Тіспен салған суреттер

Ол суреттердің тақырыбын табиғаттан іздеді. Алайда қазақтың қара топырағын дүр сілкіндірген ядролық сынақтың салдары оның болашаққа деген үмітіне қаяу түсірді. Өмірге келген өзі сияқты мүгедек балалардың сұр-сиқы, кескін-келбетіне қарап, мына әлемге лағынет айтты. Екі қолсыз өмірге келгеніне қарамастан, айналып-толғанып өсірген әкесі Телтайдың, анасы Рымжанның мейірімінің арқасында үміттің құланиек құла таңдарының көкжиегі көрінді... 

Егемен Қазақстан
06.08.2018 2088
2

Жиырма сегіз жыл бұрын «Невада-Семей» қозғалысының екі жылдығына орай жас суретші Кәріпбекпен Алматыға ілесе келген әкесі Телтай Күйіков сол бір қасіретті жылдардың жан тебірентерлік сәтімен бөліскен еді. Бір апта бойы өмірге келген баласын көре алмай, екі қолсыз сәбиді иіскегенде жүректері қарс айырылған әке мен шеше жанары жылт еткен, бауыр еті – балапандарын қалайда аман-есен өсіруге бел буған-ды.

Кәріпбек «Бе­сіктегі қолсыз сәби», «Күн­нің тұтылуы», «Ядролық тұ­ман», «Арал тағдыры» сияқты суреттеріне қарап тұрып, «мен таңдаған тақырып бұл емес еді. Алайда қайғы-қасірет жұтқан даланың зарын қаламыма арқау етуге мәжбүр болдым» деп жа­найқайын жеткізген болатын.

Кәріпбек төрт жасынан бас­тап Ресейде емделді. Осы­лайша өмірінің он жеті жылын көрші елде өткерген ол сурет салуға балалар үйінде бейім­делді. Алты жасынан бас­тап қылқаламға құштарлығы оянған оның суреттері 13-14 жас­қа келгенінде әжептәуір көз сүй­­сінтер дәрежеге жетті. Ол суреттерді көбіне қаламын тіс­теп отырып, жанкештілікпен сала­тын.

Бірте-бірте жанарына да салмақ түсе бастады. Енді ол аяғының бақайларымен сурет салуға машықтанды. Уақыт оған да төселуге мәжбүрледі. Балалар үйінде сурет салу ғана емес, ағаш жону, кесте тігіп, өрнек тоқу, шаңғы, коньки тебуді меңгерген Кәріпбек оң-солына үлкен ой тастай қарайтын бозбала шаққа ауды. Ленинград, Вологда, Орел, Мәскеу сияқты шаһарлар Кәріпбектің туған елге деген сағынышын өршіте түсті. Аңсары елге ауа берді.

Міне, арада жылжып жыл­дар өтіпті. Кәріпбек – бүгін­де қоғамда өз орнын тапқан белсенді азамат. Оның сурет­терін алыс-жақын шетелдер таныды. Сол бір ауыр жылдарды басынан кешкен әке мен шеше де баласының жетістігін көріп, көңілдері бір жасап қалды. Алайда тағдырдың тақсіретін жүректерінің түбіне бүккен Кәріпбектің қос қолдаушысы бір жылда бірінен кейін бірі көз жұмды. Кәріпбек қазір Қарағандыда тұрады. Қасында демеу болатын екі әпкесі, інісі, жиендері бар.

Күні кеше Қарағанды қа­ласының өлкетану музейінде суретшінің елу жасқа толуына орай көрме ұйымдастырылды. Онда суретшінің алпысқа жуық суреті қойылды. Ал Қарағанды облы­сының әкімі Ерлан Қо­шанов мерейтойына орай сурет­шіні қабылдап, пәтер кілтін табыс етті. Кәріпбек Күйіковтің «Ядролық болашақ үшін» сый­лығының лауреаты атанғаны жайында еліміздің ақпарат құ­ралдары жарыса жазып жатты. Ол АТОМ жобасының құрметті елшісі ретінде әлемді ядро­лық сынақтан азат ету қоз­ғалы­с­тарының белсенді мүшесі саналады.

Қарағанды облысының Егін­­­ді­бұлақ ауылында өмір­ге ­кел­ген суретші әке-шеше­сі­нің шаңырағына барып, шы­ғар­­машылығын туған жерде жалғастыруды аңсайды. Пейілі дарқан, жүрегі кең азамат ауы­лына қолдау көрсетуді де өзі­нің борышы санайды. Осы бағытта жасап жүрген игі істері көпшілікке үлгі дерсіз.

