«Жұлдыздар» шайқасы» немесе отандық қонақүйлер бизнесіндегі бәсеке

Әлемдік экономикалық дағдарыстың салқыны әлі де есіп тұрғанына қарамастан, соңғы жылдары қонақүйлер бизнесінде серпіліс бар. Алматыдағы Азиада мен Универсиада, Астанада өткен ЭКСПО сияқты ауқымды шаралар ішкі туризмге қозғау салғаны анық. Еліміздің әр түкпірінен ағылған жерлестеріміз әйгілі жұлдызды отельдерді емес, бағасы мен сапасы көкейге қонатын қонақүйлерді қолайлы санайды. Алайда ЭКСПО сияқты ауқымды шаралар қырық жылғысын алдымен болжайтын әлемдік брендтерді Қазақстанға алып келді. Өткен жылдың өзінде елімізде The Rits Carlton Astana St.Regis Hotels & Resorts Astana сынды көптеген төрт және бес жұлдызды қонақүйлер ашылды. Осындай жағдайда отандық қонақүйлер қандай саясат ұстануы тиіс. 

Егемен Қазақстан
26.06.2018 5591
2

Оның үстіне халықаралық оқиғалар өтті де кетті. Шетел­дік туристер легі саябырсыды. Оған қоса тұтыну­шылық нарықтың да қауқары азайып тұр. Біраз жыл бұрын басталған қаржылық дағдарыс инвестицияның көлемін азайтты. Демек бұл инвестор­лар мен бизнес топтардың іссапарларына да тұсау салып отыр. Сондықтан бұл саланың сарапшылары қазір болжам айтуға аса құлықты емес. 

Осыған қарамастан Ас­тана­дағы отандық бес жұл­­дыз­ды қонақүйлер айтар­лықтай дамыды. Қа­зір ба­тыстық брендтерге ба­ға­сы­мен де, қызметімен де бәсе­ке туғыза алады. Ал­ма­тыда бұл мәселе әбден тең­­­­­дестірілген. Премиум са­на­тындағы қонақүйлерінің санымен, сапасы және нө­мірлерінің көптігімен бү­кіл елде көш бастап тұр. Ал­­­­­да­ғы уақытта Алматыда тағы да бірнеше танымал ха­лық­ара­лық қонақүйлер же­лісі ашы­лады деп күтілуде.
Керісінше аймақтарда жағдай ала-құла. Мәселен, Батыс Қазақстанда бес жұл­дызды қонақүйлер де халық­аралық қонақүйлер желілері де әлі де көп емес. Керісінше, Ақтау қаласында жоғары санаттағы жатын орындар жеткілікті болса да, төрт және бес жұлдызды қонақүйлер шетінен ашылып жатыр. Ал Атырау қала­сына келсек, қонақүйлер биз­несі тікелей «Теңіз» бен «Қа­шаған» кен орындарының келешегіне қарайлайды. 

Қысқасы, Қазақстанда бұл бизнес ырғақты дамып жат­қанымен, біркелкі емес. Еліміздің халықаралық және аймақтық туристік бизнесті дамытуға әлеуеті мен әрекеті болса-дағы, қазір тек іскерлік туризм ғана жанданып тұр. Халықаралық қонақүйлер желісі мен бес жұлдызды бренд­тердің ғана айы оңынан туып тұрғанын осымен байланыстыру керек.

Сондай-ақ қонақүйлердің көпшілігі қазір қолайлы кон­­­ференц-залдарымен де ұпайын түгендеуде. Мәселен, Crown Star («Қазақстан» қонақүйі) бас директоры Шейхмус Есин мәжіліс зал­дарына трафиктің өсіп бара жатқанын алға тартады. Қазіргі таңда қонақүйлердің табысы осы бағытта құйылып отыр. Өйткені соңғы жылдары елімізде түрлі шеберлік-сабақтар, семинарлар өткізу сәнге айналған. Сол сияқты әйгілі блогерлер, жазушылар мен сұранысқа ие психологтар бағасы мен жасайтын жағдайы көңілге қона­тын қонақүйге тоқтайды. Олардың тыңдаушылары мен тәлімгерлері сол жерден тамақтанады, сол қонақүйге түнейді. Демек бизнестің дәл осы түрімен айналысатын менеджерлерге жарнама тәсілдерін өзгертуге тура келмек. 

Ал қонақүй бизнесі қо­салқы бизнес түрлерін, жап­сарлас жағдайларды да алып жүруге тура келетін және жылдам ақталмайтын бизнес болғандықтан, оған құлаш ұрып жатқан жергілікті ин­весторлар аз. 

Мәселен, қазіргі жағдайда отандық іскерлерге үлкен қо­нақүйлер салғаннан гөрі қайтарымы тез қолжетімді хостелдер, жалға берілетін жа­тақханалар, кішігірім пә­терлері бар тұрғын үйлер сал­ған тиімді. Бұған шыққан қаражат әрі кетсе 7-8 жылда қайтады. 200 нөмірлі қо­нақүйлерге салынған қа­ра­жаттың қайтарымын он­даған жылдар бойы күтуге тура кел­­мек. 

Бірақ осының бәріне қа­рамастан соңғы жылдары елімізде қонақүйлердің тәу­ліктік бағасы аса өзгере қой­ған жоқ деуге болады. Ұлттық валютаның халі нешік болып, талай рет құбылғанда да отельдердің бағасы тұ­рақты болды. Ресми деректерге сүйенсек, 2017 жылы қонақүйлердің бағасы оның алдындағы жылмен салыс­тырғанда 4,4 пайызға ғана қымбаттаған. Ал бұл кезеңде инфляция 7,1 па­йыз болды. Керісінше, кейбір өңір­­лерде қонақүйлерде қо­ну бағасы арзандаған. Мұ­ны бәсекелестердің кө­бе­йіп, сұраныстың азаюымен байланыстырған жөн. Ең қызығы, соңғы жылдары ел­ордадағы қонақүйлердің бағасы орта есеппен 26,6 пайызға қымбаттаған.

Қысқасы, қонақүйлер саны көбейе берсін, қону бағасы мейлі арзандасын, мейлі қымбаттасын, бірақ қонақтар үшін бүгінде брендтер ешқандай маңызды емес. Себебі пәтерлерін жалға бе­ретін жекеменшік сектор­ отандық қонақүйлер бизне­сінің несібесіне кәдімгідей ортақтасып отыр. Мәселен, жоғарыда атап өткен ЭКСПО, Универсиада сияқты қайта айналып келмейтін шаралар хос­телдер мен бюд­­жеттік қонақ­үйлердің жет­кіліксіз екендігін көрсетіп берді. 

Ал елімізге іссапарлармен келетін бизнес-қауымдас­тық­тың өкілдері өздері білетін брендтерден басқаға аяқ бас­пайды. Корпо­ративтік топтар бол­са сол қаладағы нарықтың аужайын зерттейді, бағаларын бағамдайды. Ұжымның, ұйым­­­­ның қаражатын үнемдеу мақ­­­сатында «баға және сапа» мә­­селесіне тоқтам жасайды. Қазір қонақүй бизнесімен айналысып отырғандар үшін клиент ұстаудың бірнеше нұсқасы болса, біріншісі – бағаны бәсекелестерден 5-10 пайызға болса да арзандату. Ендігі жерде отандық отель­дердің жергілікті ойынын­да осы мәселе қаперде ұста­лынуы тиіс деседі сарапшылар.

Қалай десек те, үлкен қа­лалардағы жұлдызды қонақ­үйлерде үлкен бәсеке бар. Көзге көрінбейтін клиент үшін шайқас үнемі жүре берді. Ал сапарлап жүргендерді баға ғана қызықтырмайды, сервистің толық пакеті мен қызмет көр­сету деңгейі де ойландырады. 

Айнаш ЕСАЛИ,
«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.02.2019

Екатеринбургтағы жол апатында 5 қазақстандық зардап шекті

21.02.2019

Жамбылда аз қамтылған және көпбалалы отбасылар үшін 10 жатақхана салынады

21.02.2019

Үкіметті уақытша басқару Асқар Маминге жүктелді

21.02.2019

Мемлекет басшысының мәлімдемесі

21.02.2019

Елбасы Үкіметті таратты

21.02.2019

Н.Нығматулин Аустрия Парламенті Ұлттық Кеңесінің төрағасымен кездесті

21.02.2019

Сенаторлар халықаралық келісімдерді ратификациялады

21.02.2019

Индустрияландыру бағдарламасы аясында 20 мың тұрақты жұмыс орны ашылады

21.02.2019

Қызылордалық полицейлер заңсыз аң аулаушыларды ұстады

21.02.2019

Түркістан облысының өз футбол командасы құрылады

21.02.2019

Жайық өзені бойында ауқымды рейд өткізілді

21.02.2019

Биыл 65 мың ірі қара сатып алуға ақша бөлінеді

21.02.2019

Бас прокуратура өтемақы қорына өндіру тәртібін түсіндірді

21.02.2019

Қоғамға көмектесетін инклюзивті инновациялар

21.02.2019

Дариға Назарбаева Еуропалық Одақтың Орталық Азия жөніндегі арнайы өкілімен кездесті

21.02.2019

Airastana 1 сәуірден бастап Қазақстан арқылы Ташкентке рейстерді ұлғайтады

21.02.2019

Қазақстан Ұлттық Банкінің төрағасы неміс бизнес-қоғамдастығының өкілдерімен кездесті

21.02.2019

Қазақстан мен ЕҚДБ арасындағы ынтымақтастық мәселесі талқыланды

21.02.2019

Семейлік оқушы-кәсіпкер Нәдір Сәбитов жиһаз шығаратын цех ашты

21.02.2019

Алексей Луценко «Оман турының» жеңімпазы

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Tyıym men tıyn

Toı-toımalaqta tún jamylyp óner kórsetetin kámelettik jasqa tolmaǵan, ómirleri aq paraqtaı taza, kóńilderi aq bulaqtaı móldir kishkentaılarymyzdy jasyna laıyqsyz kıindirip, boıandyryp kópshiliktiń aldynda shyǵarý, án saldyrý – qý aqshaǵa qunyqtyryp qoıǵan ata-analarynyń kinásinen. 

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Qorqynyshty mıkroplastık

О́tken aptada Eýropalyq odaq úkimeti óndirýshilerge mıkroplastıktiń barlyq túrin óz ónimderinde qoldanýǵa tyıym salǵanyn estigen bolarsyzdar. Mıkroplastıktiń ne ekenin bilesiz be? Osyǵan deıin kóp mán bermeppiz. Sóıtse mıkroplastık − sıntetıkalyq polımerlerdiń kishkentaı bólikteri, bul kóptegen zattyń quramyna kiredi: kúndelikti kıetin kıimimizde de, kir jýatyn untaqta da, saǵyzda da bar eken.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу