«Айка» фильмінің сценарийі Самалға лайықтап жазылды - Сергей Дворцевой

Кеше Министрліктер үйінің Мәжіліс залында 71-ші Халықаралық Канн кинофестивалінде «Үздік әйел рөлі» аталымында жүлдегер атанған қазақ қызы Самал Еслямова мен актриса ойнаған «Айка» фильмінің режиссері Сергей Дворцевойдың қатысуымен баспасөз мәслихаты өтті. Айтулы іс-шараға Мә­де­ниет және спорт министрі Арыстанбек Мұха­меди­ұлы арнайы қаты­сып, журналистердің сұра­ғына жауап берді.

Егемен Қазақстан
23.05.2018 3465
2

– Әрине, бәріміз үшін бүгін ерекше сәт. Оны зор мақ­танышпен айтқымыз келе­ді. Өйткені отандасымыз Самал Еслямова 71-ші Канн кино­фестивалінде әйел бейнесін үздік сомдаған актриса ретінде кино саласындағы мәртебелі марапатты жеңіп алды. Бұл – ең алдымен, қазақ өнерінің, жалпы қазақтың жеңісі. Кеңес одағы кезінде посткеңестік елдер арасында мұндай марапат бұрын-соңды болған емес» – деп Мәдениет және спорт министрі Арыстанбек Мұхамедиұлы аталмыш кинофестивальдің әлем­дік кинонарықтағы орны мен маңызына және бұл жеңіс­тің ұлттық кино өнерінің зор жетістігі екеніне баса тоқталып, құттықтауын жеткізді.  

Иә, күні кеше Францияда өткен Канн кинофестивалі Алаш үшін үлкен өнер оқиғасына айналғаны сөзсіз. Қазақтың талантты қызы Самал Еслямова айтулы кино думанында топ жарып, «Үздік әйел рөлі» аталымында жүлдегер атанғанын естігенде, қуанбаған қазақ кемде-кем. «Ақсарбас!» деп бөркі­мізді аспанға аттық! Қалай­ша қуанбассың, Еуропа­ның басты кинофорумы қазақты үздік деп мойындады. Сөйтіп кинорежиссер Сергей Дворцевойдың «Айка» фильмі кинофестиваль сарап­шыларының бірауыздан қол­дауына ие болды. 

– Бірнеше күннен бері толассыз келіп жатқан құттықтау­лар көңілімді ерекше қуаныш­қа бөледі. Туған еліңнің ықыла­сын сезінуден асқан бақыт жоқ екенін осы санаулы күннің ішінде шын сезініп үлгердім. Әр­дайым қолдап, жеңісіңе шын қуана білетін туып-өскен өлкем, ел-жұртыма зор риза­шылығымды білдіремін», – деп Самал Еслямова жиында барша қазақ еліне өз алғысын жолдады. 

Солтүстік Қазақстан облысында өмірге келіп, Петропавл қаласындағы өнер колледжіне актер мамандығы бойынша оқуға қабылданған болашақ өнер иесі кейін білімін Мәскеудегі іргелі оқу орны – Ресейдің театр өнері университетінде (ГИТИС) жалғастырады. Оқуы мен түсі­рілім алаңындағы жұмысты қатар алып жүріп, алдына биік мақсаттар да қойып үлгереді. Ол мақсатының бірі – осы «Айка» фильмінің жетістігі болатын. Режиссер Сергей Дворцевой актрисаны алғашқы түсірі­лім процесі басталған сәттен-ақ тұрақтылыққа, сапалы нәтиже­ге жұмыс істеуге тәрбиелейді. Кәсіби маман ретіндегі кеңесін аямайды. Сол үшін де актриса «Айка» фильмі түсірілген 6 жылдың бедерінде ұсынылған талай ауқымды жобалардан бас тартып, аталмыш рөліне барынша адалдық танытыпты. Бұл шешім өнер иесін шығармашылық тұрғыда шиырықтырып, психо­логиялық драма актрисасы ретінде жан дүниесін байытып, тереңдете түскені анық. Мұ­ны фильм режиссері Сергей Двор­цевой да айрықша атап өтті.

– Мен Самалды бірінші рет «Қазақфильм» киносту­дия­сы­ның өнімі – «Тюльпан» фильмі­нің кастингінде көрдім. Ол кезде Самал небәрі 19 жаста болатын. Шығармашылық адамында ішкі сезім қатты дамыған ғой, Самалды алғаш көргенде-ақ менің фильміме дәл осы актриса керек­тігін түсініп, басты рөлге бекіт­тім. Түйсігім алдамапты. Кейін Самалға лайықтай отырып «Айка» фильмінің сцена­рийін жаздық. Мәскеуге келіп қиын тағдырды басынан кешкен эмигрант қырғыз қызы­ның тау­қы­метті тағдыры баяндалатын фильм солай өмірге келген бола­тын», – деп режиссер түсірілім жұ­мы­сының барысын баяндап өтті. 

Артхаус бағытында түсіріл­ген бұл фильмнің жалпы бюджет қоры 2.5 миллион еуроны құрайды. Актриса үшін «Айка» фильмінің салмағы да, жауапкершілігі де үлкен болды. Рөлінің шынайы шығуы үшін Самал режиссердің кеңесі­мен біршама уақыт Қырғыз­станға барып өмір сүріп, ұлт­тың менталитеті мен жалпы табиға­тын зерттейді. Бұл жерде тағы бір ерекше атап өтерлік жайт, әлі ана атанып үлгермеген бойжеткен қос фильмде де ана рөлін кескіндейді. Оның өзі де актрисадан жіті ізденісті талап етеді. Бірақ әрдайым алған бетінен қайтпайтын, мақсатына жетпей тынбайтын өжет қыз қос рөлін де өз биігінде алып шығады. Нәтижесі – міне, көз алдымызда!

2008 жылы түсірілген «Тюльпан» фильмі (режиссері – Сергей Дворцевой) өз кезегінде Канн кинофестивалінде «Ай­рық­ша көзқарас» номинациясында топ жарса, араға бірнеше жыл салып түсірілген «Айка» фильміндегі Самалдың ізденісі тағы да киносыншылардың назарынан тыс қалмады. Байқау қорытындысы бойынша қазылар алқасы бірауыздан «Үздік әйел рөлі» аталымындағы жүлдені қазақ қызының қанжығасына байлап берді. 

– Ойлап қарасам, маған үнемі аналар рөлі бұйырады екен. Ең алғаш 19 жасымда түс­­кен «Тюльпан» фильмінде 3 бала­ның анасын сомдасам, «Айка» кинотуындысында да баласын өмірге әкеле салып, одан бас тартқан жас қыздың бейнесін кейіптедім. Оңай болды демеймін. Үлкен ізденісті талап етті. Бірақ соның нәтижесінде кино өнеріне басқа, байыпты көз­қа­распен, жауапкершілікпен қарап үйрендім», – дейді актриса. 

Иә, қай кезде де маңдай тер еңбектің өтеуі болған. Халық­аралық Канн кинофестивалінде Алаш елінің абыройын асқақ­татып, әлем назары қазақ хал­қы­на бұрылып жатса – оны қар­шадай қазақ қызы Самал Еслямова­ның тынымсыз ізденісі мен өнерге деген зор сүйіспеншілігінің же­місі деп бағалау керек. Бұл же­ңіс, сөзсіз, қазақ өнерінің жеңісі!

Назерке ЖҰМАБАЙ, 

Суретті түсірген Ерлан ОМАР,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

16.11.2018

Атыраулық Қаһарман Қисметов  Әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

16.11.2018

Қазақ жігіті америкалық хоккей командасының капитаны атанды

16.11.2018

​Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

16.11.2018

Алматыда белгілі сахна суретшісі Мұрат Сапаровтың көрмесі өтті

16.11.2018

ШҚО Зайсан ауданында Баймұрат батырға ескерткіш қойылды

16.11.2018

Қ. Тоқаев халықаралық кездесулер өткізді

16.11.2018

​Тегеранда Қазақстан-Иран консулдық консультациялары өтті

16.11.2018

Үнді бизнесмендеріне Қазақстандағы инвестициялық жобалар ұсынылды

16.11.2018

Д.Кәлетаев Батыс Қазақстан облысында өтіп жатқан Азаматтық Форумның жұмысына қатысты

16.11.2018

Қазпошта 111 франчайзинг нүктесін ашты

16.11.2018

Елбасы Владимир Путинмен телефон арқылы сөйлесті

16.11.2018

Астанада жасөспірімдер олимпиадасының жеңімпаздарына құрмет көрсетті

16.11.2018

Шымкенттен Дубайға ұшатын рейс ашылады

16.11.2018

Шымкентте Қазақстан – Өзбекстан бірінші аймақаралық форумы өтті

16.11.2018

Қостанайлық полицейлер жедел-профилактикалық шара кезінде мал ұрлығын ашты

16.11.2018

Соңғы 10 айдағы салықтық түсімдер бойынша жұмыс қорытындыланды

16.11.2018

Мемлекет басшысы Қазақстанның халық жазушысы Әбдіжәміл Нұрпейісовті қабылдады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу