Қасым-Жомарт Тоқаев Ватикан мен Италияда кездесулер өткізді

Қазақстан мен Ватикан арасындағы дипломатиялық қатынастар орнағанына ширек ғасырдан асыпты. 26 жыл ішінде екі мемлекет саяси диалог пен мәдени-гуманитарлық және ғылыми ынтымақтас­тыққа қол жеткізді, өзара құрметке негізделген бай­­ланыстар орнады. Әсіре­се, бейбітшілік пен тұрақ­тылықты, дінаралық және конфессияаралық диалогты нығайту бойынша екі мемлекеттің әріптестігі ерекше мәнге ие.

Егемен Қазақстан
08.06.2018 1360
2

5-7 маусымда Ватиканда және Италияда сапарда болған Парламент Сенатының Төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаев бірқатар кездесулер өткізді. 
Қ.Тоқаев әуелі Ватиканда Киелі Тақтың Мемлекеттік хатшы­сы Пьетро Паролинмен кез­десіп, халықаралық күн тәрті­бінің негізгі мәселелері бойынша келіссөз жүргізді. 

Сенат Төрағасы Қазақстан мен Ватикан арасындағы дипло­матиялық қатынастар орнаған 26 жылда жоғары деңгейдегі өзара толық түсіністік пен сенімге негізделген сындарлы ынтымақ­тастық қалыптасқанын атап өтті. Рим Папасы Иоанн Павел ІІ-нің 2001 жылы Астанаға сапары тарихи оқиға болды. Қ.Тоқаевтың айтуынша, бұл сапар қазақстандықтардың әлі есінде, көптеген ұлттар мен конфессиялардың, оның ішінде католик дінінің өкілдері үшін туған жеріне айналған біздің еліміздің ішкі және сыртқы саясатына жоғары баға ретінде санайды. 

Жер аумағы алақандай ғана (0,44 км2) болғанымен, әлемдік қауымдастықта Ватикан қала-мемлекетінің және қолына заң шығару, атқару, сот төрелігі сияқты өз еліндегі барлық билікті шоғырланған Рим Папасының халықаралық беделі жоғары. 1984 жылы италиялықтарға дін еркіндігі берілді. Олардың ішінде әлем бойынша Рим Папасының саясатын жүргізетін 1,7 миллион дін қызметкері, 0,4 миллион священник, екі мыңнан аса монастырь бар. Бұған қоса Ватикан әлемдік қауымдастықта кәсіподақ, жастар, әйелдер, басқа да діни емес ұйымдар арасында да үлкен беделге ие. Оның сыртында Ватикан басшылығы қарулы қақтығыстар, жұмыссыз­дық, кедейшілікпен, аштықпен күрес, тағы да басқа әлемдегі шешуі аса күрделі мәселелерге үнемі араласып отырады және әлемдік қауымдастық олардың пікіріне құлақ асады. Бұл қызмет­теріне кететін шығынды олар өз есептерінен төлейді. Ватикан алтын қоры 13 миллиард долларды құрайтын, дүние жүзіндегі аса бай мемлекеттердің бірі саналады. Осы айтылған ерекшеліктер бұл елдің әлемдік қауымдастық алдындағы беделін еселей түседі. 

Әлем қауымдастығы Рим Папасы Иоанн Павел II-нің Орта­лық Азиядағы мемлекеттер арасында тек Қазақстанға мем­лекет­тік сапармен келуін екі­жақты қатынастардағы ерекше тарихи оқиға ретінде қабылдады. Тиісінше, Мемлекет басшысы Н.Назарбаев та Ватиканға достық пен түсіністікке негізделген қарымта сапарлармен барып, Астана мен Ватикан арасындағы мемлекетаралық қатынастардың серпінді дамуына негіз салды. Осы ынтымаққа негізделген байланыстарды атап өткен Қ.Тоқаев, жаһандық қауіпсіздікті нығайту және діндер, мәдениеттер мен өр­кениеттер арасындағы үнқа­тысуды жалғастыруға екі мем­лекеттің ұстанымдарының жақын­дығын айта келіп, биылғы 10-11 қазанда Астанада «Діни көшбасшылар қауіпсіз әлем жолында» тақырыбы бойынша Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің VI кезекті съезі өтетінін жеткізді және Мемлекет басшысы Н. Назарбаевтың Рим Папасы Францискке арналған алдағы форумға қатысуға шақы­руын Ватиканның Мемле­кеттік хатшысы, кардинал Пьетро Паро­линге табыс етті.

Қазақстан астанасына келуге және Съезге қатысуға шақыру кардинал Пьетро Паролинге де берілді. 

Сондай-ақ кездесу барысында Парламент Сенатының Төраға­сы Астанада өткен ЭКСПО-2017 көрмесіне белсенді қатысқаны үшін Киелі Таққа алғысын білдірді. Халықаралық көрмеде «Жалпы игілікке арналған энергия: ортақ үйімізге қамқор» тұжы­рымдамасымен қатысқан Ватикан энергия мен тіршіліктің жасампаздығын паш ете отырып, жаһандық энергияны адамзат игілігі мен бейбітшілік ісіне пайдалануға, сондай-ақ энергия көздері баршаға қолже­тімді болуы үшін барлық дін­дерді ынтымақтастыққа шақыр­ған болатын. Ватикан павильоны қазіргі кездегі өзекті мәсе­лелер мен барша адамзаттың болашағы үшін табиғат үйле­сімі маңызды екеніне католик шіркеуі баса назар аударып отырғанын көрсетті.

Өз кезегінде Пьетро Паролин Киелі Тақты Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлері VI съезіне шақырғаны үшін алғыс айтты. Ол форум әлемге кеңі­нен танымал бола бастағанын атап өте келіп, Ватикан алдағы уақытта да барлық діни наным-сенімді ұстанушылар арасында бейбітшілік пен келісімді орнықтыру жөніндегі Қазақстан Президенті Н.Назарбаевтың бастамаларына қолдау біл­діруді жалғастыра беретінін нақ­тылады.

Қазақстан Сенатының басшысы сол күні Италия Сенатының Төрағасы Мария Элизабетта Альберти-Казеллатимен келіссөз жүргізді. 

Қ.Тоқаев дипломатиялық қатынастар орнаған 26 жылда Қазақстан мен Италия екіжақты ынтымақтастықты дамытуда жоғары табыстарға жеткенін атап өтті. Италия біздің еліміздің үшінші сауда әріптесіне айналды, өзара сауда айналымының көлемі 10 миллиард долларға жетті, 2006 жылдан бері 10 жылда италиялық тікелей инвестициялар көлемі 6 миллиард долларды құрады. 

Кездесу барысында Қазақ­стан­ның көлік-логистика­лық әлеуетіне және Жібек жолының жаңа тұжырымдамасын іске асыруда біздің еліміздің негізгі рөліне баса назар аударылды. Қ.Тоқаевтың пікірінше, Қазақ­стан мен Италия бір-бірінен алшақ орналасса да көліктердің дамуының арқасында екі ел жақын әріптес бола алады. 

Келіссөздер қорытындысы бойынша қарқынды парламен­таралық байланыстарды жал­ғас­тыруға уағдаластыққа қол жетті. М.Э.Альберти-Казеллати Қазақ­станға сапарлап келуге шақыруды қабыл алды.

Жалпы, Рим Қазақстанмен өзінің ынтымақтастығына стра­те­гиялық маңыз береді. Бұл екі ел арасындағы экономикалық, мәдени байланыстардың арта түсуіне себепші болып отыр. Мәселен, Италия мұнайға деген сұранысын Каспий аймағы арқылы шешуге ұмтылады. Сауда-саттықта Қазақстаннан мұнай, табиғи газ, асыл металдар, мұнай өңдеу өнімдері, мыс, мырыш, басқа да түсті металдар мен одан жасалған бұйымдар, қара металдар, мақта, химиялық өнімдер, құрылыс материалдары, машинаға қатысты құрал-жабдықтар экспортталса, Италиядан киім-кешек, аяқ-киім, жиһаз, жабдықтар, тамақ өнеркәсіп тауарлары, көлік, химия және фармацевтік өнімдері әкелінеді.         

Экономикалық байланыстар мен сауда-саттық көлемі жыл санап өсіп келеді. 

Сенат Төрағасы кездесу барысында толымды экономикалық байланыстар туралы айта келіп, Қазақстан 2017 жылы екі ел арасындағы сауда айналымы 9,6 миллиард АҚШ долларын құраған Италияны сауда әріптестері арасында Қытай мен Ресейден кейінгі үшінші маңызды әріптесі ретінде танитынын айтты және болашақта екі ел арасындағы тиімді байланыстар одан әрі қарқынды дами беретініне үмітті екенін жеткізді.

Әділбек Қаба
 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.09.2018

Көмірге кезекке тұрғандар көбейді

19.09.2018

Жібек жолының жаңа бағыты

19.09.2018

Табысты болудың кепілі

19.09.2018

Гектарына – 62,5 центнер!

19.09.2018

Жұлдызы биік Жуалы

19.09.2018

Өзара үнқатысу мәдениетін қалыптастыру маңызды

19.09.2018

Сенатта – атыраулық ардагерлер

19.09.2018

Ғасырдан астам тарихы бар

19.09.2018

Рухани жаңғыру және білім беру ісі

19.09.2018

Межелі жоспарға жету көзделді

19.09.2018

Esti men eski

19.09.2018

Алаш арыстары білім алған Семейдегі оқу орнына 115 жыл толды

19.09.2018

«Егеменнің» жаңа жобасы

19.09.2018

Судың да сұрауы бар

18.09.2018

Головкин мен Альварестің үшінші жекпе-жегі болуы мүмкін бе? (ВИДЕО)

18.09.2018

11 жылдан кейін қайталанған тарихи кездесу

18.09.2018

Мемлекет басшысы қосарланған салықты болдырмайтын Өзбекстанмен арадағы келісімге өзгерістер енгізді

18.09.2018

Елбасы Байқоңыр тұрғындарына медициналық көмек көрсету заңына енгізілген өзгерістерге қол қойды

18.09.2018

Студент жастардың жатақхана мәселесі шешілуде

18.09.2018

Батыс Қазақстан облысында Мемлекеттік қызмет мектебі ашылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

О́mir súrý salty

BUU aqparatyna saı, áıelder arasynda eń joǵary ortasha ómir súrý uzaqtyǵy boıynsha 86,8 jaspen Japonıa aldyńǵy qatarda tursa, er adamdar arasynda 81,3 jaspen Shveısarıa birinshi orynda. Al keıbir elderde ortasha ómir súrý uzaqtyǵy tipti 60 jasqa da jetpeıdi. «Nege?» degen suraqqa túrli faktorlardy keltire otyryp jaýap berýge bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу