Сынақтар шежіресінен сыр шертеді

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Рухани жаңғыру» жобасы бойынша Ұлттық ядролық орталық пен Ядролық технологиялар паркі бірлесіп, «Курчатов қаласындағы технологиялық қасиетті орындар» атты бағдарлама қабылдаған еді. Аталмыш бағдарлама облыс әкімі Даниал Ахметовтің бастамасымен биыл жазда жүзеге аса бастады. Осыған орай алыстан ат арытып келген қонақтар ең алдымен  Семей ядролық сынақ полигонының деректерінен хабар беретін музейді аралады. 

Егемен Қазақстан
18.07.2018 2833
2

– Музейде КСРО кезінде ядролық жарылыстар болған, сынақтар жүрген «Дегелең», «Балапан», «Опытное поле» сияқты алаңдардан  көріністер то­лық қамтылған, – деді Курчатов қаласының әкімі Алмас Оңдақанов, – музей қорында 100-ден астам түрлі естеліктер, экспонаттар, карталар, фото және бейнематериалдар бар. Сынақ алаң­дарынан тікелей әкелінген деректі заттардың барлығы да осында.

«Ұлттық қасіреттен – ұлттық мақтанышқа дейін»­­ деп аталатын экспозиция залында Пре­зидент Н.Назарбаевтың Жарлығымен құрылған Ұлт­тық  ядролық орталықтың тарихы кеңінен қам­тылыпты. Токамак КТМ, КИР «Байкал-1», пи­лотсыз басқарудағы жабдық, қазіргі таңдағы заманауи өлшеуіш-есептегіш және кәсіпорынның марапаттары мен наградаларын да осы арадан көре аласыз.

Семейден арнайы ат арытып жеткен қонақтар «Ядро­­лық технологиялар паркі» АҚ-дағы «ЭЛВ-­4»­ аумағына да барды. «ЭЛВ-4» дегеніміз бұл түрлі ма­териалдарды арнайы жабдықта радиа­циялық тек­серуден, бағамдаудан өткізу және мөлшерін анықтау құрылғысы. Қазіргі уақытта атал­мыш электронды қондырғыда полимерлік бұйым­дарды тігу, медициналық заттарды зарарсыздандыру, резеңкелерді қыздырып өңдеу жұмыстары жүреді. 

Курчатов қаласының әкімі Алмас Оңдақанов­тың айтуынша, киелі жерлерді аралаған көпшілік әйгілі ғалым И.В.Курчатовтың ескерткішіне барып, ғалым қызмет еткен жұмыс кабинетімен танысып қайтты. Осының өзі тарихтан үлкен ақпа­рат береді, деді ол. Ал Семей ядролық сынақ поли­гоны мен Курчатов қаласының тарихы туралы керемет фильмді келушілер Мәдениет үйінен тама­шалады.

Бағдарлама соңында ересектермен бірге келген Семей қаласының оқушылары «Әлем балалары атом бомбасына қарсы!» атты интер­активті ойынға қатысты. Ойын барысында олар бейбіт атом саласын зерттеудегі дүние жүзі ғалымдарының жұмыстарымен танысты. Тамыз айының соңына дейін Алматы қаласы және Шығыс Қазақстан облысының барлық аудандарынан әртүрлі жастағы балалар Семей мен Курчатов қалаларына осы жобаға орай арнайы сапарлап қайтпақшы.

Раушан НҰҒМАНБЕК,

журналист

Курчатов – Семей

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.02.2019

Екатеринбургтағы жол апатында 5 қазақстандық зардап шекті

21.02.2019

Жамбылда аз қамтылған және көпбалалы отбасылар үшін 10 жатақхана салынады

21.02.2019

Үкіметті уақытша басқару Асқар Маминге жүктелді

21.02.2019

Мемлекет басшысының мәлімдемесі

21.02.2019

Елбасы Үкіметті таратты

21.02.2019

Н.Нығматулин Аустрия Парламенті Ұлттық Кеңесінің төрағасымен кездесті

21.02.2019

Сенаторлар халықаралық келісімдерді ратификациялады

21.02.2019

Индустрияландыру бағдарламасы аясында 20 мың тұрақты жұмыс орны ашылады

21.02.2019

Қызылордалық полицейлер заңсыз аң аулаушыларды ұстады

21.02.2019

Түркістан облысының өз футбол командасы құрылады

21.02.2019

Жайық өзені бойында ауқымды рейд өткізілді

21.02.2019

Биыл 65 мың ірі қара сатып алуға ақша бөлінеді

21.02.2019

Бас прокуратура өтемақы қорына өндіру тәртібін түсіндірді

21.02.2019

Қоғамға көмектесетін инклюзивті инновациялар

21.02.2019

Дариға Назарбаева Еуропалық Одақтың Орталық Азия жөніндегі арнайы өкілімен кездесті

21.02.2019

Airastana 1 сәуірден бастап Қазақстан арқылы Ташкентке рейстерді ұлғайтады

21.02.2019

Қазақстан Ұлттық Банкінің төрағасы неміс бизнес-қоғамдастығының өкілдерімен кездесті

21.02.2019

Қазақстан мен ЕҚДБ арасындағы ынтымақтастық мәселесі талқыланды

21.02.2019

Семейлік оқушы-кәсіпкер Нәдір Сәбитов жиһаз шығаратын цех ашты

21.02.2019

Алексей Луценко «Оман турының» жеңімпазы

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Tyıym men tıyn

Toı-toımalaqta tún jamylyp óner kórsetetin kámelettik jasqa tolmaǵan, ómirleri aq paraqtaı taza, kóńilderi aq bulaqtaı móldir kishkentaılarymyzdy jasyna laıyqsyz kıindirip, boıandyryp kópshiliktiń aldynda shyǵarý, án saldyrý – qý aqshaǵa qunyqtyryp qoıǵan ata-analarynyń kinásinen. 

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Qorqynyshty mıkroplastık

О́tken aptada Eýropalyq odaq úkimeti óndirýshilerge mıkroplastıktiń barlyq túrin óz ónimderinde qoldanýǵa tyıym salǵanyn estigen bolarsyzdar. Mıkroplastıktiń ne ekenin bilesiz be? Osyǵan deıin kóp mán bermeppiz. Sóıtse mıkroplastık − sıntetıkalyq polımerlerdiń kishkentaı bólikteri, bul kóptegen zattyń quramyna kiredi: kúndelikti kıetin kıimimizde de, kir jýatyn untaqta da, saǵyzda da bar eken.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу