Әлем чемпионы – Франция

21-мәрте ұйымдастырылған әлем чемпионаты өз мәресіне жетті. Бір ай бойы футбол аламаны қалың көрерменнің көзайымына айналды. Қызыққа батырған жаһандық жарыс күллі адамзат баласы үшін отыз күн ойын, қырық күн тойын өткізгендей әсер берді.

Егемен Қазақстан
17.07.2018 3791
2

Алатаудың баурайынан бір көте­рі­ліп төмен түскеніміз сол еді, Ресейдің астанасы Мәскеуге қондық. «Шереметьево» әуежайының алдына шыға салып, бұл жақтың футболмен тыныстап тұрғанын бірден байқадық. Жан-жақтың бәрінде футболшылардың суреті мен келген қонаққа жол көрсететін еріктілер. «Ресей жарысты ғаламат өткізіп жатыр» деген ақпараттың БАҚ бетінде жазылып жатқаны белгілі. Жаңалықтан көрген бір бө­лек, өз көзімізбен көргеніміз бір бө­лек қой. Расымен де, айтары жоқ, барлығы жоғары деңгейде ұйым­дас­тырылыпты. Футбол тойына кел­ген адамды құдаларындай күтіп жат­қан орыс халқын көріп, бас бармағымызбен баға бердік. 

Өткен ғасырда атағы дүркіреп, талай тарихи спорт жарыстарын өткерген «Лужники» қайта түлеп сала берген. Тіпті осы әлем чемпионатына арнайы салынған стадиондай ма дерсіз! 80 мың адамды сыйдырған алып кешен сегіз өзен түйіскен айдынды көлдей. Әлемнің әр қиырынан келгендер – мұхиттың арғы бетінен келген мексикалық та, дүниенің өзге қиырынан келген жапониялық та – бәрі осында. Осы футбол тойының нүкте қойылар сәтінде біз де, қазақтар да бармыз. Биыл айтпақшы, мундиаль тамашалауға 4,5 мың Қазақстан азаматы келіпті. Бұл бұрын-соңды болмаған ірі көрсеткіш. 

Ойын алдында Хорватияның тілеуін тілегендер көп екенін байқа­дық. Биылғы чемпионатта көрермен көз­айымына айналып, сенсацияның неше түрін жасаған шақпақ жейделілер соңғы күшін сарп етсе де Францияға терезесі тең қарсылық көрсетеді деп сендік. Плэй-оффта өткізген минуттарының көптігі сонша, қарсыласынан 1 ойынды артық ойнағандай екен. Басынан алмағайып матчтарды өткізген хорват футболшылары ештеңеге бас қатырмайтын, соңына дейін күресетін қайсар мінезді көрінді. Қақпасына гол жіберсе, шыбын шаққан құрлы болмай байырғы қалпынан еш танбайды. Бапкері Златко Даличтің де сабырлы бейнесі құраманың ойын мәнеріне зор әсер етіпті. 

Ойынның 18-минутында Марио Манд­жукич өз қақпасына гол со­ғып алды. Бұл әлем чемпионаттары фина­лының тарихындағы ең бірін­ші автогол. Осыған дейін өткен 20 финалда ешкім өз қақпасына гол соқ­паған екен. 28-минутта Иван Пери­шич таразы басын теңестіріп, қасымызда отырған Заг­ребтен келген жанкүйерлерді естен айырды. Бірақ бұл қуаныш не­бәрі 10-минутқа ғана созылды. Арген­ти­налық төреші Нестор Питана бейне­қай­талауға жүгініп, пенальти белгіледі. Бұл да футбол тарихында бірінші мәрте орын алған оқиға. Антуан Гризман 11 метрлік айып добынан мүлт кетпеді. 

2-таймның басында жігерленіп шыққан хорват ойыншылары тұс-тұстан шабуылға шықты. Франция қорғанып бақты. Реті келсе қарымта шабуыл жасап, арагідік бой көрсетіп тұрды. Соның бірі 59-минутта голға айналды. Поль Погба алдымен оң аяқпен соққы жасап еді, қорғаушы қайтарды. Қайтып келген допты сол аяғымен бағыттаған жартылай қорғаушы өзіне «оңды-солдың бәрі бір» екенін көрсетті. 3:1. 

Араға 6 минут салып жас шабуылшы Килиан Мбаппе таблодағы көрсеткішті 4:1 қылды. Әлі жиырмаға толмаған Мбаппе Пеледен кейінгі финалда гол соққан жас ойыншы атанды. Бұл Килианның біріншіліктегі 4-голы. Мамандардың айтуынша, бұғанасы қатпаған жас шабуылшы түбінде Мирослав Клозенің рекордын бұзуы ықтимал екен. Алғашқы чемпионатында 4 доп соқса, әлі талай мундиальдің сұрмергені атанар дестік. Клозе соққан 16 гол әзірге мұрты бұзылмай тұр. Ойын аяқталысымен бұл футболшы әлем чемпионатының «үздік жас ойыншысы» марапатын иеленді. Ал матчтың қорытынды нәтижесі 4:2-ні Марио Манджукич тіркеді. Қақпашының қателігін пайдаланған ардагер шабуылшының бұл голы хорват жанкүйерлерінің көңіліне демеу болды. Әрине финалда жеңілу оңай емес, дегенмен шақпақ жейделілердің жанкүйерлері бұл жеңіліске аса қатты қобалжи қоймады. Бірді-екілі фанаттың көзінен жас аққанын ғана көрдік. Әйтпесе Хорватия футболы үшін бұл негізінде үлкен олжа. 20 жыл бұрын жартылай финалға шық­қа­нын айтып шаршаған ел, жаңа белес­ті бағындырды. Финалға шықты. Ендігі меже – бұдан бір саты жоғары көте­рі­лу. Яғни чемпиондық атаққа қол созу. 

Ал Франция ше? Франция болса кезекті чемпиондығына қол жеткізді. Олар да тура 20 жыл бұрын чемпион атанған. Арасында бір рет финалда ойнады. Құрама бапкері Дидье Дешам енді аңыз адамдардың қатарына кірді. Футболшы болып та, бапкер болып та әлем чемпионы атанған адам мына Жер шарында екеу ғана еді. Енді бразилиялық Марио Загалло мен неміс Франц Беккебауэрдің қатарына Дешам да келіп жайғаса кетті. 

Ақтық матчтан кейін «Луж­ни­кидің» төменгі қабатында баспасөз мәслихаты өтті. Қаумалаған журнал­истердің арасынан Дешамды жа­қын тұстан көрдік. Бет-әлпетінде сәл ғана болар-болмас қуаныштың ра­йы сезіледі. Дүние футболының тари­хына аты еніп, күллі Франция жұрт­шы­лығына ұмытылмас мереке сыйлаған бапкердің осыншама сыр білдірмей, сабырлы келгеніне таңданбасқа ша­ра жоқ. Міне, ұлы істерді осындай қара­пайым адамдар үндемей бітіретіні рас екен-ау. 

Ғалым СҮЛЕЙМЕН,
«Егемен Қазақстан»

Мәскеу, 
​​​​​​​Ресей

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

23.09.2018

Туған жерін сүйе алмаған, сүйе алар ма туған елін?

23.09.2018

Түркістанда халықаралық деңгейдегі инвестициялық және туристік форум өтеді

23.09.2018

Әдет қалыптастыру оңай ма?

23.09.2018

Тіл ықылассыз істі емес, періште көңілді ұнатады

23.09.2018

«Әкім Тарази шығармашылығының феномені» халықаралық ғылыми-практикалық конференциясы өтті

23.09.2018

Қостанайда екі полицей жол бойында әйелді ажалдан аман алып қалды

23.09.2018

Павлодарға Дүниежүзілік Украиндар конгресінің президенті Евгений Чолий келді

23.09.2018

Балалар Евровидениесінде еліміздің намысын Даниэла Төлешова қорғайтын болды

23.09.2018

Энтони Джошуа ресейлік боксшы Александр Поветкинді жеңді

23.09.2018

Астанада ТҚО объектілерді қорғаудың цифрлық басқару жүйесі ұсынылды

23.09.2018

Екібастұзда алғашқы STEM-зертханасы ашылды

23.09.2018

Маңғыстауда VI Халық спорты ойындары басталды

23.09.2018

Астаналықтар заң мәселесі бойынша тегін кеңес алды

23.09.2018

Ақтауда триатлоннан Қазақстан Кубогының финалы басталды

22.09.2018

Жалпықалалық сенбілікте 9 мыңнан астам ағаш егілді

22.09.2018

Мақтаарал ауданында «Жасыл ел» жастардың еңбек жасақтары жұмысын бастады

22.09.2018

«Балалар Евровидениесі» байқауының жеңімпазы анықталмақ

22.09.2018

Халықаралық «Ясауитану-2018» байқауы өз мәресіне жетті

22.09.2018

Елбасы елорданың қала құрылысын игеру жоспарымен танысты

22.09.2018

Даниал Ахметов Зырян ауданын Алтай деп атау туралы ұсынысты қолдады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу