Алтын өндіретін кен орнындағы бір күн (фото)

13 маусым күні Ақмола облысының Бурабай ауданы, Райгородок кен орнында орналасқан «RG Gold» ЖШС компаниясының үшінші уақтау-агломерациялық кешенінің (УСК №3) ашылуына орай баспасөз туры өтті. Назарларыңызға осы компанияның бір күндік жұмысын ұсынамыз.

Егемен Қазақстан
15.06.2018 7034
2 Суретті түсірген Бағдат ӘШІМ

Бүгінде «RG Gold» ЖШС компаниясы осы өңірде алтын өндірумен қарқынды түрде айналысып келеді. Компанияның бас директоры Серік Сыздықов осы тур барысында БАҚ өкілдерінен құралған бір топ журналистермен кездесіп,  аталмыш кешенмен, жұмыс барысымен танысуға мүмкіндік берді. Солтүстік, Оңтүстік Райгородок және Новоднепровск кен орындарындағы жер қойнауын пайдалану құқығына ие қазақстандық алтын өндіруші компанияның аумағы 67,7 км2 құрайды. Бүгінде компания 650 ден астам адамды жұмыспен қамтып отыр.

Астананың солтүстігінен 200 шақырым жерде осыдан 1000 жыл бұрын мұхит пен жанартау болған. Соның арқасында осы аймақта бай алтын кен орны пайда болды. Бұл орын 1936 жылдан бастап ашылған болатын. Бірақ техниканың жетіспеуінен, алтын өндірудің күрделілігінен өндіріс толығымен алға жүрген жоқ. Ал, қазіргі өндірістің жағдайымен журналистер жақынырақ танысып шықты.

Кез келген қазба жұмыстары қазба орнын дайындаумен басталады: ең алдымен жердің өндіріске жарайтын, беткі топырақ қабатын, содан соң кен рудасын жауып тұрған бос топырақтарды алып тастайды. Осы қазбалардан кейін керекті руда қабаты қазбаланатын болады. Бұл қабатты қазып алуға арнайы техниканың күші жетпейді. Сондықтан, сұйық жарылғыш заттар қолданылады. Бұл процестер геологтардың қатаң бақылауымен жүзеге асырылады.     

Бір айта кететін жайт: қазба жұмыстарын бастамай жатып, геологтар арнайы жынысөзек қоймасында сақталатын жынысөзек дерекқорын жасайды. Жынысөзек гидротранспорт арқылы бұрғылау әдісімен алынады.

«Бұл арқылы қорда қанша қалғандығын, қандай тереңдіктен алынғандығын біле аламыз. Осыған орай түрлі техникалар да шығарылады. Мұндай Қазақстанда көп емес. Нақты айтқанда бұл – материялдық дереққор», деді кәсіпорынның бас геологы Виктор Баранов.

Руданың құрамындағы алтын тозаң секілді, өте жұқа болып келеді. Бұл бағалы металл 1 тонна руданың 1 граммын ғана құрайды. 22 килограмдық алтын құймасын алу үшін, 26 мың тонна руда өндіру қажет. Енді осы руданы өндіруге көшейік.

Ең алдымен қазылған руданы ауыр көліктерге артады да, қабылдау бункеріне алып келеді.

Содан соң руда уақтау аппаратына түседі.

Руда уақталғаннан соң тазалану қажет. Ол үшін руданы аглобарабанның ішінде цементпен, циянид су ерітіндісімен араластыру арқылы тазалап шығарады. Онда жанындағы шлангтарда алтынды цементтен тазартатын натрий ционидтері мен судан тұратын ерітінділер ағыны бар. Алтын иондары осыдан кейін өздігінен ерітіндіде жиналады.

Нәтижесінде алынған масса төмен қарай кетеді, ерітінді суды ағызып, түтікке қарай жиналады.

Өндірістің осы кезеңінде шаң-тозаң түсіп кетпес үшін кәсіпорын қызметкерлері арнайы форма мен маска киеді. Ерітінді адцорбциялық циклға, яғни гидрометаллургиялық комплекске түседі. Осы мақсатта компания көпіршікті қақпақтарды орнатқан. Осы процестерден кейін алтын бөлшектері белсендірілген көмірдің барлық бөлшектеріне біркелкі таратылады.

Көпіршікті қалпақшалардан кейін, алтынның көмірден тазарып, сұйық фазаға өтетін кезде десорбцияға келеді. Осыдан кейін, электролиз процесі арқылы металл «алтын бөлме» деп аталатын катод мақтасына қойылады. Сол бөлмеде материал балқытуға жіберіледі. Бұдан кейін ғана әлемдегі қымбат және ауыр металдардың жарқыраған құймасы пайда болады.

Бұл суретте 22 килограмм таза алтын, бірақ құйманың жалпы көлемі 24 килограмм. Бұл түпкілікті өнімдегі 90% қымбат металды құрайды.

«Бұл құйма бағалы металдың 90 пайызын құрайтынын ескере отырып, оны 800 мың долларға жуықтай аламыз. Болашақта құймалар алтыннан қоспаларды алу үшін технологиялық процестер кешенінен өтеді. Сонда банктерде сақталатын құйманың формаларын жасай алатын боламыз. Қазақстанда ондай зауыт тек үшеу ғана. Оның тазалығы да жоғары 99 пайызды құрайтын болады», деді компанияның бас директоры Серік Сыздықов.

Компания директоры алтын құймалардың бұл кәсіпорында сақталмайтындығын, әр құйма балқытылып шыққан кейін күзетшілер мен инкасаторлар алып кететіндігін айтты. «Сипатталған жұмыс қауіпсіздік стандарттарын сақтамай орындалуы мүмкін емес. Барлық жерде қарулы күзетшілер бар, кез-келген қоймаларға, жұмыс орнына рұқсат болмаса кіре алмайды. Барлық қауіпсіздік, тәртіп қатаң түрде сақталады», деп Серік Сыздықов сөзін жалғады.

Компанияның 2017-2018 жылдардағы өндірісті кеңейтуге бағытталған инвестиция көлемі 6,7 млн АҚШ долларын құрап отыр.

2020 жылы тотықтырылған руда қорларын игеру аяқталмақ. Осыған орай 2021 жылы компания бастапқы руданы қайта өңдеуге арналған жылдық қуаты 5-6 млн тонна руданы құрайтын алтын өндіру фабрикасын іске қосуды көздеп отыр.

 

Дайындаған Бағдат ӘШІМ,

Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ-дің 1 курс студенті

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

22.09.2018

Жалпықалалық сенбілікте 9 мыңнан астам ағаш егілді

22.09.2018

Мақтаарал ауданында «Жасыл ел» жастардың еңбек жасақтары жұмысын бастады

22.09.2018

«Балалар Евровидениесі» байқауының жеңімпазы анықталмақ

22.09.2018

Халықаралық «Ясауитану-2018» байқауы өз мәресіне жетті

22.09.2018

Елбасы елорданың қала құрылысын игеру жоспарымен танысты

22.09.2018

Даниал Ахметов Зырян ауданын Алтай деп атау туралы ұсынысты қолдады

22.09.2018

Елбасы Чан Дай Куангтің қайтыс болуына байланысты көңіл айтты

22.09.2018

Жаңа Жібек жолы: Алматы

22.09.2018

Катонқарағай ауданы тұрғынының сібір жарасынан көз жұмғаны расталды

22.09.2018

Сенаторлар сенбілікке шықты

22.09.2018

Б.Бекназаров Әзербайжан Парламентінің 100-жылдығына арналған шараға қатысты

22.09.2018

Мұнайдың әлемдік бағасы өсті

22.09.2018

Лондонда қазақстандық өнер көрмесі ашылды

22.09.2018

Түркия «Қазақстан» журналын шығарды

22.09.2018

Ақтөбеде «Анаға тағзым» орталығы ашылды

21.09.2018

Тимур Жақсылықов Президенттің көмекшісі болып тағайындалды

21.09.2018

Маман дайындау мәселесі талқыланды

21.09.2018

Астанада тұрғын үй кешенінде шартты өртті сөндіру бойынша тактикалық оқу-жаттығу өтті

21.09.2018

Бүркітші қыз Айшолпан түскен «Көшпенділер» фильмі көрерменін қуантады

21.09.2018

Павлодарда биыл 1655 жұп қосылса, 1101-і ажырасқан

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу