бауырларымыздың бұл жарысы биыл 53-рет өтті. Бас­тауын сонау 1963 жылдан алады. Тек осыған дейін біркүндік, кейіннен үш күндік болып, ақыры бір апталық жарысқа дейін көтерілген. Тек өткен жы­лы ғана осы дода әлемдік тур­лардың қатарынан орын алды. Яғни Халықаралық велоспортшылар қауымдастығы бұл доданы өз күнтізбесіне қосты. Ал бұл жолы кәнігі кәсіпқой командалар қатысты. Олардың саны көп те емес. Жалпы қатыс­қан 13 команданың тек алтауы ғана «Pro» командалар. Олар­дың ішінде біздің «Астана» ко­мандасы да бар. Ал жалпы жа­рысқа қатысқан танымал ша­бандоздардың ішінде гранд-турлар кезеңінде жеңіске жетіп жүрген сайыпқырандар болды. Мысалы, колумбиялық Дарвин Атапума, италиялық Диего Улис­си, чехиялық Леапольд Кео­­нигтер бұрыннан танымал мықтылар. Ал қазақстандық команда сапында бұл жолы негізгі үміт Андрей Зейц пен Иеспер Хансенге артылды. Одан бөлек жақында ғана келісімшартын ұзартқан Руслан Тілеубаев бар. Ол өткен жылы Қытайда өт­кен «Хайнянь турының» бір кезеңін жеңген еді. Одан бөлек бола­шағынан зор үміт күтетін жастарымыздың бірі Жандос Бижігітов қатысты. Жылдамдығы жоғары Рикардо Миналли деген италиялық спринтеріміз де осал емес. Жалпы алғанда «Түркия турына» «Астана» мықты құраммен келді. Команда тізгінін бұл жолы спорттық директор Дмитрий Седун ұстады.

Беннеттің білгірлігі

Бірінші күнгі спринтте бас­ты назар Рикардо Миналли де болды. Спринтерлік жарыс­тарда жүлде алып жүрген велошабандоз алдыңғы қатарда келгенімен жүлдегерлер қата­рына ене алмады. Соңғы бұры­лыста велосипедінің дөңгелегі жа­рылып, қырсық шалды. Бірінші күннің жарысын Сэм Беннет деген «Бора Хэнгсгрох» командасының спринтері жеңді. Екінші күні кеткен есені Миналли қалпына келтірді десек те болады. Әріптестерінің жақсы қимылынан кейін алға озып шыққан Миналли әлгі Беннетке қарағанда қас-қағым сәтке қалып кетті. Үнемі пелетонның соңында жүріп, дер кезінде шабуылға ыт­­қып шыға кететін Беннет бі­лікті екенін білдік. Себебі, ол үшін­ші кезеңді де жеңді. Осы ортада біздің бір шабандозы­мыз Сергей Чернецкий жарақат алып, жарыс жолынан шығып қалды. Яғни командамыз өзгелер секілді 8 шабандозбен емес, 7-еумен қалды. Мұның өзі біз­дің команданы сәл де болса әл­сіреткені рас. Алайда, төртінші таулы кезеңде командадағы жігіттер Чернецкийдің жоқтығын білдіртпеуге тырысты. Соңғы 30 шақырым қалғанда Дмитрий Груздев алдыңғы қатарға түсіп, Зейц пен Хансенді алға жетеледі. Өзі шаршаған соң, кезек Зейцке келді. Андрей тауға қарай өр­мелеуде мықты екен, соңғы үш шақырым қалғанға дейін Хан­сенді жетелеп келді. Одан кейін алға ұмтылған даниялық шабандозымыз Диего Улиссимен тайталасты. Оның да аңдығаны осы екен, керекті сәтте шап беріп алға озды. Дегенмен екінші орынның өзі де жаман емес. Хансен мәреге Улиссиден 5 секундтан кейін келді.

Тарихтың тәлкегі

Осы ортада бір қызықты оқи­ғаның бетін шалсақ. «Түр­кия туры» жарысының ресми ақпараттарының ішінде жа­рыстың тарихы жазылған па­рақтарды көрдік. Қазақстанның екі шабандозы Сергей Лав­ри­ненко мен Александр Дья­ченко Қырғызстанның туымен белгіленіпті. Ал 1995 жылы жеңімпаз атанған, марқұм Андрей Кивилев тіпті Ресей азаматы деп көрсетілген. Кейіннен Александр Винокуровтан сұрап білгенімізде, бұл жағдай тіпті өзгеше болыпты. Жарыстың жеңімпазын түріктер басқа шабандозды көрсетіп, шатасқан екен. Сосын, оны байқаған Алек­сандр «Түркия турын» ұйым­дастырушыларға фотолармен дәлелдеп көрсетіп беріпті. Ол суретте Андрей Кивилев 1995 жылы «Түркия турын» жеңіп, қолында гүл ұстап тұр. Міне, осылайша, жарыстың тарихы да осылай түзелді. Ал енді 1991 жылы осы доданы кім жеңгені әлі күнге дейін белгісіз.

Хансен екінші орында

Шапшаңдар шашаларына шаң жұқтырмай жеңіске жетіп жүрген шақта, таулы кезеңге де келіп жеттік. Жарыстың төр­тінші күні көп мәселенің бетін ашты. Жарыстағы ең мық­ты шабандоздардың бірі Диего Улисси Біріккен Араб Әмір­лік­терінің командасына жеңіс сыйлады. Жаңадан құрылған жас команда сапындағы италиялық өзіне артылған сенімді ақта­ды. Онымен тең дәрежеде тай­таласқан «Астана» шабандозы Иеспер Хансен екінші орыннан көрінді. Жас даниялық спорт­шы елорда ұжымының бола­шағына баланады. Өз отандасы Якоб Фульсангтің жолын жалғастырамын деп тебініп тұр. Одан кейінгі 5-6 кезеңдерде спринтерлер қайтадан ойнақ сал­ды. Бірде Беннет, бірде Тюнс жеңімпаз болды. Ал ең басты есептегі екінші орын біздің еншімізде кетті.

Ермұхамед МӘУЛЕН,
«Егемен Қазақстан» – Түркиядан

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.11.2018

Қазақстан туризмін дамытудағы кезекті қадам

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

16.11.2018

Атыраулық Қаһарман Қисметов  Әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

16.11.2018

Қазақ жігіті америкалық хоккей командасының капитаны атанды

16.11.2018

​Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

16.11.2018

Алматыда белгілі сахна суретшісі Мұрат Сапаровтың көрмесі өтті

16.11.2018

ШҚО Зайсан ауданында Баймұрат батырға ескерткіш қойылды

16.11.2018

Қ. Тоқаев халықаралық кездесулер өткізді

16.11.2018

​Тегеранда Қазақстан-Иран консулдық консультациялары өтті

16.11.2018

Үнді бизнесмендеріне Қазақстандағы инвестициялық жобалар ұсынылды

16.11.2018

Д.Кәлетаев Батыс Қазақстан облысында өтіп жатқан Азаматтық Форумның жұмысына қатысты

16.11.2018

Қазпошта 111 франчайзинг нүктесін ашты

16.11.2018

Елбасы Владимир Путинмен телефон арқылы сөйлесті

16.11.2018

Астанада жасөспірімдер олимпиадасының жеңімпаздарына құрмет көрсетті

16.11.2018

Шымкенттен Дубайға ұшатын рейс ашылады

16.11.2018

Шымкентте Қазақстан – Өзбекстан бірінші аймақаралық форумы өтті

16.11.2018

Қостанайлық полицейлер жедел-профилактикалық шара кезінде мал ұрлығын ашты

16.11.2018

Соңғы 10 айдағы салықтық түсімдер бойынша жұмыс қорытындыланды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу