Дәрі-дәрмектегі жаңа жүйе дәтке қуат па?

Кейінгі уақыт мұғдарында елі­мізде бес бірдей өңірдің денсау­лық сақтау басқармасының бас­шы­­лары мен дәрі-дәрмек сала­сындағы негізгі оператор саналатын «СК-Фармация» ком­па­ниясы жетекшісінің сыбайлас жем­қорлықпен жауапкершілікке тартылуы ой-санамыздағы күмәнді қою­лата түсті. Таяуда Денсаулық сақ­тау министрінің есебін тыңдаған Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев Елжан Біртановқа аталған салаға қажетті ба­қылауды күшейту қажеттігін ес­керткені белгілі. Мемлекет басшысы­ «Дәрі-дәрмек бағасының негізсіз өсуі шарттар жасасудағы заңнан тыс әре­кеттер нәтижесінде орын алады», деген болатын. 

Егемен Қазақстан
04.12.2017 122

Дәл осы көріністі көрші Ресей елінің де монополияға қарсы федералдық қыз­­метінің ірі фармацевтикалық ком­­­па­ния­ларын тексеру барысынан көруге болады. Бұл мәселеге түс­кен көлеңкенің себебі дәрі-дәрмек сау­дасының ден­саулық сақтау саласының емес, қаржы на­рығының «алтын кіл­тіне» айналуы дер едік.

Әрине, ведомствалық есептерде қа­зақ­стандықтардың денсаулығындағы көрсеткіштер жағымды сипатта көр­сетілгенімен, ел тұрғындары болаттай берік дей алмаймыз. Өйткені ішкі нарықтағы дәрі-дәрмек көлемі соңғы 9 айда 36 мың тоннаға артқан екен. Яғни, республикамыз күнделікті 2 ва­гон медикамент тұтынады немесе жыл басынан бергі 9 айда әр тұрғын 2 килодан дәрі ішкен болып шығады. Бұл азаматтардың уақыт өткен сайын дәрі-дәрмекті күнделікті «тағамына» айналдыра бастағанын көрсетпей ме деген қауіп те жоқ емес. Оның үстіне бізге 64 елден келетін дәрі-дәрмек­тің басым бөлігі Еуропа, Азия және Аме­рика мемлекеттерінен тасымалданады. Сондықтан шын мәнінде үлкен нарық, ірі қаржы айналымына ие саланың қауіпсіздігін мемлекеттің тікелей ба­қы­­­лауға алуы құптарлық.

Бұған дейін сан мәрте жазғаны­мыздай, дәрі-дәрмектің бағасы ша­рықтап тұрғаны анық. Осы орайда мемлекеттік деңгейдегі баға саясатын бекіту және бақылаудың қатаң және жан-жақты шаралары болуы тиіс. Мәселен, Қытай билігі өндірушілермен арадағы көптеген келісімдердің нәти­жесінде былтырғы бағамен салыс­тырғанда дәрі-дәрмек бағасын 44 па­йызға дейін төмендетуге қол жеткізді. Барлығы 36 емдеу препаратының ішінде шетелдік өнімдер 31 болса, өз өнімі – 5. Яғни, денсаулық саласына жұмсалатын бюджеттік шығындарды азайтуға, тұрғындардың қалтасын қағатын делдалдарға тосқауыл қоюға және импорттық тауарлардың шектен тыс қымбаттамауына қол жеткізді.

Қазір әлемде дәрі-дәрмекке бөлі­нетін мемлекеттік қаржы көлемін азай­тудың инновация мен жаңа тех­нологияларға сүйенген бағыттары қызу қарастырылуда. Мәселен, Science журналының жазуынша, Массачусетс технология институтының ғалымдары түрлі екпелерді қанға белгілі мерзім­де қосылатын микроскопиялық био­жіктелуге бейім капсулалар арқылы бір екпемен ауыстыру жобасын ойлап тапты. Әрине, бұл вакциналауға бөлінетін бюджеттік шығындарды азайтуда да тиімді.

Ал елімізде назарға іліккен «СК-Фармация» бірыңғай дистрибьютерінің қызметі қазір ашық алаңға шығарылып отыр. Яғни, келер жылға арналған дәрілерді сатып алу бойынша тендерлік рәсімдерді онлайн-жүйе арқылы кез келген азаматтың көруіне мүмкіндік жасалды. Бірыңғай дистрибьютердің Facebook ресми аккаунтында тен­дерлік және сараптамалық комиссия отырыстарының күн сайынғы фотоесебі жариялануда. Тұрақты түрде тендер өткізіліп жатқан залда бейнежазба түсіріліп, мұрағатта сақ­талады. Аталған компанияның бас­қар­ма төрағасының міндетін атқару­шы Әсемгүл Ержанованың айтуынша, қызығушылық танытқан барлық тараптар тендерлік рәсімдерді онлайн тәртіпте қарап, шешімдердің қалай және қандай себеппен қабылданып жатқанын қадағалау арқылы бей­тараптығына және әділдігіне көз жет­кізе алады. Айта кетелік, тендерде жалпы сомасы 82,4 млрд теңгенің 484 атауы жарияланған. Мұның бір жақ­сы қыры, 4 желтоқсанға дейін тендерлік комиссия мүшелері мен сарапшылар өтінімге қатысты түскен толықтыруларды қарайды. Қазір сирек кездесетін науқас түрлеріне арналған орфанды препараттардың 45 түрін бірінші кезекте сатып алу мәселесі қаралып отыр. Бұл жүйе ашықтықты қамтамасыз ете алса, медикаменттер құнында қаншалықты өзгеріс болмақ? Сәтін салса, жаңа жүйенің нақты нәтижесі келер жылы белгілі болады.

Думан АНАШ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

25.06.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Түркия Президенті Режеп Тайип Ердоғанмен телефон арқылы сөйлесті

25.06.2018

Сенат комитетінде білім беру мәселелері туралы заң жобалары қаралды

25.06.2018

Бақытжан Сағынтаев Ақмола облысының Мамандандырылған Халыққа қызмет көрсету орталығында болды

25.06.2018

«Біліммен – болашаққа» түлектер кездесуі өтті

25.06.2018

Қырымбек Көшербаев: Цифрлық технологиялар жаңа заманның «мұнайы»

25.06.2018

Тартылыс заңы немесе туристерді тамсандырған шаһар

25.06.2018

Ұлттық домбыра күні Астанада «Домбыра – асыл мұра» көпшілік серуені өтеді

25.06.2018

Сенат Төрағасы журналистерді кәсіби мерекесімен құттықтады

25.06.2018

Қорғаныс министрлігінің басшылығы республикалық БАҚ жетекшілерімен кездесу өткізді

25.06.2018

Бессайыстан әлем кубогы аяқталды

25.06.2018

Маңғыстаулық мемлекеттік қызметшілер қос мерекені атап өтті

25.06.2018

1 шілдеден бастап зейнетақы мөлшері артады

25.06.2018

Тәртіпті таксидің жұлдызды шағы

25.06.2018

Сағынтаевтың қатысуымен Ақмола облысының денсаулық сақтау жүйесі талқыланды

25.06.2018

Семейде Сабантой мерекесі облыстық деңгейде тойланды

25.06.2018

Мың бояулы шаһардың бір күні

25.06.2018

ҚР ЕХӘҚМ базалық зейнетақы қалай есептелетінін түсіндірді

25.06.2018

Премьер-Министр жұмыс сапарымен Ақмола облысына барды

25.06.2018

Ақтауда университет түлектеріне диплом табысталды

25.06.2018

77 жылдан соң оралу

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Асқақтатам деп, аласартып алмайық

Бір әріптесіміз көгілдір экраннан «тақыр жерде тұрғызылған қала» туралы көсіліп сөйлеп тұр. Тақырып Астана туралы екен. Мерейтойы иек астына келіп қалған шаһарды мақтауға теңеу таппай қатты қиналса керек, тілінің ұшына оралған тіркестің түрі әлгіндей.

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Бас ауырып, балтыр сыздағанда...

Халықты әлеуметтік тұрғыда қолдау ісі мемлекеттік саясаттың басым бағыттарының бірі екені дау тудырмайды. Дегенмен қолға алынған әлеуметтік шаралардың ойдағыдай жүзеге асуына кейбір келеңсіз жағдаяттардың кедергі келтіріп, тұрғындардың көңіл-күйіне кері әсерін тигізіп жататыны жасырын емес.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Ақты ақ, қараны қара деген ұтады -Александр ТАСБОЛАТ

Сотқа жүгінбейтін адам жоқ. Бірақ солардың дені «Мен сүттен ақ, судан тазамын» дейді. Яғни «Мен кінәлімін, мен ұры­мын, мен парақормын» деп ешкім айта қоймайды. Және тараптардың қай-қай­сының да сотта келтірген уәждері сенім­ді көрі­неді. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Астық шығымы неге артпайды?

Кейінгі жылдары еліміздің егін шаруашылығы саласына келіп жатқан жаңа технологиялардың нәтижесінде мұндағы еңбек өнімділігінің өсе бас­тағаны белгілі. 

Дархан ҚЫДЫРӘЛІ, «Егемен Қазақстан»

Түркістан – тамырластық тұғыры

Түркістан екі дүние есігі ғой, Түркістан ер түріктің бесігі ғой, Тамаша Түркістандай жерде туған, Түріктің Тәңірі берген несібі ғой!

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу