«Екі қолға бір күрек...». Жетісу өңірінде жұмыссыздар 1 пайызға азайды

Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Төртінші өнер­кәсіптік революция жағдайындағы дамудың жаңа мүмкін­діктері» атты Жолдауында еңбек күші мен адам капиталын дамытуға ерек­ше көңіл бөлінген. Бұл қазіргі еңбек нарығындағы жағдайды са­рап­тап, сұранысқа ие мамандық иесі мен еңбек адамына деген лайықты құрметтің қалыптасуына жол ашуы тиіс.

Егемен Қазақстан
13.02.2018 1339

Әрине бұл үшін ел азамат­та­рының жұмыспен қамтылуы толық­тай шешімін табуы керек. Әсіресе аймақ­тардағы тұрғындардың күн­кө­ріс үшін күресуіне қолдау біл­ді­ріп қана қоймай, тұрақты табыс көзін табуына жағдай жасау мемлекеттік саясаттың негізі мін­де­­ті ретінде жүзеге асырыла бе­ре­­тіні анық. Сүйінерлігі, өңір­лер бұл жауапкершілікті абырой­мен ат­қарып отыр. Оның бір дәле­лін жа­ңадан ашылған жұмыс орын­да­­рының санымен өлшеп айтуға әбд­ен болады. Мысалға, Алматы об­лы­сында 2017 жылы 26 240 адам­ды еңбекпен қамтуға арналған тұ­рақ­ты жұмыс орны ашылған екен. Бұл дегеніңіз аймақтағы жан­данған өндірісті ғана емес, жа­ңа­дан ашылған кәсіпорын неме­се шыт жаңа қызмет көрсету ны­сан­да­рының саны артып, өңірдегі ша­ғын және орта бизнестің де алға жыл­жуының нәтижесін көрсетеді. Әлем­нің өкпесін қысқан дағдарыс уақытында елімізде қандай да  бір кәсіпорынның ашылуы мен ондағы «нөлден» басталған өнім өндіру үрдісінің іске қосылуы мақтаныш сезімін оятуы керек. Және осы өндіріс ошақтарында отандық еңбек күші жұмыспен қамтылып, жергілікті шикізатты тұтыну жолға қойылса, тіптен құба-құп.

Жақында Қарасай ауданында болған сапарымызда «Алматы өнімдері» атты кондитерлік фаб­­ри­каның өндіріс цехына бас сұқ­қанбыз. Бүгінде тұтыну нары­ғын­да «A Product» брендімен танымал болған кәсіпорынның өнімі жо­ғары сұранысқа ие. Көршілес Ре­сей, Қытай мен алыс шетелдер­ге де тәтті-дәмді кондитерлік өнім түр­лерін жөнелтіп отырған кәсіп­орын­­ның өндірістік қуаты жылына 13 мың тонна дайын өнім шығаруға есеп­телген. Өнімдері Орталық Азия ел­деріне, Ресейдің 13 қаласына жә­не Германия мен Беларуське экспорт­талады. Астын сызып ай­та­й­ық: кәсіпорын 500 адамды жұ­мыс­пен қамтып отыр. Және жұ­мыс­шылар мен қызметкерлердің бар­лығы дерлік Қарасай ауданының тұр­ғындары екен. Сұранысқа ие маман­дарды кәсіпорын қаржысына оқы­тып, қайта даярлап алады. Адам капиталына деген құрметтің бір түрі бұл да. Қазір фабрика кеңейіп, жаңғырту бағдарламасы негізінде қосымша цехтарды іске қосудың қамында. Бұйырса, тағы да жұмыс күші қажет болатыны анық. Демек, ауданның еңбек нарығында сұраныс артады. Әрі осы «A Product» конфет пен печеньеге қажетті ұн мен қант­ты, басқа да шикізатты облыс ау­мағынан тасымалдайды. Яғни көр­ші­лес ауылдардың егіншілері мен ди­қандарының да жұмысы жанданып тұр деген сөз. Осылайша, ауыл шаруашылығындағы кластерлік жүйенің дамуына да бір ғана өндіріс себепкер бола алады екен. Нәтижесінде мыңдаған адамның еңбегі жанып, нәпақа табуына жол ашылады.

Айтпақшы, бұл Қарасай ауда­нын­дағы жалғыз өндіріс орны емес. Дәл осы «A Product» зауытының іргесінде «Алматы-Стекло» ЖШС за­у­ыты да жұмыс істеп тұр. Соң­ғы үлгідегі цифрлы тех­но­ло­гия­мен жұмыс істейтін зауыт түр­лі пішіндегі шыны ыдыстар мен құты­лар­ды құйып шығарады. Өн­ді­ріс­тің мүмкіндігі жылына 120 миллион данаға дейін тапсырыс орын­дауға жетеді. Мұнда да бес жүз­ге жуық адам жұмыс істейді. Бір аудандағы еңбек нарығына деген сұраныстың мысалы осы. Сосын облыста дәл осы өнеркәсіп саласында 2017 жылы 65 жаңа кәсіпорын ашылып, бұған дейін жұмыс істеп тұрған 30 нысан кеңейтілген болатын. Соның негізінде тек өндірісте ғана қосымша 1 800 жаңа жұмыс орны ашылды дейді деректер.

Бірақ бұл Жетісуда жұмыс­сыз­дар жоқ дегенді білдірмейді. Өт­кен жылы өңірдің өкілетті орган­дарына 48 390 адам «екі қолға бір күрек» сұрап жүгінген екен. Со­лар­дың ішінен 32 362 адам­ға ға­на ең­бек өтілін жалғауға мүмкін­дік ту­ыпты. Мұның сыртында қоғам­дық жұмысқа  тартылған 10 120 адам тағы бар. Бұл тізімге мегаполис ма­ңын­дағы аудандардың тұр­ғын­да­ры кірмей қалуы да мүмкін. Өйт­ке­ні Алматының қара базарын­да қан­ша адамның арба сүйреп жүр­генін тап басып ешкім айта алмас. Олардың арасында Талғар, Іле, Қарасай, Жамбыл, Еңбекшіқазақ аудан­да­рының тұрғындары жеткілікті. Демек, облыста өзін өзі жұмыспен қамтитын топтың да қарасы едәуір болып қалады...

Облыста мемлекет тарапынан берілетін қаржылай көмекке мұқ­­­таж отбасылардың да саны аз емес екен. Былтыр жалпы сомасы 3149,3 млн теңге болатын әлеу­ме­т­тік көмек түрлері 146,9 мың адам­ға көр­­­сетілген.  Бұл қаржының 768,6 млн теңгесі аз қамтылған отба­сы­­лар­дағы 18 жасқа дейінгі 37,7 мың  ба­лаға төленсе,  104,3 млн тең­­ге мемлекеттік атаулы әлеу­мет­тік кө­мек ретінде 2,6 мың адамға бе­ріл­­ген.

Сөз басында Алматы облы­сын­дағы 26 240 адамды еңбекпен қам­­т­уға арналған тұрақ­ты жұмыс ор­­ны ашылғанын айтқанбыз. Ма­ман­­­дардың дерегі бойынша, бұл­ көр­сеткіш аймақтағы жұ­мыс­­сыз­дық деңгейін 4,7 пайыз мөл­ше­рінде анықтап, бұрнағы кезең­мен салыстырғанда 1 пайызға төмендегенін айтады. Яғни 2016 жылы жетісулық жұмыссыздар армиясы жалпы еңбек нарығының 4,8 пайызын құраған екен. Әрине болмашы болса да ілгерілеу бар...

Қалмаханбет МҰҚАМЕТҚАЛИ,
«Егемен Қазақстан»

Алматы облысы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

24.02.2018

Премьер-Министрдің Бірінші орынбасары Асқар Мамин Түрікменстан Президентімен кездесті

24.02.2018

Заң бұзған мыңға жуық шетелдік елден шығарылды

24.02.2018

Олимпиада - 2018: Шаңғышы Денис Волотка жарыс жолынан шығып қалды

24.02.2018

Былтыр Маңғыстау облысының жергілікті атқарушы органдары халыққа 1 253 841 қызмет көрсеткен

24.02.2018

Францияның Ұлттық Ассамблеясында қазақстан-француз стратегиялық серіктестігінің болашағы талқыланды

24.02.2018

Минскіде Қазақстан мен Беларусь СІМ арасындағы саяси консультациялар өтті

23.02.2018

Сенатор Д.Назарбаева Сингапурда болды

23.02.2018

ШҚО әкімі тұрғындар алдында есеп берді

23.02.2018

Қазақстандық парламентшілер ЕҚЫҰ ПА қысқы сессиясына қатысты

23.02.2018

Энергетика министрлігінің кеңейтілген алқа мәжілісі өтті 

23.02.2018

Оралхан Бөкейдің ағылшын тілінде жарық көрген кітабының тұсаукесері өтті

23.02.2018

СҚО-да Қазақстан Республикасы Тұңғыш Президенті - Елбасы Қорының күндері өтуде

23.02.2018

Банктер мен Қаржыгерлер қауымдастығы қазақстандықтарға үндеу жариялады

23.02.2018

Гүлшара Әбдіқалықова елшілерден сенім грамоталарын қабылдады

23.02.2018

Жылда 500-ден астам жол апаты автобус жүргізушілерінің кінәсінен болады - ІІМ

23.02.2018

Мати Алавер: Полторанин медаль медаль алмаса жалақымның бір тиынын қалдырмай қайтарып беремін

23.02.2018

Алматыда Әлемдік экономика және саясат институты алаңында сарапшылар кездесуі өтті

23.02.2018

Элизабет Тұрсынбаева Кореядағы Олимпиадада 12-орын алды

23.02.2018

Сарайшық ескерткіштерін ғылыми зерттеу жұмыстары қолға алынады - Арыстанбек Мұхамедиұлы

23.02.2018

Дәулетжан Махмұт. Портрет

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Ғабит ІСКЕНДЕРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Мәселе заманда емес, адамда...

Адамның азаматтығы, жауап­кер­шілігі туралы қай кезде де кеңі­нен сөз болады емес пе? Сондай әңгіме барысында кейбіреулер әңгі­ме арқауына айналған жандарға ая­ныш білдіріп, «олар сатқындық жа­с­айын деді дейсің бе, амалдың жоқтығынан жасады ғой, бәріне заман кінәлі» дегені бар-тын. Сонда Ұшыға апам былай деген еді: «Күн де орнында, сол баяғыша шығады, сол қалпында батады. Ай да орнында сол бұрынғыша туады. Өзгерсе адамның пейілі, ниеті өзгерген. Заманға жауапкершілік жүктеудің жөні жоқ...».

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Эфирде бейбастақтыққа неге жол беріледі? 

Әуе толқынынан хабар тыңдап отырмын. Әңгіме бойтұмар жайында өрбуде. Радио хабарын жүргізуші әлемге танымал адамдардың бой­тұмар ретінде нені ұстайтынын айта келе Кэмерон Диазды мысалға алды.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Даму үшін әділдік ауадай қажет

Әділдік қашанда адамзаттың арманы болып келеді. Жасыратыны жоқ, кейде бір ұжым түгілі, бір отбасының өзінде әділдік кемшін қалып жатады. Осындай жағдайда оның тұтас мемлекетте орнауы орындалмас армандай көрінетіні рас.

Зарема ШӘУКЕНОВА, ҰҒА корреспондент-мүшесі

Конфессияаралық диалогтың қазақстандық алаңы

Атақты америкалық саясаттанушы Самуэль Хантингтон 1996 жылы өзінің әлемдік ғылыми қоғамдас­тық арасында кең талқылауға түс­кен «Өркениеттер қақтығысы және әлемдік тәртіптің трансформациясы» атты кітабын жарыққа шығарды. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Қайтқан малда қайыр бар

Осының алдында газет бетінде жарияланған «Бай бол­­саң, халқыңмен бол!» атты мақа­ламызда («Егемен Қазақстан», 09.02. 2018 жыл) меншік иелері­нің елімізден астыртын жолдар арқылы шығарып әкетіп жатқан капиталының түбі оларға қайыр бермейтіндігін, қазіргі күні Батыс әлемінде жүріп жатқан саяси-эко­номикалық үдерістердің екпі­німен бұл қаржылар сол жақ­тың өзінде ерте ме, кеш пе, қақпан­ға түсірілетіндігін, ал оның идеологиясы қазірдің өзінде әзір екендігін жазған едік. 

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу