Қоныстарын Ақтөбеден тапты

Күнделікті өмірде елене бермейтін мәселенің бірі – сыртқы көші-қонның жағдайы. Оны «ұлы көш» деп атаса да, «үлкен көш» деп атаса да артықтық етпейді. Дүниенің әр қиырына тағ­дырдың жазуымен тарыдай шашырап кеткен ағайындарымыздың атамекеніне бет бұруы – жағымды жайт, мемлекет құраушы ұлт­тың үлесін толықтыра түсетін құбылыс. Жо­ғарыда аталған көшті жүргізу жоғары мем­ле­кеттік органдардан ғана емес, сонымен бірге өңір басшыларынан да жүйелі жұмысты талап етеді. Өзге елден өз ота­нына оралған қан­дастарымызға жайлы жағдай туғызу – ортақ па­рызымыз. Әсіресе олардың белгілі бір қоныс пен баспанаға қол жеткізуі және еңбекпен қамтамасыз етілуі елеулі рөл атқарады. «Нұрлы көш» бағдарламасының басты арқауы да осы арнадан тамыр тартады. Сыртқы көші-қон бағдарламасына қатысты алғанда айтылар ойдың бір ұшы аталған мәселеге табан тірейді. 

Егемен Қазақстан
29.06.2018 544
2

Сөзіміз жалаң болмас үшін нақты деректер мен дәйек­терге кезек берелік. Айталық, еліміз тәуел­сіздікке қол жеткізгеннен кейін таяу және алыс шетелдерде тұратын бауырларымызды көбірек қабыл­даған өңірлердің бірі – Ақтөбе. Осы аралықта облыс аумағына 8178 отбасы қоныс аударыпты. Олардың басым көпшілігі Өзбекстанға қарасты Қарақалпақстан республикасынан келді. Бұдан кейінгі кезекте туған топыраққа бет бұрғандардың қатарын Ресейден, Моңғолия мен Қытайдан және Ираннан келген қандастарымыз құрайды. 

Егер Ақтөбе аймағына саны бойынша ең көп қоныс аударғандар Қарақалпақстаннан келгендер деген тұжырымды тағы да нақтылай түссек, бұл елден 6037 отбасы немесе 30186 адам келіп құтты қоныстарын Ақтөбеден тапқан. Қазіргі кезде отандастарымыздың саны табиғи және демографиялық өсім есебінен өсіп келеді. Яғни жиынтық сан бойынша есептегенде көрсеткіш 42260 адамға жоғарылаған. Тағы бір көңіл аударар мәселе отанына оралған ағайындарымыздың сандық факторға қоса сапалық құрамы да жоғары екенін айтқан жөн. Өйткені олардың арасында ғылым докторлары мен кандидаттары, жоғары техникалық мамандар және мәдениет пен өнер қайраткерлері жүздеп саналады. 

Ақтөбе өңірі аумағының кеңдігі жөнінен Қара­ғанды облысынан кейінгі екінші орында тұр. Ал оның оңтүстік бөлігіндегі шекарасы Қарақалпақстанмен шектеседі. Өзге таяу және алыс шет елдермен салыс­тыра қарағанда сыртқы көші-қонның үлесі аталған республикадан көбірек болуы осындай шекаралық жақындастыққа, сондай-ақ Ақтөбе аймағының жыл сайын өсіп-өркендеп, адамдардың сапалы өмір сүруіне қолайлы жағдайлар туғызылып жүргенінде деуге болады. 

Біз бұған дейін сыртқы көші-қон мәселе­лерін реттеудегі басты қағидаттар ретінде отандас­тары­мыздың тұрақты қонысты иеленуі мен жұмысқа орналасуы екенін жазған едік. Бұл ретте өңірде жүйелі жұмыстар қолға алынып, қандастарымыздың өмір сүріп, еңбек етуіне барлық қажетті  жағдай жасалды. Бүгінде олар өңір экономикасының өрге басуы­на лайықты үлестерін қосып жүр. 

Ақтөбеге қоныс аударған қандастарымыздың ұл-қыздарын облыстың жалпы білім беретін мектептеріне қабылдау ісінде де алдын ала ұйым­дастыру шаралары жүргізілді. Рас, алғашқыда  жалпы орта білім беретін мектептерге түсетін жүктеме мен оқушылар саны өсіп кеткендіктен қиындықтар туындап, екі және үш ауысымдық оқу кестелері кездескені рас. Дегенмен қазіргі кезде облыс орталығы мен аудандарда қосымша жаңа мектеп ғимараттарының бой көтеруі бұл тығырықтан шығуға жол ашып отыр.

...Отандастар көші одан әрі жалғасуда.

Темір ҚҰСАЙЫН,
«Егемен Қазақстан»

АҚТӨБЕ 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.02.2019

Салық төлеушілердің 20 миллион теңге өсімпұлы кешірілді

19.02.2019

Сенаторлар мемлекеттік-жекешелік әріптестік жобаларын іске асыру мәселелерін талқылады

19.02.2019

56 ауылды елді мекен сапалы интернетпен қамтылды

19.02.2019

«Сергек» жобасы жол-көлік оқиғаларының санын 15%-ға төмендетті

19.02.2019

Астанада шахматтан Әлем чемпионаты өтеді

19.02.2019

Халық сауалы жауапсыз қалмайды

19.02.2019

Қызылордада алаяқтар азаймай тұр

19.02.2019

Астана әкімдігінде тұрғын үй кезегінде тұрған азаматтар санының өсу себептері түсіндірілді

19.02.2019

Жеке клиникалардың белсенділігі жоғары

19.02.2019

«Алтын жауынгер» анимациялық фильмі жарыққа шығады

19.02.2019

Оразалы Досбосынов атындағы аудитория ашылды

19.02.2019

Шетелмен әріптестік нығайып келеді

19.02.2019

«Смарт-Астана» қосымшасының жаңа сервистеріне қатысты мәселелер талқыланды

19.02.2019

Дәурен Сүйеукенов: дзюдодан Еуропа кубогінде ел чемпионатындағы есемді қайтардым

19.02.2019

Әлия Юсупова Гран-при кезеңі мен Будапешттегі халықаралық турнирді қорытындылады

19.02.2019

Ішкі істер министрі Е. Тұрғымбаев батыр баламен кездесті

19.02.2019

Жер жаһанды шарлаған Мағжан

19.02.2019

Қарағандыда 24 000 жер үйге газ құбыры тартылады

19.02.2019

Абылайхан Жүсіпов Софиядағы турнирдің күміс жүлдегері атанды

19.02.2019

Елбасы «Лукойл» мұнай компаниясының президентімен кездесті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Oqıǵalar uǵymdy bolsa ıgi

Tildiń túıtkili qansha aıtsaq ta tarqamaıtyn boldy. Burynǵydaı eshkim zorlamasa da, eshkim tizege salmasa da, ana tilimizde sóıleıik dep urandap jatsaq ta, halqymyzdyń qalada turatyn negizgi bóligi únemi orys tilin qoldanýǵa beıil turatyny qynjyltady. Úlkender túgili qazaqsha oqıtyn balalarymyzdyń ózi orysshany tez qabyldaıdy. Qazaqsha oılanǵansha oryssha jyp etkizip jaýap bere qoıady. Eshkimdi kinálamaı, eshkimdi qaralamaı osynyń sebebin taǵy bir izdep kórelikshi...

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qatygezdikke bala ǵana kináli me?

Sońǵy kezderi mektep oqýshylarynyń arasynda sotqarlyq órship barady. Teledıdardan kórip, áleýmettik jeliden oqyp otyrǵanda, olar mundaı qatygezdikke qalaı bardy degen saýal kókeıdi tebendeı tesip, oıdy oıran etedi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу