Қаржы институттарының болжамы: Экономикалық өсім қандай болады?

2018 жылы Қазақстан эконо­микасының жағдайы қандай болмақ? Осы сұраққа байланысты еліміздің эконо­мистері, сарапшыларымен қатар қаржы институттары да өз болжамдарын білдіруде. Біз солардың кейбірін оқырмандар назарына ұсынуды жөн көрдік.

Егемен Қазақстан
01.01.2018 18871
2

Қазақстан Ұлттық банкінің болжамы

«Біздің болжамымыз бойынша 2018 жылы Қазақстанның ішкі жалпы өнімінің (ІЖӨ) өсімі (базалық сценарийде көзделгендей, егер мұнайдың 1 баррелінің бағасы 50 доллардан айналған жағдайда) 2,8 пайызды құрайтын болады. Бұған Қазақстанның негізгі әріптес ел­деріндегі, жалпы бүтіндей алсақ, әлем­дік экономикадағы сұраныс­тардың артуы секілді сыртқы сауда­дағы жағымды жағдайлар ықпал етеді», деп мәлімдеді банк басшысы Данияр Ақышев «Деловой Казахстан» журналының қойған сұрағына орай.

Д.Ақышев еліміздің макроэконо­микалық дамуына сыртқы фактор­лардың әсерімен төнетін бірқатар қауіптердің де бар екендігін атап көрсетті. Сондай тәуекелдердің қата­рына әлемдік нарықтағы энергиялық ресурстар бағасының төмендеп кетуі, мұнай бағасын құбылмалығы және АҚШ-тың Федеральдық резервтер жүйесінің алдын ала ескертпестен өз саясатын қатайтуы секілді болуы мүмкін факторларды жатқызды.

Ал ішкі тәуекелдерге келсек, жекелеген тауарлар мен қызметтер нарығында, атап айтқанда, азық-түлік, жанар-жағармай бағаларында өткен жылғы секілді күрт өзгерістердің болуы, осыдан болатын тұтынушылар дүрлігісі секілді қауіп-қатерлердің алдын алып отырған жөн. «Біз мұн­дай тәуекелдерді бақылауда ұстай­тын боламыз. Күтпеген оқиға­лар бола қалған жағдайда, елдің макроэкономикалық тұрақтылығын сақтап қалу үшін барлық қажетті шараларды қолданамыз», деді Д.Ақышев. Сондай-ақ банк басшысы шетелдік валютаға сұраныс пен ұсыныс негізінде қалыптасатын теңгенің еркін қозғалысы биылғы жылы да сақталатындығын мәлімдеді. Инфляция деңгейінің 5-7 пайыз аралығында тұрақтануы болжанып отырғанын айтты.

Дүниежүзілік банк болжамы

Аталған ха­лық­аралық банк бағалауы бойынша Қазақстан экономикасының өсімі 2018-2020 жылдар аралығында шамамен алғанда 3 пайызды құрайтын болады. Мұның алдында банк Қазақстанға қатысты 2017 жылға арналған болжамын өзгерткендігін еске сала кетейік. Банктің жыл басындағы болжамы бойынша ел экономикасының даму деңгейі 2,4 пайызды құрайды делінсе, жыл соңында бұл болжамдық көрсеткіш 3,7 пайызға дейін көтерілді.

«Елдің экономикалық өсіміне мұнай секторының үлесі 2017 жылмен салыстырғанда төмендейтіндігін ескере отырып, 2018-2020 жылдардағы ІЖӨ өсімі, шамамен алғанда, 3 пайыз деңгейінде қалыптасады деген болжам жасалынды. Мұнан әрі елдегі құры­лымдық реформаның сәтті жүзеге асуы эко­номиканы әртараптандыруға жағым­ды ықпал етіп, Қазақстан әлеуетінің артуына алып келуі тиіс», деп хабарлады банктің қазақстандық офисінің өкілі.

Мұның алдында Дүниежүзілік банктің Шығыс Еуропа және Орталық Азия бойынша бас экономисі Ханс Тиммер Қазақстанға жұмыс сапарымен келген кезінде журналистерге сұхбат беріп, мұнай бағасының құлдырауынан дағдарысты сәтке тап болған еліміздің оны сәтті еңсере білгендігін айта келе енді Қазақстан үшін жаңа жоғары технологияларды белсенді түрде енгізудің де сәті жеткендігін мәлімдеген болатын.

Азия даму банкінің болжамы

Азия даму банкі 2017 жылы Қазақ­стандағы ішкі жалпы өнімнің өсімі жайлы өз болжамына (2,7 пайыз) жыл соңына таман өзгерістер енгізіп, ол 3,7 пайыз деңгейінде қалыптасады деп шамалаған болатын.

Банк 2018 жылға арналған өз болжамын да жасап, экономикалық елдің өсімі 3 пайыз болады деп болжаған еді. Жақында бұл болжамға тағы да өзгеріс енгізіпті.

«2017 жылдың бастапқы тоғыз айында Қазақстан экономикасының өсуіне өнеркәсіп саласының тигізген оң ықпалы мол болды. Бұл саладағы өсім 8,3 пайызды құрады. Дегенмен 2017 жылдың үшінші тоқсанында өсім факторларының босаңсығаны сезілді. 2018 жылы мұнай бағасының өсетіндігін және ішкі сұраныстың өсу жағына қайта қалыптасатындығын ескере отырып, экономиканың өсімі 3,3 пайызды құрайды деп есептеліп отыр» делінген бұл жайындағы хабарламада.

Сонымен көріп отырғанымыздай, ел экономикасының 2018 жылғы өсуі туралы болжам жасауда Ұлттық банктің біршама сақтық жасағаны сезі­летіндей. Ал Дүниежүзілік банк, Азия даму банкі секілді беделді халықаралық ұйымдар, шамасы, 2017 жылы өздері жасаған болжамға енгізген өзгерістерін ескерген болу керек, бұл жолы Қазақстанның экономикалық өсуі туралы жаңа болжамдарын жоғарырақ белгілепті. Қайсысы дұрыс? Мұны алдағы уақыт көрсетеді.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

13.11.2018

Egemen Qazaqstan алғашқылардың бірі болып Chartbeat құралын пайдаланады

13.11.2018

Жаңақорған ауданында 116 бас қой белгісіз аурудан қырылып қалды

13.11.2018

Қызылордада қауіпті аймақтар анықталып, даярлық мәселелері күшейтілді

13.11.2018

Ақтөбеде жоғары жылдамдықтағы интернет желісі ұлғаяды

13.11.2018

Елбасы Астана клубының төртінші отырысына қатысты

13.11.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Ауғанстан Республикасының бұрынғы президенті Хамид Карзаймен кездесті

13.11.2018

«Айша бибі» мен «Ақыртас» әлемдегі ерекше туристік нысандардың тізіміне енді

13.11.2018

Павлодарда Португалиялық профессор студенттерге дәріс беріп жүр

13.11.2018

Т.Сүлейменов ел өңірлеріндегі жылу бағасының әртүрлілігін түсіндірді

13.11.2018

Тайваньда таеквондодан Президент кубогі додасы аяқталды

13.11.2018

Елордалықтар 14 қарашада жалпыхалықтық диктант жазуға қатысады

13.11.2018

Үкіметте 10 айдағы әлеуметтік-экономикалық даму қорытындылары қаралды

13.11.2018

Б.Сағынтаев өңірлердегі халықтың нақты табысының көрсеткіштеріне ерекше көңіл бөлуді тапсырды

13.11.2018

Тұрмыстық қатты қалдықтар адамдардың қажетіне жарай бастады

13.11.2018

Шымкентте 5 000 000 теңгеге бағаланған көгершін көрмеге қойылды

13.11.2018

Қызылорда облысында газ құбыры құрылысы басталады

13.11.2018

Елбасы Еуропалық комиссияның бұрынғы төрағасы Жозе Мануэль Баррозумен кездесті

13.11.2018

Венгрияда синхронды жүзуден жасөспірімдер құрамасы бірінші орынды иеленді

13.11.2018

Тарифтерді көтерген монополистер заң алдында жауап береді

13.11.2018

Алматыда мектеп оқушылары арасында шешендік өнер байқауы өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Zaman talqysyndaǵy qazaq

Feısbýktegi paraqshamdy ashyp qaraımyn da oılanamyn. Feısbýkti men ádette merzimdik buqaralyq aqparat quraldarynyń nazarynan tys qalǵan oqıǵalar men jańalyqtardy jáne oǵan degen qoǵamnyń kózqarasyn bilý úshin ashamyn. Meniń paraqshamda úsh jarym myńnan astam jazylýshym bar. Olardyń 95 paıyzdan astamy – qazaqtar.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу