«Оазис» – қасиетті мекен

Т.Жүргенов атындағы Қазақ ұлттық өнер академиясында «Көзімнің қарасы» мәдени-танымдық клубының ұйымдастыруымен жазушы, драматург «Кино тарихы мен теориясы» кафедрасының профессоры Смағұл Елубаев пен кинорежиссер Бегарыс Елубаевтың бірлескен туындысы – «Оазис» фильмінің көрсетілімі өтті. 

Егемен Қазақстан
12.02.2018 2015
2

Смағұл Елубайдың сцена­рийімен түсірілген кино туын­дының мазмұны терең, тақы­рыбы тың. Психологиялық драма жанрында түсірілген аталмыш картина қазақ қоғамының көкейкесті мәселелеріне негіз­делген. Фильмнің оқиғасы екі кейіпкер арасында өрбиді. Бір-біріне мүлдем қарама-қайшы бейнедегі кейіпкерлер. Әбіл мен Қабыл архетипі іспетті. Айдар Асанбай сомдаған Руслан – Алматы қаласының жетімдер үйінде өскен, ата-ана мейрімін көрмеген, бойын адамзатқа деген ыза мен өшпенділік кернеген, тілі мен дінінен тамыр үзген жігіт. Көзін шел басып, кие мен қасиеттен жұрдай. Руслан Әнес әулиенің басындағы киелі ағаш­ты өртеп жібереді. Ал актер Әділет Топаев сомдаған Мәмбет – тарихы мен дәстүрін, тілі мен дінін сақтаған, жүрегі иман мен мейірімге, атамекеніне деген құрметке толы, шетелден келген қандасымыз. Мәмбет мына жалған дүниеде адасып жүрген пендеге жол сілтеуге, құтқаруға келген жарық күш сынды.

Көрермен флешбэк арқылы Руслан мен Мәмбеттің осы күнге қалай жеткенін көреді. Бейкүнә сәби Руслан дүние есігін ашқан күннен бастап мейірімсіздік пен қатыгездікке ұшырап, тағдыр тауқыметін басынан кешіреді. Қос кейіпкердің бейнесі арқылы қазіргі қоғамдағы қайшылықты, кеңестік кезеңнің зардабы ай­қын көрінеді. Руслан өз туған жерінде бола тұра тамырынан үзілген, ал Мәмбет тағдыр тау­қы­­метімен атамекеннен ал­шақ өс­се де рухани тамыры тереңде жатыр.

Фильмдегі қоюшы-оператор Александр Рубанов пен қоюшы-суретші Джал Ибрагимовтің де жұмысын ерекше атап өтуге болады. Ақ пен қараның арпалысын, зұлымдық пен мейрім­ділікті, өткен мен бүгін­ді ки­но тілінің құралдары арқы­лы шебер көрсете білген. Фильм толығымен табиғатта түсірілген, экранда «адам» және «табиғат». Кейіпкерлер бір жағынан табиғат алдында дәр­менсіз, панасы көк аспан, төсегі қара жер. Табиғат өз бауырына балаларын басып алып, ба­рынша қорғағысы келетіндей әсер қалдырады. Осы атмосфераны экранда көрсеткен оператор мен суретшінің үлесі орасан зор. Шөлді даланың панорамалары, түрлі ракурстар, жарық пен көлеңкенің құбылуы арқылы көрерменге негізгі ойды жеткізуге ықпал етеді. Түсі­рілім Алматы облысының Жар­кент қаласы маңындағы Ағаш көлінің жағалауында өткен.

Фильм атмосферасының ашы­луына сазгер Әділхан Байысбаевтың қосқан үлесі де айтар­лықтай. Көркем бейнелік қатарға әуен өзіндік динамика беріп отырады. Әуеннің өзі фильмнің негізгі идеясын толықтыра түседі. Өткеніміз бен бүгініміз бір арнаға тоғы­сып, ұлттық аспаптардың сүйемел­деуі­мен этно-рок стиліндегі әуен фильмнің мазмұнын терең­дете түскен.

Оазис – шөл даладағы сулы, өсімдіктері мен ағаштары бар, құмды шөлде жоғалған жолау­шы үшін өлімнен құтқаратын жұмақ мекен. Руслан мен Мәм­бет шөл далада осындай бір оазиске түседі. Руслан үшін – поли­циядан қашып, пана бол­ған жер болса, Мәмбет үшін – киелі, қасиетті атамекен. Атасы Әнес әулиенің аманатын орындауға келген Мәмбетке оазис – ата дәптеріндегі ілім-білім. Ал хақ оазис фильмнің соңғы көрінісінде: мақсатына жеткен Мәмбет түйелер керуенімен алыс көкжиекте сағым сияқты көрін­ген алтын күмбезді, азан шақыр­ған мешітке қарай жол тартады.

Алма АЙДАР,

Т.Жүргенов атындағы

Қазақ ұлттық өнер академиясының аға оқытушысы, кинотанушы, PhD докторы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.09.2018

Павлодарда Google компаниясының қызметкері Қуат Есеновпен кездесу өтті

20.09.2018

Әділ Дүйсенбек. Ұрпақ сабақтастығының үлгісі

20.09.2018

2018 жылдың 8 айында 7,7 млн. шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілді

20.09.2018

«Қазақстанның 100 жаңа есімі» жобасының екінші кезеңі басталды

20.09.2018

Астана қаласы Әуе көлік прокуратурасы жолжүктерді ашудың 80 дерегін анықтады

20.09.2018

Елбасы Владимир Путинмен телефон арқылы сөйлесті

20.09.2018

GGG үздіктер тізімінде төмендеді

20.09.2018

Қазақстан құрамасын Кака баптайды

20.09.2018

Сапа менеджментін енгізу бәсекеге қабілеттілікті нығайтады

20.09.2018

Елімізде 1 қазаннан бастап депозит шарттары өзгереді

20.09.2018

Машина жасаушылар форумына әлемнің 20 елінен 1000-нан астам делегат қатысады

20.09.2018

Жеңімпаз қыздың қайырымдылығы көпке үлгі

20.09.2018

Б. Сағынтаев Инвесторларды тарту мәселелері жөніндегі Үкіметтік кеңестің отырысын өткізді

20.09.2018

Экс-чемпион бокс мектебінің директоры болып тағайындалды

20.09.2018

 Жаңа заң – жаңа үміт

20.09.2018

Мөлдірдің мөлдір әлемі

20.09.2018

Көкшетау тұрғыны тираждық лотерея ойынының миллионері атанды

20.09.2018

Жаңа еңбекақы жүйесі - оңтайландыру нәтижелеріне тікелей байланысты - Алик Шпекбаев

20.09.2018

Кесенелер тұрғызу жарысқа айналып бара ма?..

20.09.2018

Бүгін елімізде машина жасаушыларының VI форумы басталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу