Боксшы Макс Шмелингтің мәрттігі

Аса ауыр салмақта айқасқан Макс Шмелинг пен Джо Луис­тің өз дәуірінің теңдессіз боксшылары болғанын ешкім жоққа шы­ғара алмайды. Ста­тистикалық мә­лі­меттерге сүйенсек, неміс жігі­ті 1924-1948 жылдар ара­лы­ғында 70 кез­десу өткізіп, 56 мәр­те (40 нокаут) же­ңіске жетті. 4 бәсеке тең аяқталды. 1934-1951 жылдар ара­лығында 69 рет рингке көтерілген аме­рикалық өрен 66 жек­пе-жекті (52 нокаут) өз пайдасына шешті.  

Егемен Қазақстан
08.06.2018 3796

Әлемдік спорт тари­хында есімдері алтын әріптермен жазулы қос саңлақтың жолы екі мәрте қиысты. Алғаш рет олар 1936 жылдың 18 маусымында Нью-Йоркте кез­десті. Қос тарап ортақ мәмі­леге келген бетте бір­ден бұл жекпе-жекке саяси сипат берілді. Өйт­кені сол жылдары АҚШ өзін әлемдегі ең де­мо­­кратиялық мемлекет екенін дәлелдеу үшін барын салып жатқан. «Біздің қоғам ұлт пен ұлысқа немесе нәсілге бөлінбейді.  «Америка азаматтарының барлығы – тең құқылы» деген ұран тастады. Ал фашистік Германия болса арийтектілердің басқа нәсілдерден үстемдігі басым екенін айтудан жалық­пады. Міне, қос мықтының жекпе-жегі осындай аласапыран кезеңге тап келді.  

Атышулы айқас өзге­лерді айтпағанда, Гитлер­дің өзін бейқам қалдырған жоқ. Үшінші рейх көсемінің көмекшілері оған кездесу барысын әр минут өткен сайын баяндап отырды. Бұл бәсеке Макс Шмелингтің пайдасына шешіл­ді. 12-раундта ол қар­сыласын нокаутқа жіберді. 

1938 жылдың 22 маусымында Джо Луис пен Макс Шмелинг қарымта кездесу өткізді. Сол кезде саяси әңгімелер қайта қызып, қос мемлекеттің БАҚ өкілдері бір-бірінен асып түсуге тырысты. Бұл жолы Луистың жолы болды. Бәсеке тағдырын ол бірінші раундта-ақ шешті. 

Кейіннен қос саңлақ­тың жолы тағы қиысты. Бірақ бұл жолы шаршы алаңда емес, қа­ра­­пайым өмірде. Шау тар­тқан ша­ғын­да аме­ри­­калық спортшының қайыршылық күйге түс­кені көпшілікке жақсы мә­лім. Осы оқиғадан құ­лағ­дар болған Шмелинг оны өзі іздеп тауып, қаражат жағынан үне­мі көмектесіп тұрған. Ал Джо қайтыс болған кезде қабырғасы қайысқан Макс жерлеу рәсіміне қажет қаржының барлығын өз қалтасынан шығарды. 

Жалпы, Макс Шме­линг­тің мәрттігі жайында ұзақ әңгімелеуге болады. Мәселен, Германия аумағында еврейлер қыр­ғынға ұшыраған «Жау­һар түні» ол өзінің ескі танысы Левиннің екі ұлын қонақүйге әкеліп жасырады. 14 жасар Хайнц пен 15 жастағы Вернерді немістер үш күн бойы іздеп, әлекке түседі. Бі­рақ атақты боксшының бөлмесіне баса-көктеп кіруге батылдары бармай­ды. Арада үш күн өткеннен соң Макс балалар­ды өзінің жеке көлі­гіне мінгізіп, қаланың шетінде жасырынып жатқан әкелеріне апарып табыстайды. 

Атағы алысқа жайыл­ған боксшы, парасаты мол, жаны жомарт, жүре­гі кең азамат мәнді де мағыналы ғұмыр кешті. Сан миллион жанкүйер­дің көзайымына айналып, халықтың алғы­сына бөленген Макс Шме­линг 2005 жылдың 2 ақпанында 100 жасқа қараған шағында жарық дүниемен қош айтысты. 

Ғалым СҮЛЕЙМЕН,

«Егемен Қазақстан» 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

26.03.2019

Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы Алматы қаласына барды

26.03.2019

Нұр-Сұлтан – Токио бағытында рейс ашылды

26.03.2019

2019 жылғы қаңтарда елімізде 80711 жеңіл автомобиль тіркелген

26.03.2019

Гүлмира Исимбаева Жапония Парламенті Кеңесшілер Палатасының Спикерімен кездесті

26.03.2019

Конор МакГрегор ережесіз жекпе-жектен кеткенін мәлімдеді

26.03.2019

Алматылық жастар астана атауын өзгертуге қолдау білдірді

26.03.2019

Үкімет пен Ұлттық Банк интернет-займдар бойынша маржаны шектеуді жоспарлайды

26.03.2019

Елорда жаһандық индексте қалай жоғарылады?

26.03.2019

Бердібек Сапарбаев Елбасының жаңа әлеуметтік шараларын жүзеге асыру мәселелері бойынша кеңес өткізді

26.03.2019

Бердібек Сапарбаев елордалық «Шарапат» әлеуметтік қызмет көрсету орталығында болды

26.03.2019

Р. Дәленов көлеңкелі экономиканы төмендету бойынша жаңа шаралар туралы айтып берді

26.03.2019

Бақыт Сұлтанов автобус апатынан қайтыс болған азаматтардың отбасына көңіл айтты

26.03.2019

Қарағандылық спортшылар екі Әлем кубогын ұтып алды

26.03.2019

Оңдасын Оразалин Әйтеке би және Хромтау аудандарының әлеуметтік-экономикалық дамуымен танысты

26.03.2019

Мүлдем жауапкершілік жоқ: Ақтөбе облысының әкімі Орталық стадионның жағдайы туралы

26.03.2019

Қарағанды көмірінен жасалған әшекейлер Мәскеудегі Халықаралық байқауда көрсетіледі

26.03.2019

Нидерландтың Девентер қаласында Қазақстанның Құрметті Консулдығы ашылды

26.03.2019

​Лондонда Наурыз мерекесі аталып өтті

26.03.2019

Жастар елорда атауының өзгеруіне байланысты үндеу жариялады

26.03.2019

Қызылордада жалпы білім беретін пәндер бойынша республикалық олимпиада басталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Айнаш ЕСАЛИ, «Егемен Қазақстан»

Etjeńdi balalar

Qoǵam kóz jumyp qaraı almaıtyn máse­lelerdiń basynda bala densaýlyǵy tur. Bú­gin­de mańaıymyzǵa zerdelep qaraıtyn bolsaq, tyǵynshyqtaı, tolyq jasóspirimder kó­beıe túsken. Semizdik – aýrý bolyp esep­teletindikten, qazirgi ýaqytta dıspanserlik esep­ke alynady. Sábı saýlyǵy ana qursaǵyna bit­­ken kúnnen bastap qalyptasatyndyǵyn al­dymen ata-anasy túsinýi qajet.

Amangeldi QURMET,

Igi bastama ult tanymymen úılesýi tıis

Keıde qazaq qoǵamyndaǵy oqıǵalar men qubylystarǵa nazar aýdarǵan kezde «Biz ózi­mizimdi ózimiz tolyq tanymaımyz-aý osy» degen oıǵa qalatynymyz bar. Árıne, qa­zaq ekenimizdi, bizdiń de tanym-túısigimiz, dúnıetanymymyz, ar­man-ańsarymyz, muraty­myz bar ekenin bilemiz. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Алты жасар Алпамыстың арманы не еді?

«Білесің бе, оқитын болсам тез өсіп, үлкен бастық болам. Оқуды да тез бітіремін. Тез келіншек аламын. Сосын менің он екі ұлым болады. Оның бірі колхоз бастығы, екіншісі агроном, үшіншісі мұғалім, бәрі де үлкен-үлкен бастық болады...»

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Kúmis tostaǵandaǵy kóne álipbı

Kóne órkenıet oshaqtarynan urpaqqa mura bolyp qalǵan qundy dúnıelerdiń bi­ri – adamzattyń aqyl-oıyn taspalaǵan jazý­lar. Elbasy «Uly dalanyń jeti qyry» atty ma­qalasynda Esik qorymynan tabylǵan «Altyn adamnyń» janyndaǵy kúmis tosta­ǵan­dardyń birinde oıyp jazylǵan tańba­lar bar ekenin aıta kelip, «Bul – Ortalyq Azıa aýma­ǵynan buryn-sońdy tabylǵan jazý ataýlynyń ishindegi eń kónesi» degen bolatyn.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

«Jaqsy kitap – jan azyǵy»

Kitap oqıtyn jáne oqymaıtyn adamdardyń alshaqtyǵy árqashan kózge kórinip turady. Alǵashqylardyń oıy tereńdeý, tili sheshendeý bolsa, sońǵylardyń tili tutqyr, aýzynan sózi túsip turatynyn jıi kóresiz. Máseleni jaqsy bilip tursa da, ondaılar oıyn jetkize almaı, ábden qysylady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу