Нұр жауған қыстау (эссе)

1991 жылдың ерте көктемі еді.

Егемен Қазақстан
01.12.2017 6242
2

Қазығұрт  тауының бөктеріндегі асу-асу белдерде алағат-алағат қар жатқан болатын. Таң-азанда тынысың­ды буып, танауыңнан шымшылайтын шыңылтыр аяз бірте-бірте уысын жазып, Өгем шыңдарының ар жағынан жар­қырап көрінген күнмен бірге күлімсіреп, беткей-беткейдегі күмістей жылтыраған көгалдың беті жіпси бастайды.

Күре жолдың бойынан көз салсаңыз сонадайдан қарауытып көрінетін Тұғыртас қыстауындағы Нәби қойшы­ның үйіне сол күні Елбасымыз бастаған бір топ лауазымды қонақтар келді.

Оңтүстік өңіріндегі шаруашы­лықтарды арнайы жұмыс сапарымен аралаған Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев қыста туылған жас қозы­лардың маңы­раған үнін тыңдап, күлімсіреп тұрып: «Нәке, сен бақытты екенсің. Мынау нағыз береке ғой, – деді шопанға. – Ал өзің қай жылдың төлі боласың?»
Кеңестік дәуірде кеңшардың мал дәрігері болған, содан соң, бір отар қойды жекеменшігіне алып, өз алдына бөлініп шыққан Нәби Шілманов:

– 1940 жылғымын, – деп жымиды.

– Онда құрдас екенбіз, – деді Елбасы.

– Иә, Сізбен түйдей құрдаспыз!

– Мал бағу – ата-бабамыздан келе жатқан кәсіп. Сондықтан шопанның шаруашылығы қандай екенін бір көргеннен-ақ біле қоятын қазақпыз. Ал енді, бізге көрінбей тұрған қандай мәселелер бар, құрдас?

– Құдайға шүкір, шаруашылық­тың тізгіні өз қолымызда. Ендігі көрген бейнет те, зейнет те – бәрі өзіміздікі бола­ды емес пе.

Осы сәтте Елбасының назары қора­дан шеттеу тұрған шап-шағын үйге түсті. Ол өзі жап-жаңа құрылыс, сол кездегі кеңшардың әрбір қыстауға жеке-жеке арнап салған моншасы еді.

– Бұл бізге өте жақсы болды, – деді Нәби шопан ағынан жарылып. – Бұрын орталыққа қайта-қайта шапқылап жүруші ек.

Елбасы ақырын ғана басын шұлғып, құрдасының сөзін қоштады да: 

– Үй иесінен рұқсат болса, анау қозы­лар маңырап тұрған қораны көрейік, – деді.

Шіркін, жылы қорада ойнақтап, секіріп жүрген жас төлдің жамыраған үні көңілді бір марқайтып тастайды емес пе. Құрметті қонақтар шопанның қора-жайын көріп, мал шаруашылығындағы өзекті мәселелерді кеңесіп, енді қайтуға жиналған кезде Нәбидің жұбайы ағасының құлағына сыбырлап, бір өтініш білдіріп жатты.

Содан соң Елбасымыз:

– Иә, құрдас, бізге айтатын қандай бұйымтайың бар? – дегенде аздап қысылыңқырап қалып:

– Біздің үйдегі замандасыңыз: «Сізбен бірге суретке түссек, өте бір қымбат естелік болып қалар еді-ау!» деп жатыр, – деді.

– Олай болса, түсейік суретке.

Осы кезде Нәби шопанның зайыбы:

– Онда мен жаңа пәлтөмді киіп келейін, – деп үйіне қарай жүгіре жөнелді.

Қонақтар көңілденіп, біз де Елбасы­мен бірге суретке түсеміз дегендей галстуктерін түзеп, әзірлене бастады.

Бұл кезде түс ауып, көлеңке басы ұзарып қалған-ды. Елбасы сағат үште облыстың жетекші мамандарымен кездеседі екен. Міне, осыны ойлап, асыға бастаған сол кездегі Шымкент облыстық партия комитетінің бірінші хатшысы, халық депутаттары кеңесінің төрағасы С.Терещенко қайта-қайта қолындағы сағатына қарай берді.

Бірақ жаңа пальтомды киемін де шығамын деген Нәби шопанның зайыбы біраз бөгелді. Әйел адамның жаңа пальтосын киген соң, жаңа орамалын да іздейтін әдеті бар екенін қонақтар әрине, іштей жақсы біліп тұр.

 Әйтсе де: 

– Нұрсұлтан Әбішұлы, облыс орталығында болатын жиналыстың уақыты жақындап келеді, – дейді С.Терещенко сағатына қарап.

– Бәрі де сәтімен болады, – деп Елбасы қонақтарды сабырға шақы­рып, Нәби құрдасына қарады. – Заманда­сымызды күтейік.

Осы кезде Елбасының құрдасы жы­миып, өзіне өзі шағым айтқандай болып:

– Нұреке, жалғыз әйел болған соң осы екен ғой, – деп елді ду күлдір­ді. Ел­ба­сы да езу тартып, шопан құрда­сы­ның иығынан ақырын ғана қағып: 

– Шыныңды айтқаныңа рақмет, – деп күлімсіреді.

Сол сәтте үйден жаңа пальтосын киіп, жаңа орамалын тағып Нәби шо­пан­ның зайыбы да асыға басып шығып келе жатты.

Ел егемендігін алған жылы түскен осы бір сурет біздің көңілімізге өте ыстық әрі қымбат естелік болып қалды.

Кей күндері күре жолдың бойымен кетіп бара жатып Тастұғырдағы қыстау жаққа қимастықпен қараймын. Оның үстінен нұр жауып тұрғандай боп көрінеді.

Балтақара ОРАЗОВ,
зейнеткер, Қазығұрт ауданының құрметті азаматы
 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

23.02.2019

Гагарин кубогындағы қарсыластар анықталды

23.02.2019

«Алматы марафонының» жүгіру маусымы ашылды

23.02.2019

Түркістанда «Балдәурен-2019» байқауы өтті

23.02.2019

Түркістан: Түлкібас ауданында 6 әлеуметтік дүкен жұмыс істейді

23.02.2019

Атырауда көпбалалы үйлерге улы газды анықтайтын детекторлар тегін орнатылып жатыр

23.02.2019

Бейбіт Атамқұлов Еуропалық Одақтың Орталық Азия бойынша арнайы өкілімен кездесті

23.02.2019

Бектас Бекназаров Молдовадағы сайлауды бақылауға қатысты

23.02.2019

Елшілер институты Қазақстанға отандық жұлдыздардың жанкүйерлерін тартуға жол ашады

23.02.2019

Бүгін еліміздің басым бөлігінде тұман түсіп, көктайғақ болады

23.02.2019

Бадминтоннан әлем кубогі: қазақстандықтар жұптық сында келесі кезеңге өтті

23.02.2019

Юлия Галышева Жапониядағы әлем кубогі кезеңінде қола жүлдегер атанды

23.02.2019

Елордада ашық құдықтар мәселесі қалай шешілуде?

23.02.2019

Астанада әскерге шақырылушыларды медициналық куәландыру мәселелері талқыланды

23.02.2019

Қоғамдық қабылдауда ақтөбеліктердің мыңнан астам мәселесі шешілді

23.02.2019

ТМД құрылысшылары баға белгілеу саласында тәжірибе алмасты

23.02.2019

Жас теміржолшылар республикалық «Jas qanattar»  форумына қатысты

23.02.2019

Қостанай облысында өткен жылы өңдеу өнеркәсібінің өсімі 5,8 процентке артты

23.02.2019

Мақсат - әр тұрғынға отыз шаршы метр баспана беру

23.02.2019

Қызылорда облысы Полиция департаментінің жеке құрамы үшін гарнизондық жиын өтті

23.02.2019

Лондонда қазақстандық боксшы қарсыласын нокаутқа түсірді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Jol erejesinen buryn, saqtyq kerek

Jasyratyny joq, ózimizdiń bir áriptesimiz, Qaraǵandy tas jolynan Astanaǵa kirer tusta keshqurym, ıaǵnı alageýim shaqta kóligimen bir adamdy basyp ketti. Ol jaıaý júrginshi jolaǵymen júgire basqan jandy kórmeı qalǵan. Qansha jerden kinásin moıyndasa da, ol – jaýapker. Sebebi jaıaý júrginshige arnalǵan jolaqta ereje buzdy. Toqtamady. Al toqtar edi, biraq adamdy kórgen joq. Mine, endi mundaı jaǵdaıda kimge kiná artasyz? Jaıaý júrginshi de opat boldy, júrgizýshi de qamalady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Tyıym men tıyn

Toı-toımalaqta tún jamylyp óner kórsetetin kámelettik jasqa tolmaǵan, ómirleri aq paraqtaı taza, kóńilderi aq bulaqtaı móldir kishkentaılarymyzdy jasyna laıyqsyz kıindirip, boıandyryp kópshiliktiń aldynda shyǵarý, án saldyrý – qý aqshaǵa qunyqtyryp qoıǵan ata-analarynyń kinásinen. 

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Qorqynyshty mıkroplastık

О́tken aptada Eýropalyq odaq úkimeti óndirýshilerge mıkroplastıktiń barlyq túrin óz ónimderinde qoldanýǵa tyıym salǵanyn estigen bolarsyzdar. Mıkroplastıktiń ne ekenin bilesiz be? Osyǵan deıin kóp mán bermeppiz. Sóıtse mıkroplastık − sıntetıkalyq polımerlerdiń kishkentaı bólikteri, bul kóptegen zattyń quramyna kiredi: kúndelikti kıetin kıimimizde de, kir jýatyn untaqta da, saǵyzda da bar eken.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу