Ұжымдық ұстаным

Ұжымдық рух ұлы жеңістерге қол жеткізеді. Қазақ айтады: «Үш адамның басы қосылса – қауым». Қауым­дасқаннан бері адамзат сан түрлі қоғамдық құрылысты өт­кер­ді. Ал қазіргі нарықтық қоғам­ның кілті – табыс. Яғни биік мүдде жолында ұжымдасу және белгілі нәтижеге қол жеткізу.

Егемен Қазақстан
16.01.2018 173
2

Мұны коммерциялық мүдде тұр­ғы­сы­нан қарағанның өзінде ақша үшін емес, ішкі түсіністікке құрылған энтузиазм бірлігіне айналдыра алсақ, ұта­рымыз көп. Көп айтылатын инно­ва­цияның өзін энтузиазм тудырады. Төрт жыл бұрын Астана экономикалық фо­румына мәртебелі мейман болған хи­мия саласы бойынша Нобель сый­лы­ғының лауреаты Курт Вютрих Өс­кеменге де келіп, студенттермен кез­де­с­кен еді. Сол жүздесуде студенттер ға­лымға инновация жөнінде сауал қой­ды. Сәл ойланған сыңай танытқан К.Вютрих сонда «Инновация дегеніміз мынау» деп қолындағы смартфонын көрсеткен. Расында «цифрлы революцияның әкесі» аталатын Стив Джобс сынды жаһандық сауда желісін жау­лаған компаниялар мен кә­сіп­орын­дар жетекшілерінің өмір­бая­нынан осы ұжым­дық энтузиазмды айқын аңдауға бо­лады.

Асанәлі Әшімов өзінің авторлық жанрына айналдырған күнделігінде Камал Смайылов туралы қазақ киносында одан артық басшы болмағанын жазады. Расында К.Смайылов «Қазақ­фильмді» басқарған тұста қазақ кино­сы­ның классикасына айналған алтын қо­ры­мыздағы фильмдер түсірілді. Көр­некті қайраткер «Қыз Жібек», «Атам­ан­ның ақыры», «Шоқ пен шер», «Көксерек», «Транссібір экс­пре­сі», «Тақиялы періште», «Қараш-қараш оқиғасы» сияқты ұлттық кар­ти­наларға кіл классиктер ұжымын тар­та білді. Жазушысы, драматургі, сце­нарийшісі, суретшісі, актері, компо­зи­торы – әрқайсысы дара тұлға еді. Ұжым­дық рух ұлттық рухқа ұласты. Шы­ғар­машылықта мұндай рухпен әде­биет те жасалады. Мәселен, Ілияс Есен­берлиннің әйгілі «Көшпенділер» три­ло­гиясындағы төрт ғасырды қамтыған эпи­калық құлашқа сол тұстағы жас қа­ламгерлер Мұхтар Мағауин, Қадыр Мырзалиев, Қабдеш Жұмаділовтер дерек пен мағлұмат жинау жағынан қол ұшын созғандарын мемуарлардан оқыдық. Кейін бұл шығарманың шең­беріне сыймаған тарихи кезеңдер мен кейіпкерлер жазушылардың жаңа ты­нысты жеке туындыларына өзек бол­ды. Әрине шығармалардың дара ав­торлық қуатпен қағазға түскені кү­мә­нсіз.

Қазақ «кемедегінің жаны бір» деп қа­лай дөп айтқан! Сапардың да қиын­ды­ғы мен азабы жетерлік. Құр­лық­та, суда, әуеде болсын, жолаушылар да бір ұжым. Яғни «жол мұраты – жету» болса, діттеген жерге аман-есен жетуге де жұмылған жұдырықтай ішкі сый­ласым, қолдау керек. Бұл бойын біл­мекке, көрмекке деген құштарлық би­леген жаңалық ашушы саяхатшылар үшін тіпті үлкен сын. Айталық, планетаның жартысын алып жатқан Тынық мұхитының құс қанаты шыдамас бір бұрышындағы шөкімдей ғана Полинезия аралдарының тұр­ғын­дары қайдан, қалай келді? Арал­да­ғы байырғы тұрғын айтады: жел жә­не ағыс. Міне, осы жұмбақты ше­шу үшін норвегиялық әйгілі саяхат­шы Тур Хейердал Оңтүстік Аме­ри­ка жағасынан кәдуілгі бөренені буып жасалған сал-қайықпен 8 мың ша­қы­рымды артқа тастап, ежелгі поли­не­зия­лықтар секілді ұлы мұхитты ке­сіп өтеді. Мұхит арғы жағадан бергі жағаға жүзіп өте шығатын өзен, тіпті көл де, теңіз де емес. Оның өзіне тән таңғажайып әлемі бар. Осы адуынды да үрейлі, әсем де әйдік әлеммен бар-жоғы бес серігімен 101 күн ішінде бір бөлшегі ретінде тұтасып кеткен Хейер­далдың сол сапары да адами ұлы рухтың, ұжымдық қуаттың белгісі іспетті әсер қалдырады.

Жалпы, ұжымдық рухты әркім әрқалай түсінеді. Бірақ бәрі «Бірлік түбі – береке» немесе «Ізденген жетер мұратқа» деген қазақы арнаға саятын сы­қылды. Ұжымдық рухты түйсіну де осы лекте екеніңізді көрсетеді. Алайда адамдарға тәуелді болғандықтан ұжым­дық мақсат өте кінәмшіл келеді. Яғни ең алдымен ішкі әлеміңіздің үні маңызды. Осы ағымға ілесуге қажетті қуатты әлдекім Дэйл Карнеги, Наполеон Хилл, Джозеф Мерфи си­яқты әлемдік бестселлерге айналған шы­ғар­малардан іздесе, тағы бір жандар мотивациялық семинарлар мен дә­ріс­терден қалмауға тырысады. Барлығы да құптарлық. Өйткені бізді орта өсіреді, тәрбиелейді, ортақ мақсатқа жұмылдырады. Бұл ретте бір-біріміздің жақсылығымызды, артықшылығымызды, біліктілігімізді бағалай білуге машықтанғанның айыбы жоқ. «Гүл сыйлаған қолдан гүлдің иісі шығып тұрады», дейді қытай мәтелі. Қоғамның өзі үлкен ұжым іспетті. Яғни алдымен адами капиталды, сол арқылы ұжымдық рухты дамыту ұлт және ұлы мемлекет ретінде дамудың алғышарты болса керек.

Думан АНАШ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.11.2018

Солтүстік Қазақстанда өткен ел біріншілігінде Н. Жарылғапов «түйе палуан» атанды

18.11.2018

Солтүстік Қазақстанда «Қозыбаев оқулары» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция өтті

18.11.2018

Қор нарығы ел экономикасына серпін береді

18.11.2018

Қостанайда Батырбек Байназаровтың «Қобыз – аңыз» атты жеке концерті өтті

18.11.2018

Мәулен Әшімбаев ауыл шаруашылығы қызметкерлерін кәсіби мерекелерімен құттықтады

18.11.2018

Элизабет Тұрсынбаева Мәскеудегі турнирде үздік алтылыққа енді

18.11.2018

Қызылорда облысында МЖӘ бойынша екі спорт кешені ашылды

17.11.2018

Amazon мен Google-де жұмыс істейтін қазақстандықтарды елге шақыру керек - Атамекен ҰКП

17.11.2018

Павлодар облысында 370 жүргізуші мөлшерден артық жүк тасыған

17.11.2018

Павлодарда 524 полиция қызметкері пәтерге мұқтаж

17.11.2018

Дулат Қажанов: Оңтүстік тұрғындарын Күршімге шақырамыз

17.11.2018

Таразда Ауыл шаруашылығы қызметкерлерінің күні аталып өтті

17.11.2018

Қызылордадағы ЖКО: 29 адам ауруханада, 45-і үйіне оралды

17.11.2018

Қызылордада жолаушылар автобусы соқтығысты

17.11.2018

Атырауда балық шаруашылығы басқармасының басшысы тағайындалды

17.11.2018

Астанада дзюдодан Қазақстан Чемпионаты өтті

17.11.2018

Таразда «Туған жерге туыңды тік!» форумы өтті

17.11.2018

Ақ Жайықтың жастарында жігер көп

17.11.2018

Оралда қоғамдық ұйымдардың VIII форумы өтті

17.11.2018

17 қарашаға арналған ауа райы болжамы

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу