Тұңғыш Олимпиада чемпионы Ресейде тұрып жатқанына қынжылыс білдірді

Қазақтың Спорт және туризм академиясының ұстаздары мен студенттері Әлжан Жармұхамедов және Иван Едешко сынды даңқты баскетболшылармен кездесті. Кезінде КСРО құрамы сапында жасындай жарқыраған саңлақтар осы кездесу барысында өздерінің жеңісті жолдары жайында біраз әңгімелеп, жас спортшыларға шеберлік сабағын өткізді.

Егемен Қазақстан
17.05.2018 6718
2

Әлжан Жармұхамедов қазақ­тан шыққан тұңғыш Олим­пиада чемпионы. Бұл атаққа қандасымыз 1972 жылы Мюн­хенде қол жеткізді. 1976 жылы Монреаль Олимпиадасында күміс алды. Екі рет әлем чемпионатында жүлдегер атанса, Еуропа біріншілігінде үш мәрте топ жарды. Беларусь елінің түлегі Иван Едешко да жоғарыда аталған жарыстарда жеңіс тұғырына көтерілді. Сонымен қатар ол 1974 жылы әлем чемпионы атанған болатын. 

«Әйгілі 3 секунд» деген атаумен тарихта қалған АҚШ пен КСРО құрамалары арасындағы матч күні бүгінге дейін жанкүйерлердің жадында. Бұл – Мюнхен Олимпиадасының финалы еді. Жан алысып, жан беріскен айқаста таразы басы соңғы сәтке дейін теңселіп тұрды. Ал бәсекенің аяқталуына 3 секунд қалғанда КСРО құрамасы америкалықтардан бір ұпай ұтылып жатады. Соңғы сәтте Иван Едешконың алаңның ана шетінен мына шетіне дейін лақтырған добын Александр Белов қағып алады. Ол қос қорғаушының ортасынан саңлау тауып, нысананы дәл көздейді. Доп шығыршыққа түскенде сирена естіледі. Есеп – 51:50! Сөйтіп АҚШ құрамасы тұңғыш рет өз тұ­ғырынан таяды. Бас жүлде КСРО баскетболшыларына та­быс етілді. Алтын алған жігіттердің арасында біздің қандасымыз Әлжан Жармұхамедов те бар еді. 

Қазақтың Спорт және туризм академиясында өткен жиын барысында Мюнхен Олимпиадасының финалы және басқа да қызықты оқиғалар жайында әңгіме болды. Осы кездесудің өтуіне ұйытқы болған аталмыш білім ордасының президенті Қайрат Закирьянов қазақтан шыққан тұңғыш Олимпиада чемпионының осы күнге дейін Ресейде тұрып жатқанына қынжылыс білдірді.

– Әлжан Жармұхамедов Қазақстанға оралуға осыған дейін де бірнеше рет талпыныс жасады. Сол кездері басшылар «тұрмыс жағдайын жасаймыз, лайықты қызмет береміз» деген көрінеді. Бірақ жеме-жемге келгенде сол уәделердің ешбірі орындалған жоқ. Өзім де бірнеше рет лауазымды тұлғаларға жоғарыдағыдай ұсыныспен шықтым. Хат та жолдадым, бетпе-бет те кездестім. Алайда асыл азаматтың тағдыры үшін алаңдап отырған ешкімді көрмедім. Біле-білсек, дәл Жармұхамедовтей майталман маман біздің мемлекетте жоқ. Егер ол елге қайта оралса, Қазақстан баскетболының деңгейі бүгінгіден әлдеқайда жоғары болатын еді, – дейді Қ.Закирьянов. 

Жоғарыда айтылған сөзді даңқты баскетболшының өзі де растады.  «Алғашында 1968 және 1987 жылдары Алматыда тұрақтауға әрекет жасадым. Бірақ бұл жақта лайықты жұмыс табылмады. Тұрмыстық жағдайым да оңалмады. Амалдың жоқтығынан кері қайттым. Содан кейін де Қазақстанға оралып, халқымның арасында болсам деген үкілі үмітім үзілген жоқ. Осы күнге дейін атажұртымды аңсаумен келемін. Егер еліме керек екенімді сездіретін жан болса, олардың бұл ұсынысын қуана-қуана қабылдар едім», деп Әлжан ағамыз ағынан жарылды.

Ғалым СҮЛЕЙМЕН,
«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

25.09.2018

Сенат комитетінде діни қызмет және діни бірлестіктер мәселелері туралы заң жобасы қаралды

25.09.2018

Игорь Чжан: Велосипедтің кесірінен жүлде алмадым

25.09.2018

Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ QS рейтингінде тағы да алға жылжыды

25.09.2018

142 үміткерге «Болашақ» стипендиясы тағайындалды

25.09.2018

Жақсы өсім - нәтижелі жұмыстың кепілі

25.09.2018

Инвесторлармен ортақ келісімге келді

25.09.2018

«Egemen Qazaqstan» газетінің журналисі марапатталды

25.09.2018

Қазақстан Экономикалық ынтымақтастық ұйымын нығайтуға және реформалауға шақырды

25.09.2018

Қазақстан Нельсон Мандела Бейбітшілік саммитіне қатысты

25.09.2018

Астана тұрғыны 10-қабаттан құлаған баланы тосып алды

25.09.2018

Қ. Қасымов ұялы телефондар ұрлығының жолын кесу шаралары туралы айтып берді

25.09.2018

Назарбаев Университетінде тың жобалар таныстырылды

25.09.2018

Нәубәт Қалиев қайтыс болды

25.09.2018

Үкіметте өңірлерді дамытудың 2020 жылға дейінгі мемлекеттік бағдарламасының жобасы мақұлданды

25.09.2018

АӨК цифрландыру аясында 20 цифрлық және 4000 дамыған ферма құрылады

25.09.2018

Жағажай волейболынан әлем чемпионатының іріктеу турнирі өтеді

25.09.2018

«Барыс» Мәскеуде «Динамоны» ұтты

25.09.2018

Бүгін Бакуде белдескен қос балуанымыз ұтылды

25.09.2018

«Хат қоржын» (25.09.2018)

25.09.2018

Солтүстік Қазақстан полицейлері Тілдер фестивалін өткізді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Tirshilikti mádenıet bıleıtin qoǵam

Osy ýaqytqa deıin jeke adamnyń tirshiligin, turmys jaǵdaıyn onyń bilimi men eńbekqorlyq qasıetiniń bılep kelgendigi belgili. Adamdar kóp jaǵdaıda qoǵamnan bilimine saı oryn alyp otyrdy. 

Асан Мирас,

Ulaǵat pen muraǵat

Qaıǵyly ólimi qalyń jurttyń qabyrǵasyn qaıystyryp, qyrshyn ǵumyry qıylǵan óner, mádenıet, sport sańlaqtary qaı ultta bolsyn az emes. Ondaı has talanttardy halyq eshqashan umytpaıdy. Talanttardyń fánıdegi taǵdyry kelte bolǵanymen, halyqtyń júregi men jadyndaǵy ǵumyryn myńjyldyqtarmen ólsheýge bolady. Aıtalyq, áıgili grek ańyzyndaǵy aıbyndy batyrlar Ahılles pen Gektordyń esimderi dáýirlerden dáýirlerge kóshe júrip, ult sanasynda jarqyrap ǵumyr keshýde. Ańyzdyń epıloginde aıtylǵandaı, keıingi urpaq tıtandardy máńgi eske tutatyn bolady. Tipti, grektiń búkil tarıhy áli kúnge deıin ataqty Gektor men Ahıll shaıqasyna baılanysty óriledi. Biz muny nege aıtyp otyrmyz? Qaı ult bolmasyn, esimi elge eleýli tulǵalaryn este qaldyrýdyń esti joldaryn ustanady. Qazaq tarıhyn aqtarsaq ta, ádebıet betterin paraqtasaq ta túrli klassıkalyq joqtaý úlgilerine jolyǵatynymyz sózsiz. Joǵarydaǵy dańqty grek batyry Ahıllestiń de atyn aqıqatqa bergisiz asqaqtatqan áıgili Gomer abyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(3)

Әлем (24.05.2018 19:44:15)

Әлжан аға ең алғашқы ұлты Қазақ Олимпиада чемпионы. Бұрыңғы Оңтүстік Қазақстан облысы, Бостандық ауданы, Табақсай ауылының тумасы.

Нариман (24.05.2018 19:37:26)

Әлжан аға мәңгілік Қазақ тарихында ең алғашқы Қазақ Олимпиада чемпионы. Оның туылып өскен жері, бұрыңғы Оңтүстік Қазақстан обылысы, Бостандық ауданы, Табақсай ауылы еді. Алайда кейіннен Хрущев ол Курорттық ауданды 1956 жылы Өзбекстанның, Ташкент облысына беріп жіберді. Бұл күндер 160 мыңдай халқы бар сол ауданда, қаймағы бұзылмаған қалың қандастарымыз тұрыбжатыр.

Жасым (21.05.2018 16:27:47)

Жаксылык Ушкемпиров 2 боп калад алтын алган казак олимпеец Ол ози солай айтад арасында 1 мин деп. Тарих тандаган тулгалар кашан тарихты тандауын кояр екен....

Пікір қосу