Суретшінің шығармашылық топтамасының басым көпшілігі – тіспен салынған суреттер. Алайда Кәріпбек ендігі сурет­те­рін қызыл иегімен салуға мәжбүр. Жүректен жарып шық­қан ғажайып туындыларды жасанды тіспен салу әсте мүмкін емес. Ал қызыл иек кемірген қаламұштарды жиі ауыстыруға тура келеді. «Армандаған сурет­терім әлі де ақ қағазбен қауыш­қан жоқ. Егіндібұлаққа барып, топырағын бір иіскеп, жасыл құрағын қапсыра құшқан сол бір сәтте керемет дүниелерім өмірге келер» деген үмітпен қай­сар Кәріпбек ауыл жаққа сағы­нышпен қарайлайды...

Эльвира Серікқызы,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

25.09.2018

«Тәтті» үшін тартыс

25.09.2018

Ресми бөлім (25.09.2015)

24.09.2018

FIFA-2018 марапаттау рәсімінде Роналду болмайды

24.09.2018

Ұлы Дала Еліне саяхат — «Жаңа Жібек жолы» бағыты бойынша экспедиция Таразға келді

24.09.2018

«Егемен академиясының» жаңа маусымына тіркелу басталды

24.09.2018

Мақтаарал құрылыс саласымен де танымал болмақ

24.09.2018

Атырауда «Тау тұлғалы Таумыш» республикалық ғылыми-тәжірибелік конференциясы өтті

24.09.2018

Ақмола облысында мемлекеттік қызмет мектебін ашылды

24.09.2018

Алматыда III Baikonyr Short Film Festivalдің жабылу салтанаты өтті

24.09.2018

Ақтөбелік полицейлер Агенттіктің «Пара алма!» үндеуіне құлақ асуда

24.09.2018

Қыздар Университетінің студенттері республикалық турнирдің жеңімпазы атанды

24.09.2018

Талдықорған қаласы әкімінің жаңа орынбасары тағайындалды

24.09.2018

25 қыркүйекте Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді

24.09.2018

Ақтауға үлкен футбол оралды

24.09.2018

Үш дзюдошымыз да алғашқы айналымда ұтылды

24.09.2018

Оралда бокстан халықаралық турнирдің жеңімпаздары анықталды

24.09.2018

Қазақстанда ұшақ билеттері арзандауы мүмкін

24.09.2018

Қазақстанда 14 миллион тоннаға жуық астық жиналды

24.09.2018

«Түн құдайы» фильмі Парижде өткен ретроспектива барысында көрсетілді

24.09.2018

Универсиада алауы Алматы арқылы өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Асан Мирас,

Ulaǵat pen muraǵat

Qaıǵyly ólimi qalyń jurttyń qabyrǵasyn qaıystyryp, qyrshyn ǵumyry qıylǵan óner, mádenıet, sport sańlaqtary qaı ultta bolsyn az emes. Ondaı has talanttardy halyq eshqashan umytpaıdy. Talanttardyń fánıdegi taǵdyry kelte bolǵanymen, halyqtyń júregi men jadyndaǵy ǵumyryn myńjyldyqtarmen ólsheýge bolady. Aıtalyq, áıgili grek ańyzyndaǵy aıbyndy batyrlar Ahılles pen Gektordyń esimderi dáýirlerden dáýirlerge kóshe júrip, ult sanasynda jarqyrap ǵumyr keshýde. Ańyzdyń epıloginde aıtylǵandaı, keıingi urpaq tıtandardy máńgi eske tutatyn bolady. Tipti, grektiń búkil tarıhy áli kúnge deıin ataqty Gektor men Ahıll shaıqasyna baılanysty óriledi. Biz muny nege aıtyp otyrmyz? Qaı ult bolmasyn, esimi elge eleýli tulǵalaryn este qaldyrýdyń esti joldaryn ustanady. Qazaq tarıhyn aqtarsaq ta, ádebıet betterin paraqtasaq ta túrli klassıkalyq joqtaý úlgilerine jolyǵatynymyz sózsiz. Joǵarydaǵy dańqty grek batyry Ahıllestiń de atyn aqıqatqa bergisiz asqaqtatqan áıgili Gomer abyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу