Режиссер Болатбек Шам­бетов сатира театрын ашты

Қызылжар өңірінің мәдени өмі­­ріне қатысты жас буын түгіл үл­кен­дердің өздері біле бермейтін қат­парлы тұстар аз емес. Мысалы, бәз­біреулер қазақ театрының бастауын қос ғасыр тоғысында отау тіккен С.Мұқанов атындағы қазақ сазды-драма театрымен байланыстырады. Бұл – түбірімен қате байлам. Өткен ғасырдың 30-жылдары ұлттық драма театры құрылып, бірнеше жыл жемісті жұмыс істегенін еске салып қою артық болмас. 

Егемен Қазақстан
26.04.2018 6297
2

Сол сияқты 90-шы жылдары облыстық «Ленин туы» (қазір «Солтүстік Қа­зақстан») газетінде қызмет еткен жас журналист Жарқынбек Әлім­бетовтің ұйымдастыруымен «Жаңаша» ойын-сауық отауы ша­ңы­рақ көтеріп, жұртшылық әр қо­йы­лымын асыға күтетін мәдени орын­ға айналғанын қайтіп қана ұмы­тармыз? Әзіл-қалжыңға, уытты күлкіге толы туындылардың ара-арасына термелерді, халықтық, дәстүрлі әндерді, күйлерді, айтыс қойылымдарын сыналап кіргізіп, репертуар тотықұстай түрленіп оты­ратын.

Шашубай Малдыбаев аға­мыз әріптес інісін қолдап, талай-талай сәтті режиссерлік шешімдер жасады. Құрамында Аманкелді Мәукенов, Ерназар Ыбыраев, Күннар Қабдөшева, Кәмила Әлібаева, тағы басқа жергілікті өнерпаздар бар топ еліміздің бірқатар облыстарына, Ресейдің шекаралас аймақтарына гастрольдік сапарларға шығып, талғампаз көрермендерді қазақы қалжыңға қарық қылып жүрді. Осылайша өмірде де, өнерде де ойып тұрып орын алған әзіл әлемінен біраз уақыт көз жазып қалғанымыз белгілі. Енді осы олқылықтың орнын толтыру мақсатымен С. Мұқанов атындағы қазақ сазды-драма театрының бел­ді актері әрі режиссері Болатбек Шам­бетов сатира театрын құрып жатыр дегенді естіп, «жақсыны білмек үшін» деген ниетпен жолығып, аз-кем тіл­дескен едік.

– Сатира театрының «Теріскей» деген атауы құлаққа жағымды естіле­ді екен. Оны құру идеясы қалай туды?

– Жұртшылық арзан, ыржақай шоу­лардан мезі болған сықылды. Кез келген телеарнаны ашып қал­саң, ой саларлық ештеңесі жоқ, табиға­тымызға жат көріністер андыздап қоя береді. Әрине көпшілікке тас лақ­тырудан аулақпын. Десек те шетелдерге еліктеуден, солықтаудан туған татымсыз қойылымдар жастардың сана­сын улап, ұлттық нақыштан ажыратып бара жатқаны мәлім. Кейде рөл­ді сомдап жүрген әртістердің өздері неге мәз болып жүргендерін түсін­бейтіндей әсер қалдырады. Актерлік шеберлік, қарым-қабілет өз алдына, меніңше, ең бастысы, бү­гінгі күннің өткір мәселелерін, толғақты проблемаларын астарлап­ та, ишаралап та, тікелей де жет­кізетін салмақты, мазмұнды репер­туарлық шығармалар тапшы. Екіншіден, езуіңе мысқыл үйіретін, жағымсыз құбылыстарға жиіркеніш тудыратын ойлы сатираны адамдар теледидардан ғана емес, жергілікті жерлерде тікелей тамашаласа деген ойды ұстандық. Мұның өзі көңіл көтерудің, жақсы дем алудың, мәдени орта қалыптастырудың, үлгілі қарым-қатынас жасаудың игілікті шарасы болар еді.

– Жұртшылықты күлдіреміз деп жү­ріп бүлдіріп алып жүрмейсіңдер ме?

– Осыдан он бес шақты жыл бұ­рын облыстық телеарна жанынан «Ойпырмай» атты әзіл-сықақ бағдар­ламасының ашылуына ұйытқы бол­ған едім. Аз-кем тәжірибеміз бар. Оның үстіне жаңа театрға бірқатар та­лантты, талапты әріптестерімді тар­тып отырмын. Қалалық мәдениет үйінен орын беріліп, барлық жағдай туғызылды. Келешекте 500 орынды қазақ театры бой көтерсе, өрісіміз кеңейетін болады.

– Бүгінгі күн сатирасының мәнін қалай түсі­несің?

– Қазіргі көрермендердің тал­ға­мы да, көзқарасы да мүлдем бө­лек. Сатира да тәрбиенің маңыз­ды құралы. Ол тек күлкіден тұрмай­ды. Астарында салмақты ой, әлеу­мет­тік астар жатуы керек. Кей жағ­дай­ларда сатираның рухани күш бе­ретін, жақсы көңіл күй сыйлайтын құдіретін әркез есте ұстаған абзал. Іздене білгенге нысанаға ілігетін тақырыптар жетіп-артылады. Қазақ сатира тарландарының шығармаларын парақтайтын болсақ, бүгінгі күнмен үндес, маңызы бір мысқал кем емес туындылар аз емес. Жергілікті авторлармен де байланысымыз жақсы. Өңір тұрғындары тырнақалды бағдарламаны, алғашқы қойылымды жуық арада тамашалайтын болады.

Бір сөзбен айтқанда, табиға­ты­мызға жақын қазақы әзіл-қалжың­дар­ға көбірек орын беретін боламыз.

Өмір ЕСҚАЛИ,

«Егемен Қазақстан»

 Солтүстік Қазақстан облысы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.11.2018

Шымкентте Қазақстан – Өзбекстан бірінші аймақаралық форумы өтті

16.11.2018

Қостанайлық полицейлер жедел-профилактикалық шара кезінде мал ұрлығын ашты

16.11.2018

Соңғы 10 айдағы салықтық түсімдер бойынша жұмыс қорытындыланды

16.11.2018

Мемлекет басшысы Қазақстанның халық жазушысы Әбдіжәміл Нұрпейісовті қабылдады

16.11.2018

Солтүстік Қазақстанда қазақ күресінен ел біріншілігі өтті

16.11.2018

Атырауда жүргізушілер мен автобус жолсеріктерінің жалақысы екі есеге өсті

16.11.2018

Тұқым шаруашылығын дамытуға инвесторлар 25 млн $ қаржы салады

16.11.2018

Бокстан ел чемпионатының алғашқы жүлдегерлері анықталды

16.11.2018

Спортшы қыздарымыз әлемдік сында үздік үштікке енді

16.11.2018

Қазақстан - Өзбекстан: тауар айналымын 5 млрд АҚШ долларына жеткізу көзделуде

16.11.2018

Елорда жастары «Жастар жылынан» не күтеді?

16.11.2018

Павлодарда тоғызқұмалақтан «Сарыарқа самалы» газетінің жүлдесі үшін турнир өтті

16.11.2018

Айдос Тұрысбек: Самал Еслямова «Хабар» арнасының фильміне түсіп жатыр

16.11.2018

Батыс Қазақстанда тағы 50 кәсіпорын жалақы өсірді

16.11.2018

«Өрнек». Бір өлеңнің сыры. Ерлан Жүніс (видео)

16.11.2018

Кәсіп­кер­лерді заңсыз тексеру азайды - Бас прокурор

16.11.2018

Астана сессиясы. ҰҚШҰ-ның бейбітшіліксүйгіш беделін нығайтты

16.11.2018

Сарысудың музыкалық мұрасы

16.11.2018

Жалақаны өсіру үдерістері тездетілуде

16.11.2018

Жастар жылынан не күтесіз? Сауалдамадаға қатысқандар пікірі

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу