Баламалы энергия – сарқылмайтын қуат көзі

Елбасы Жолдауының басым бағыттарының бірі – жаңғырмалы энергия үлесін арттыру, «жасыл» технологияларға көшу, тұрмыстық қатты қалдықтарды кәдеге жарату және қайта өңдеу арқылы ресурстық әлеуетті дамыту екені белгілі. Осы міндеттер қалай жүзеге асырылып жатыр? Бұл туралы Энергетика вице-министрі Ғани Сәдібеков Үкімет үйінде өткен баспасөз мәслихатында баяндады.

Егемен Қазақстан
29.01.2018 7402
2

Бүгінде күллі әлемде энергия тапшылығы байқалып отырғаны белгілі. Қазір өзіміз қуат көзі ретінде пайдаланып отырған көмір, мұнай, табиғи газ секілді энергия түрлері түптің түбінде түгесілетіні анық. Сондықтан Қазақстан да болашағы үшін қам жасап, жаңғырмалы энергия көздері арқылы ресурстық қорды жасап алуға ерекше ықылас танытып отыр. Вице-министрдің айтуынша, «Қазақстан-2050» Стратегиясында да табиғи ресурстардың сарқылуы қазіргі заманғы сын-тегеуріндердің бірі ретінде қарастырылған. Осыған орай еліміз баламалы қуат көз­дерін дамытуды қолға ала бас­тады. Ғ.Сәдібеков электр энер­гетикасы саласындағы жаңғыр­малы энергияның үлесін 2030 жылға қарай 30 пайызға дейін жет­кізу міндеті тұрғанын алға тарт­ты. Былтыр бұл саладағы өсім са­ғатына 1 млрд кВт-сағат энергия­ға жеткен. Ол 2016 жылмен салыс­тырғанда 22 пайызға артық көр­сет­кіш. Ендігі биылғы жос­пар – энер­гияны өндіруді саға­тына 1,7 млрд киловатқа жеткізу.

Мемлекет жаңғырмалы энергия көздерін өндіретін нысандарды да салуға ден қойып, былтыр осындай бес нысан іске қосылған. Олардың бәрі де алдымен шалғай өңірлерді баламалы энергия көзімен қамтамасыз етуді мақсат еткен. Биыл тағы 10 нысанды пайдалануға беру жоспарланып отыр.

Вице-министр жаңғырмалы энергия көздерін одан әрі дамыту үшін аукциондық механизмдер енгізіле бастағанын айта келіп, бұл жобаларға инвестицияларды көптеп тартуға, процестің ашық әрі әділ өтуіне ықпал ететінін жеткізді. Бұған қоса биыл алғаш рет жалпы қуаты бір гигаватты құрайтын жаңғырмалы энергия көздері жобаларына халықаралық аукциондық сатылымдар енгізу жоспарлануда. Бірінші сатылымдар мамыр айында өткізіледі. «Аукциондық сатылымдарды өткізу туралы мәліметтер ресми интернет-ресурстарында жария­ланады. Іріктеудің шарттары бар­лық кәсіпкерге бірдей болады. Аукционға тек бизнесмендер ғана емес, азаматтығына қарамастан кез келген ниет білдіруші қаты­са алады. Аукциондық саты­лым­дарға қатысуға отандық биз­нестен басқа қазірдің өзінде Сауд Арабиясы, Канада, АҚШ, Қытай секілді шетелдердің компаниялары қызығушылық танытып отыр. Мұндай аук­цион түрін енгізу арқылы біз екі мәселені шешпекпіз. Біріншіден, жаңғырмалы энергия көздерінің құны мен еліміздің экономикасына ықпал ету деңгейін төмен­детеміз. Екіншіден, жаңғырмалы энергия көздері саласындағы озық технологияларды елімізге тартатын боламыз», деді Ғ.Сәдібеков.

Бұдан кейін жасыл техно­ло­гияға көшу мәселесіне тоқтал­ған вице-министр тұрмыстық қал­­дықтарды өңдеу үлесін 2030 жылға қарай – 40 пайызға, 2050 жыл­ға қарай 50 пайызға дейін жет­кізу көзделіп отырғанын айтты. Ал 2030 жылға қарай халық­тың 100 пайызы қалдықтарды шы­ғару қызметімен қамтылып, тұр­мыс­тық қатты қалдықтар поли­гон­­дары­ның 95 пайызы эколо­гиялық талаптар мен санитарлық ережелерге сай жұмыс істейтін болады.

Қалдықтарды бөлек жинау 40 елді мекенде, сұрыптау – еліміздің 19 өңірінде енгізілген. Биыл Шымкент, Қарағанды қа­ла­ларында, Алматы мен Солтүстік Қа­зақстан облыстарында қалдық­тарды қайта өңдеу бойынша 5 нысанды пайдалануға беру жоспарланып отыр екен.

Ескі көліктерді қайта өңдеу, қабылдау жұмыстары да аяқсыз қалмағанын айтқан Ғ.Сәдібеков бүгінде тозығы жеткен көлігін өткізген жандарға берілетін өтемақы 49 мыңнан 150 мыңға дейін жетіп отырғанын атап өтті. Әрі көлігін өткізген азаматтарға отан­­дық жаңа көліктерді жеңіл­дік­пен алуға мүмкіндік беретін арнайы сертификат тапсырылады.

Қымбат ТОҚТАМҰРАТ,

«Егемен Қазақстан»

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

15.11.2018

Асхат Маемиров Қазақ ұлттық өнер академиясының ректоры болып тағайындалды

15.11.2018

Бекзат жаттыққан спортзал

15.11.2018

А. Майтиев тариф қалыптастырудың ашықтығын арттыру шаралары туралы айтып берді

15.11.2018

Тегеранда Қазақстан-Иран консулдық консультациялары өтті

15.11.2018

Бас прокуратурада бизнес саласындағы проблемалық сұрақтар талқыланды

15.11.2018

Қазақстан мен Швеция ынтымақтастықтың перспективалық бағыттарын анықтады

15.11.2018

Маңғыстау облысы Қазақстан халқы Ассамблеясының кезекті сессиясы өтті

15.11.2018

Алматыда композитор Әсет Бейсеуовты еске алу кеші өтті

15.11.2018

Президент Абай атындағы ҚазҰПУ ректоры Такир Балықбаевты қабылдады

15.11.2018

Жезқазған мен Сәтбаевтың арасында ірі супермаркет салынады

15.11.2018

Елбасы Словакия Республикасының Премьер-Министрі П. Пеллегринимен кездесті

15.11.2018

Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі Нұтфолла Шәкеновты еске алу кеші өтті

15.11.2018

Алматыда Құрманғазының 200 жылдығына арналған дәстүрлі музыка фестивалі аяқталды

15.11.2018

Асқар Шәкіров ұлттық құқық қорғау мекемесімен өзара іс-қимылын оң сипаттады

15.11.2018

Алматыда «Серікбол Қондыбай. Рух жауынгері»  атты деректі фильмнің көрсетілімі болды

15.11.2018

Алматы полициясы: ірі сатып алушының үйінен ұрланған заттар иелеріне қайтарылды

15.11.2018

ШҚО-да атқа мінген ауыл әкімі қасқырдан құтқарып қалды

15.11.2018

Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

15.11.2018

Қостанайда жол-көлік оқиғасы 5,9 процентке азайды

15.11.2018

Аягөзде зағип жандарға құрмет көрсетілді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу