Мың бірінші мүмкіндік...

Қазақ қайтсе қалады қазақ болып?!.  Біз үшін бүгінгінің басты сауалы осы. Елбасының рухани жаңғыруға қатысты мақаласы да  Қазақ елінің болашағымен,  ұлттың рухымен астаса өріліп жатыр.

Егемен Қазақстан
07.06.2018 1211
2

Мемлекет басшысының «Мен еліміз мықты, әрі жауапкершілігі жоғары Біртұтас Ұлт болу үшін болашаққа қалай қадам басатынымыз және бұқаралық сананы қалай өзгертетініміз туралы көзқарастарымды ортаға салуды жөн көрдім» деп айтатыны  да сондықтан.

 «Мен – қазақпын мың өліп, мың тірілген. Жөргегімде таныстым мұң тілімен» деп ақиық ақын Жұбан Молдағалиев жырлағандай, тарих сахнасына шыққалы бері қазақ жұртының көрген қияметі, бастан кешкен ашаршылық пен қуғын-сүргіні аз болған жоқ. «Мың өліп, мың тірілгені» де сол.  Әйтеуір Жаратқан ием жар болып, «жылағанда жүрегі, күн тұтылған» шақтарының өтеуі ретінде аңсаған арманына – азаттыққа қол жеткізді.  «Қуанғанда, күлкісінен түн түрілген» сәт өткен ғасырдың соңында, 1991 жылдың 16 желтоқсанында туды. Жұбан айтқан «Аңсаймын мен, сенемін, туады ертең «Қазақ болу – зор бақыт» дер күн тіпті...» деген осы күн!

Одан бергі ширек ғасыр ішінде Қазақ елі төрткүл дүниеге танылды, өзінің бейбіт бастамаларымен жаһан жұртының назарын өзіне аударып, «бәрекелді» сөзін есітіп келеді. Бас қаланың төрінде халықаралық деңгейдегі мәселелер басқосу арқауына айналған талай-талай жиын өтті. Қазақстанның бейбітшілік жөніндегі қағидасына әлемдегі түрлі дін­дер өкілдері ден қойып, ынтымақтастық тұрғысындағы салиқалы да сарабдал сөзіне ұйыды. Астананың «бейбітшілік қаласы» атануы да  осындай  адамзат өміріндегі орны бөлек  шаралармен өрнектеледі.

Әйтсе де, бабаларымыз найзаның ұшымен, білектің күшімен  қорғаған тоғызыншы территорияның һәм азаттықтың қадір-қасиетін толық түсініп, елдің тәуелсіздігін тұғырлы ету үшін алдымызда  атқарылатын шаруа шаш етектен. Тәуелсіздікті алу бар да, оны баянды  ету тағы бар. Кезінде жеке хандық құрып, өз алдына дербес ел болдық. Кейін бодандық бұғауына тап болдық. Алып мемлекеттердің әлімжеттігі осыған мәжбүрледі. Тарихтың сол бір қасіретті шежіресі қайталанбас үшін өткеннен сабақ алуымыз керек.

Ұлт қайраткері Амангелді Айталының төмендегіше айтқаны бар еді: «Ой жүйеміз, дәстүріміз, тілімізді Батыспен өлшеу, бірте-бірте оған сәйкестілік біздің ішкі өлшемімізге айналып барады».  Ұлт менталитеті туралы еңбек жазған ғалым бекер айтпайды ғой, ұлттың қазіргі бітім-болмысынан  жан-жақты хабардар болғасын айтады да. Осы тұрғыдан алғанда Елбасының  рухани жаңғыру туралы айтқан парасатты ойлары әрбір қазақстандықтың  темірқазық ұстанымына айналуы тиіс.  Басқалай айтқанда,  «бола­шақта ұлттың табысты болуы оның табиғи байлығымен емес, адамдарының бәсекелік қабілетімен айқындалады». Олай болса,  біздің төл идеологиялық иммунитетіміз басқа мәдениетпен бәсеке барысында қаншалықты оған қарсы төтеп бере алады, елдің тәуелсіздігін нығайту жолында қаншалықты жігерліміз, деген сауалдарға бе­рілген толымды жауап бәсекелестік қабіле­тіміздің биігі болатыны сөзсіз.

Грузиннің атақты  актері Вахтанг Кика­бидзенің елінің басына күн туған, ерлері етігімен су кешкен кезеңде айтқан мынадай сөзі бар: «...Жақсы бола ма, жаман бола ма, ол – сенің үйің. Ертең мен кетіп қалсам, көшеде ел танитын тағы бір өнер адамдары, спортшылар кетіп қалса... Халық есінен танады ғой...» Туған еліндегі қиындықтарға төзбей, «жұмақ» іздеп кеткендердің немесе екі ойлы болып жүргендердің санасына құятын-ақ сөз.  «Халық есінен танбас» үшін бар қиындықты жұртымен бірге көрген Кикабидзенің тағылымы нағыз ұлтын сүйетін тұлға екенін көрсетеді. 

Қазіргідей аласапыран кезеңде, елдің болашағы сынға түсіп отырған тағдыршешті уақытта ұлттың тұтастығы, халықтың бірлігі аса қажет. «Күштілерді  Күш бар ма екен, шіркін-ай, Әділеттің түсіндірер тіліне?» деп ақын Сабыр Адай жырлағандай,  күштілердің әмірі жүріп тұрған әлемде Алаш жұртына өз болмысын, ата жұртын, ділін, тілін сақтап қалу үшін күресу керек. Соңғы кезде әлемде болып жатқан оқиғалар, геосаяси қимылдар осыған мәжбүрлейді. Алаш жұртына алпауыт елдердің  құжат түрінде таңбаланған кепілдігі емес, ұлттың тұтастығы ғана жердің тұтастығына, тәуелсіздіктің баянды болуына  кепіл бола  алады.  Біздің мың бірінші мүмкіндік дегенді айта беретініміз де сол. Ол үшін Елбасы айтқандай: «Біздің кешегі тарихымыз бұлтартпас бір ақиқатқа  – эволюциялық даму ғана ұлттың өркендеуіне   мүмкіндік беретініне көзімізді жеткізді.

Бұдан сабақ ала білмесек, тағы да та­рих­тың темір қақпанына түсеміз. Енде­ше, эволюциялық даму қағидасы әрбір  қазақстандықтың жеке басының дербес бағдарына айналуы тиіс».

«Тарихтың темір қақпанына түспес» үшін әрбір қазақ  мың бірінші мүмкіндікті өз деңгейінде пайдаланып, еңселі елдіктің өнегесін көрсетіп, бабалар аманатына адалдық танытып, алаш қайраткерлерінің күрескерлік жолын темірқазық етіп ұстануы тиіс. Әлихан Бөкейханша қайырар болсақ,  «Бұл болып тұрған заман – Алаштың азаматына зор жүк!».

Ғабит ІСКЕНДЕРҰЛЫ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

24.09.2018

FIFA-2018 марапаттау рәсімінде Роналду болмайды

24.09.2018

Ұлы Дала Еліне саяхат — «Жаңа Жібек жолы» бағыты бойынша экспедиция Таразға келді

24.09.2018

«Егемен академиясының» жаңа маусымына тіркелу басталды

24.09.2018

Мақтаарал құрылыс саласымен де танымал болмақ

24.09.2018

Атырауда «Тау тұлғалы Таумыш» республикалық ғылыми-тәжірибелік конференциясы өтті

24.09.2018

Ақмола облысында мемлекеттік қызмет мектебін ашылды

24.09.2018

Алматыда III Baikonyr Short Film Festivalдің жабылу салтанаты өтті

24.09.2018

Ақтөбелік полицейлер Агенттіктің «Пара алма!» үндеуіне құлақ асуда

24.09.2018

Қыздар Университетінің студенттері республикалық турнирдің жеңімпазы атанды

24.09.2018

Талдықорған қаласы әкімінің жаңа орынбасары тағайындалды

24.09.2018

25 қыркүйекте Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді

24.09.2018

Ақтауға үлкен футбол оралды

24.09.2018

Үш дзюдошымыз да алғашқы айналымда ұтылды

24.09.2018

Оралда бокстан халықаралық турнирдің жеңімпаздары анықталды

24.09.2018

Қазақстанда ұшақ билеттері арзандауы мүмкін

24.09.2018

Қазақстанда 14 миллион тоннаға жуық астық жиналды

24.09.2018

«Түн құдайы» фильмі Парижде өткен ретроспектива барысында көрсетілді

24.09.2018

Универсиада алауы Алматы арқылы өтті

24.09.2018

Бүгін Бакуде үш дзюдошымыз белдесуде

24.09.2018

Бизнес салымдар үшін қай қаржы ұйымы тиімді?

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Асан Мирас,

Ulaǵat pen muraǵat

Qaıǵyly ólimi qalyń jurttyń qabyrǵasyn qaıystyryp, qyrshyn ǵumyry qıylǵan óner, mádenıet, sport sańlaqtary qaı ultta bolsyn az emes. Ondaı has talanttardy halyq eshqashan umytpaıdy. Talanttardyń fánıdegi taǵdyry kelte bolǵanymen, halyqtyń júregi men jadyndaǵy ǵumyryn myńjyldyqtarmen ólsheýge bolady. Aıtalyq, áıgili grek ańyzyndaǵy aıbyndy batyrlar Ahılles pen Gektordyń esimderi dáýirlerden dáýirlerge kóshe júrip, ult sanasynda jarqyrap ǵumyr keshýde. Ańyzdyń epıloginde aıtylǵandaı, keıingi urpaq tıtandardy máńgi eske tutatyn bolady. Tipti, grektiń búkil tarıhy áli kúnge deıin ataqty Gektor men Ahıll shaıqasyna baılanysty óriledi. Biz muny nege aıtyp otyrmyz? Qaı ult bolmasyn, esimi elge eleýli tulǵalaryn este qaldyrýdyń esti joldaryn ustanady. Qazaq tarıhyn aqtarsaq ta, ádebıet betterin paraqtasaq ta túrli klassıkalyq joqtaý úlgilerine jolyǵatynymyz sózsiz. Joǵarydaǵy dańqty grek batyry Ahıllestiń de atyn aqıqatqa bergisiz asqaqtatqan áıgili Gomer abyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу