Астана шежіресі: 1998 жыл

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев өткен жылы жарық көрген «Тәуелсіздік дәуірі» атты еңбе­гінде: «Жас мемлекетке міндетті түрде жаңа, заманауи астана қажет екенін тәуелсіздіктің бірінші күнінен-ақ ойладым. Осы ойымның дұрыстығына нық сенімді едім. 1992 жылдың өзінде-ақ Ақмолаға жұмыс сапарымен келгенде, астананы осында ауыстыру туралы ойға келдім» деп, жаңа дәуірге қадам басқан еліміздің баянды болашағы жайлы тәуелсіздіктің алғашқы күндерінен бастап, ойға алғаны жайлы жазыпты. 

Егемен Қазақстан
22.06.2018 3163
2

Нақты шешім ретінде 1997 жылғы 20 қазанда Қазақстан Республикасының Президентінің «Ақмола қаласын Қазақ­стан Республикасының астанасы деп жариялау туралы» аса маңызды Жарлығы шықты.

Осы бір тарихқа толы 1997 жылдың 7 қарашасында Президент Әкімшілігі мен Үкіметі Алматыдан Арқаға қоныс аударса, 10 желтоқсан күні Президент Жарлығымен «Ақмола қаласы Қазақстан Республикасының жаңа астанасы» деп танылды.

Осылай басталған жаңа дәуір жылнамасына биыл 20 жыл толып отыр. Бір ғана дерек: 1998 жылы бар-жоғы 300 мыңға жуық тұрғыны бар шағын қалада қазір бір миллионнан астам адам өмір сүруде. Яғни 20 жыл – 20 дәуір. Осындағы әрбір жылдың қойнауында жаңа дәуірге бет алған Қазақ елінің тарихы жатыр. Атап айтқанда: 

1998 жыл

6 мамыр – «Қазақстан Респуб­ликасының астанасы Ақмола қаласын Қазақстан Республикасының астанасы Астана қаласы деп қайта атау туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы шығып, дәл осы күні «Қазақстан Республикасының астанасы Астана қаласында Сарыарқа және Алматы аудан­дарын құру туралы» Жарлығы жарияланды. 

6 мамыр – Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен Ұлы Отан соғысындағы неміс-фашист басқыншы­ларына қарсы күресте көрсеткен ерлігі мен қаһармандығы үшін кіші сержант Бақтыораз Бейсекбаевқа «Халық Қаһарманы» атағы беріліп, кешікпей қаладағы Жуковский көшесі Бақтыораз Бейсекбаев болып өзгерді. 

7 мамыр – Президент Н.Назарбаевтың Жарлығымен Әділбек Рыскелдіұлы Жақсыбеков Астана қаласының тұңғыш әкімі болып тағайындалды.
9 мамыр – Астанада түркі тілдес мемлекеттер басшыларының алғашқы саммиті өтті. Оған Әзербайжан Респуб­ликасының Президенті Гейдар Әлиев, Өзбекстан Президенті Ислам Каримов, Қырғызстан Президенті Асқар Ақаев, Түркия президенті Сүлеймен Демирел, Түрікменстанның Мәжіліс төрағасы Сахат Мұрадов және Қазақстан Пре­зиденті Нұрсұлтан Назарбаев қатысты. 

20 мамыр – Президент Н.Назарбаев «Қа­зақстан Республикасы астанасының мәртебесі туралы» заңға қол қойды. Заң ел астанасының құқықтық мәртебесін, саяси және экономикалық негіздерін айқындап берді. 

9 маусым – Қазақстан Республи­ка­сының астанасы – Астана қаласында Отан қор­ғаушылар ескерткіші іргета­сы­ның қалану рәсімі болды. Оған Түр­кияның президенті Сүлеймен Демирел, Қырғыз­станның президенті Асқар Ақаев және басқа да жоғары мәртебелі меймандар қатысты. 

10 маусым – Астананың халық­аралық тұсаукесер тойы болып өтті. Тұ­саукесерге жоспарлы түрде әзірлену үшін арнайы қысқа мерзімді бағдарлама қабылданды. Мұны іске асыруға 217 қазақстандық және шетелдік компания қатысты. Құрылыс-монтаж бен жөндеу жұмыстарына бар­лығы 13,8 мың адам қатысып, қаланың 248 мың шаршы метр аумағы түбегейлі жаңғыртылды. 

12 маусым – Қазақ қоғамындағы билер институтының үлгісі ретінде белгілі халқымыздың қадірлі тұлғалары: Төле, Қазыбек, Әйтеке билерге арналған ес­керткіш Жоғарғы сот ғимаратының жа­нында ашылды. Бұл шараға Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев қатысты. 
18 маусым – Астана қаласының тұ­саукесер рәсімін әлем қазақтарына таныту мақсатында осы күні елорда төрінде дүние жүзі қазақтарының кіші құрылтайы өтті. Оған әлемнің 20 елінен 100-ге тарта қонақ келіп қатысты. 

7 қазан – Президент Н.Назарбаев Астананың жаңа орталығын дамытудың бас жоспарының жоба-идеясына жария­ланған халықаралық конкурстың қоры­тындысын шығарып, жапон сәулетшісі Кисе Курокаваның жұмысын жеңімпаз деп жариялады.

15 желтоқсан – Қазақстан Республи­касының Президенті Н.Ә.Назарбаевқа Астана қаласын елордасы ретінде қайта салуға, қалыптасуына және перспекти­валық дамуына қосқан зор үлесі үшін «Астана қаласының құрметті азаматы» атағы берілді.

Дайындаған 
Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, 
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

13.11.2018

Egemen Qazaqstan алғашқылардың бірі болып Chartbeat құралын пайдаланады

13.11.2018

Жаңақорған ауданында 116 бас қой белгісіз аурудан қырылып қалды

13.11.2018

Қызылордада қауіпті аймақтар анықталып, даярлық мәселелері күшейтілді

13.11.2018

Ақтөбеде жоғары жылдамдықтағы интернет желісі ұлғаяды

13.11.2018

Елбасы Астана клубының төртінші отырысына қатысты

13.11.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Ауғанстан Республикасының бұрынғы президенті Хамид Карзаймен кездесті

13.11.2018

«Айша бибі» мен «Ақыртас» әлемдегі ерекше туристік нысандардың тізіміне енді

13.11.2018

Павлодарда Португалиялық профессор студенттерге дәріс беріп жүр

13.11.2018

Т.Сүлейменов ел өңірлеріндегі жылу бағасының әртүрлілігін түсіндірді

13.11.2018

Тайваньда таеквондодан Президент кубогі додасы аяқталды

13.11.2018

Елордалықтар 14 қарашада жалпыхалықтық диктант жазуға қатысады

13.11.2018

Үкіметте 10 айдағы әлеуметтік-экономикалық даму қорытындылары қаралды

13.11.2018

Б.Сағынтаев өңірлердегі халықтың нақты табысының көрсеткіштеріне ерекше көңіл бөлуді тапсырды

13.11.2018

Тұрмыстық қатты қалдықтар адамдардың қажетіне жарай бастады

13.11.2018

Шымкентте 5 000 000 теңгеге бағаланған көгершін көрмеге қойылды

13.11.2018

Қызылорда облысында газ құбыры құрылысы басталады

13.11.2018

Елбасы Еуропалық комиссияның бұрынғы төрағасы Жозе Мануэль Баррозумен кездесті

13.11.2018

Венгрияда синхронды жүзуден жасөспірімдер құрамасы бірінші орынды иеленді

13.11.2018

Тарифтерді көтерген монополистер заң алдында жауап береді

13.11.2018

Алматыда мектеп оқушылары арасында шешендік өнер байқауы өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Zaman talqysyndaǵy qazaq

Feısbýktegi paraqshamdy ashyp qaraımyn da oılanamyn. Feısbýkti men ádette merzimdik buqaralyq aqparat quraldarynyń nazarynan tys qalǵan oqıǵalar men jańalyqtardy jáne oǵan degen qoǵamnyń kózqarasyn bilý úshin ashamyn. Meniń paraqshamda úsh jarym myńnan astam jazylýshym bar. Olardyń 95 paıyzdan astamy – qazaqtar.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу