Түркияда президент және парламент сайлауы өтті

Түркияда мерзімінен бұрын президенттік және парламенттік сайлау өтті. Анадолы агенттігінің хабарлауынша, ел аумағындағы сайлау учаскелері жексенбі күні таңғы сағат сегізде түгел ашылды, ал шетелдегі Түркия азаматтары 19 маусым күні дауыс беріп қойған.

Егемен Қазақстан
24.06.2018 12399
2

Сайлау бюллетендерінде президенттік таққа алты үміткердің және парламенттегі орындардан үміткер екі партиялық блок пен үш партияның тізімі болды.

Атап өтерлігі, аталған сайлауда аса бір талас-тартыс туындамайтындығы әу бастан белгілі болған еді. Президенттік сайлауда елдің қазіргі көшбасшысы Режеп Тайып Ердоғанның жеңіске жететіндігіне шүбә келтірушілер аз екендігін көптеген сарапшылар да растады. Өйткені, сайлау алды үгіт-насихат жұмыстарының кезінде оның рейтингі 45-52 пайыздан төмендеген жоқ.

Ал оның басты қарсыласы Республикалық халықтық партияның басшысы Мухаррем Индженің де мүмкіндіктерін жоғары бағалайтындар болды.  

Жалпы, бұл сайлауда Режеп Тайип Ердоғанның ең танымал әрі ықпалды үміткер екендігі ешқандай талас тудырған жоқ. Ел аумағында жүргізілген сауалнамалар да бұл тұжырымды растай түсті. Оның үстіне Ердоған президенттік сайлауда жеңіске жеткен соң ел аумағында 2016 жылы енгізілген төтенше жағдайды алып тастайтындығын мәлімдеген болатын.

Бірақ жоғарыда сөз еткен Мухаррем Индженің сайлаушылардың 30 пайызының қолдауын алады деген болжамдар сайлаудың екінші турының өтуі мүмкін екендігін жорамалдауға себепкер болғандығын да айта кеткен жөн. Зайырлы көзқарастағы 54 жастағы бұл үміткер Парламентке Ялова провинциясынан сайланған депутат.

Президенттіктен үшінші үміткер Мерал Акшенер ұзақ уақыт бойы Түркия ұлттық ұлы жиналысының вице-спикері лауазымында болған әйел. Ол барлық рейтингтер бойынша 10 пайыздан кем дауыс жинамайтындығын көрсетті. Уақытында Ішкі істер министрлігін басқарған 61 жастағы оңшыл көзқарастағы Акшенер 2017 жылдың күзінде Жақсы партиясын құрып, сайлауға осы саяси ұйымның атынан түсті.

Төртінші үміткер, күрділердің мүддесін қорғайтын Халықтардың демократиялық партиясының көсемі Селахаттин Демирташтың да 10 пайыздай дауыс жинауы мүмкін еді. Ол елде тыйым салынған Күрді жұмысшылар партиясымен байланысы бар деген күдікпен қамауда отырса да өзінің құқықтық және саяси мүмкіндіктерін құр жібермеуді ойлап, сайлауға түсті.

Ватан партиясының төрағасы Догу Перинчек пен Бақыт партиясының өкілі Темель Карамоллаоглудің қанша дауыс жинаса да сайлаудың нәтижесіне ықпал етерліктей күші болған жоқ.

The Guardian газеті Түркияда оппозицияның күш алып келе жатқанына қарамастан, қазір­гі президент Режеп Тайип Ердоған­ның басым түсетінін болжаған болатын.  

Ал парламенттік сайлаудағы тартыстың дайындығы президенттік сайлаудан кем болған жоқ.  Парламенттен орын алу үшін белгіленген 10 пайыздық белесті билік партиясы – Әділет және даму партиясы мен оппозициялық  Республикалық халықтық партия мен Жақсылар партиясына еш қиындық туғызбаса да, қалған партиялар бұл межеге жете алмаса дауыстарын жеңімпаз партияға беруі тиіс.

Анадолы агенттігінің мәліметтеріне қарағанда, сайлауда қауіпсіздікті полицияның 16 мың қызметкері қамтамасыз етті. Сондай-ақ қауіпсіздік шараларын нығайту мақсатында 40 арнайы полиция техникасы мен 35 брондалған автомобиль және тікұшақтар мен дрондар жұмылдырылды.

Естеріңізге салсақ, Түркияда 2017 жылы өткен референдумға сәйкес Конституцияға өзгерістер енгізіліп, ол бойынша президенттің уәкілеттілігі кеңейе түскен болатын. Сайлаудың мерзімінен бұрын өткізілуіне де осы конституциялық реформалар себепші болды.

Серік ӘБДІБЕК,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.09.2018

Qasiet pen qasiret

21.09.2018

Жабайы бәсекелестік немесе жолаушыларды заңсыз тасымалдау белең алып барады

21.09.2018

Ректор Мәлік Ғабдуллин

21.09.2018

Парасаттылық пен азаматтықтың өнегесі

21.09.2018

Танзанияда паром суға батып, 44 адам қаза тапты

21.09.2018

Антон қарттың айтқандары

21.09.2018

Көшенің сәнін келтіріп...

21.09.2018

Мемлекеттік қызмет мектебі ашылды

21.09.2018

Алда елді елге қосу мұраты тұр

21.09.2018

Мүгедектерді әлеуметтік қорғау мәселелері қаралды

21.09.2018

«English for Jastar» – жаңа жоба

21.09.2018

Нақты істердің партиясы

21.09.2018

300 мың адам диктант жазды

21.09.2018

2017 жылы машина жасау өнімінің көлемі 1 трлн теңгеге жуық болды - Елбасы

21.09.2018

Әліпби ауыстыру – үлкен өзгеріс

21.09.2018

Елбасы. Елорда. ЭКСПО

21.09.2018

Парламенттік тыңдау өтеді

21.09.2018

Инвесторларды тарту мәселелеріне арналды

21.09.2018

Еуразиялық әйелдер форумына қатысты

21.09.2018

Саялы төрім – Сарқаным!

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу