Қазақ күресінен бір жылда екі әлем чемпионаты өтті

Естімеген елде көп, биыл қазақ күресінен екінші рет әлем чемпио­наты ұйым­дастырылды. Елімізде екі қазақ күресі федерациясы бар. Бірі –Дүниежүзілік, екіншісі – Халықаралық. Бұл ортада ақ қараны анықтау да қиын секілді. Кімдікі дұрыс, кімдікі бұрыс? 

Егемен Қазақстан
31.10.2017 5154
2

90-жылдардың қиындығын бас­тан өткеріп, тар заманда талай жарыс ұйымдастырған Дүниежүзілік қазақ күресі қауымдастығы FILA-ға мүше болғанына 18 жыл болды. 7 рет Әлем чемпионатын, 11 рет Азия біріншілігін өткізген. Қазақтың төл күресін дамытып, қолдан келгенше қызмет етіп келді. Алайда, «Қазақстан барысы» жобасы пайда болғалы бері бұл федерацияның басына қара бұлт үйірілді. Арман Шораев бастаған жігіттер «Еуразия барысы», «Әлем барысы» секілді ірі жобаларды жүзеге асырып, Дүниежүзілік қауымдастық шет қала бастады. Сәт­ті өткен жобалардан соң, Арман Шо­раев пен Сәрсен Құранбек бастаған тұл­ғалар халықаралық қазақ күресі қауымдастығын құрды. Бір қазақ күресінен елімізде осылайша екі қауым­дастық пайда болды.

Қарапайым көрерменге, қазақ күресінің жанкүйеріне бұл мәселе әлі де түсініксіз. Алғашқыда «Қазақстан барысы» жобасы қауымдастық құ­рамына алынып, олар Дүниежүзілік қазақ күресінің аясында өтуі мүмкін болған. Алайда, Серік Төкеев бас­қаратын ұйымға жаңадан пайда бол­ған жобалар кіріге қоймады.

Әрине, бұл екі қауымдастықтың да кемшілігі мен артықшылықтары жоқ емес. Екеуі де қазақ күресінің дамуына ат салысып жүр. Халықаралық күрес қауымдастығы «Қазақстан бары­сының» арқасында алыс-жақын елдерге мейлінше төл күресімізді таныстырды. Шетелдік телеарналарға тікелей көрсетілімдер жасалып, елдің бәрі тағатсыздана күтетін күрес мере­кесіне айналды. Ал Дүниежүзілік күрес қауымдастығы болса, Африка мен Еуропа ел­деріне барып, қазақ күресінен жарыстар ұйымдастырып, қазақ күресін Ашғабадта өткен жабық ке­шендердегі Азия ойындарының қатарына қосты. Үстіміздегі жылы қазан айында Бе­ларусь астанасы Минскіде әлем чемпионатын өткізді. Ал күні кеше қазан айының 28-29-нда Астанада өткен жаһандық жарысқа Халықаралық қазақ күресі қауымдастығы ұйытқы болды.

Ақын ОРДАБАЙ, Дүниежүзілік қазақ күресі қауым­дастығының баспасөз қызметкері:

– Серік Адамұлы Төкеев бастаған қауымдастық қаншама жылдар бойы қызмет етіп келеді. Әлем біріншіліктері мен Азия чемпионаттарын үздіксіз ұйымдастырып жүр. Мемлекеттен бір тиын қар­жы да алмадық. Әр облыстағы демеушілерге барып қолқа салдық, әйтеуір жарыс­тарды өткіздік. Енді міне, аяқ астынан халықаралық қауымдастық біздің еңбегімізді жоққа шығарғысы келеді. Тіпті, балуандардың барлығына хат жазып Дүниежүзілік қауымдастықтың жарыстарына қатысатын болсаңдар, біздің құрамадан шығасыңдар деп қорқытады екен...

Айбек Нұғымаров, балуан:

– Мен ең алдымен спортшымын. Екі федерацияның бір-бірімен не бөлісе алмай жүргенінде шаруам жоқ. Жоғарыдағы басшылар өздері бір шешімге келіп, кімдікі дұрыс, кімдікі қате екенін анықтап алады. Балуандар да осыған орай екіге бөлініп кетіпті деген әңгіме жоқ. Біз­ге жағдай жасалынып, жарыстар ұйым­дастырылып тұрса болды. Басқа шаруаларға бас қатыруға уақыт жоқ. Жат­тығуларымыз бастан асады.

Екі күрес қауымдастығының аражігі ашылып, жақын арада бір бітімге келуі тиіс. Жанкүйер қауымға қос қауым­дастықтың бірігіп, бір ту астында жарыс ұйымдастырғаны дұрыс болар еді. Әйтпесе, қосарланған қауымдастық қызметі баянды бола қоймасы анық.

Ал елордадағы «Барыс Арена» спорт кешенінде өткен Әлем бірін­шілігіне 40 мемлекеттен 166 балуан келіп қатысты. Қазақстан құрамасы 6 алтын, 1 қола медаль еншілеп жалпыкомандалық бейресми есепте бірінші орынға ие болды. Ал түйе балуандар арасындағы тартыс­та грузиялық Гуга Кибордзайидзе жеңіске жетті. Финалда ол Айбат Сейтенді ширек финалда сүріндірген тәжік Дадахон Құрбаналиевті жеңді.

Ермұхамед МӘУЛЕН,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

17.11.2018

Amazon мен Google-де жұмыс істейтін қазақстандықтарды елге шақыру керек - Атамекен ҰКП

17.11.2018

Павлодар облысында 370 жүргізуші мөлшерден артық жүк тасыған

17.11.2018

Павлодарда 524 полиция қызметкері пәтерге мұқтаж

17.11.2018

Дулат Қажанов: Оңтүстік тұрғындарын Күршімге шақырамыз

17.11.2018

Таразда Ауыл шаруашылығы қызметкерлерінің күні аталып өтті

17.11.2018

Қызылордадағы ЖКО: 29 адам ауруханада, 45-і үйіне оралды

17.11.2018

Қызылордада жолаушылар автобусы соқтығысты

17.11.2018

Атырауда балық шаруашылығы басқармасының басшысы тағайындалды

17.11.2018

Астанада дзюдодан Қазақстан Чемпионаты өтті

17.11.2018

Таразда «Туған жерге туыңды тік!» форумы өтті

17.11.2018

Ақ Жайықтың жастарында жігер көп

17.11.2018

Оралда қоғамдық ұйымдардың VIII форумы өтті

17.11.2018

17 қарашаға арналған ауа райы болжамы

16.11.2018

Қазақстан туризмін дамытудағы кезекті қадам

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

16.11.2018

Атыраулық Қаһарман Қисметов  Әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

16.11.2018

Қазақ жігіті америкалық хоккей командасының капитаны атанды

16.11.2018

​Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу