Фермерлер мен супермаркеттер арасына табиғи өнімдер көпірі салынды

Фермерлерімізге көктем шық­қан­нан бел жазбай, көшет егіп, көкөніс өсіріп, күз келгенде оны жинаудан гөрі, өткізу-сату жолын табу әлі де қиямет-қайым. Гектар-гектар жер­ді жалға алып жеміс-жидек өсіру мен түсімінің жоғары болуы қанша­лық­ты өзекті болса, алушысын табу одан оңай емес. Қысқасы «Бір түп пияз жеу үшін оның түбіне 17 дүркін бару керек» дейді олар.

Егемен Қазақстан
09.08.2018 7097
2

Осы тұрғыдан алғанда, жеке ша­руа­лардың қалалардағы сауда орын­дарымен, супермаркеттермен алдын ала мәмілеге келу фермер­лерге ғана емес, үшінші тарап сапалы, табиғи отандық тауарды тұ­тынғысы келетін халыққа да тиімді. Осы орайда бірқатар жұмыстар шешілуі тиіс. Біріншіден, логис­тика, өнімдер қаптамасы жолға қойылмаған. Екіншіден, шаруалар егістіктің, бау-бақшаның басынан шыға алмайтындықтан өнімнен табатын табысын да алдын ала болжай алмайды. Қайда өткізетіндігін де жоспарлай алмайды.

Сондықтан биылдан бастап Алматы облысындағы Еңбекшіқазақ ауданының диқандары республикалық супермаркеттер желілеріне көкөністерін өткізуге қол жеткізуін жақсы жаңалықтар қатарына жатқызуға болады. Бұл жерде диқандар мен супермаркеттер арасында делдалдар жоқ. Сондықтан фермерлер өз өнімдерін тиімді бағаға өткізе алады және көкөністердің де барлық кезде балғын болуын қадағалауға мүмкіндік бар. Ендігі жерде «Шелек фермерлері» ауылшаруашылық өндірістік кооперативі өнімдерінің Алматыдағы «Арзан» супермаркеттер желісінде ғана емес, сондай-ақ Алматы, Астана, Павлодар және Өскемен қалаларындағы METRO-ға қолжетімділігі қамтамасыз етілді. Бұл бөлшек және ірі көлемде тауар сататын ірі халықаралық оператор. Осы маусымда «Шелек фермерлері» 212 тонна көкөніс жеткізуді, соның ішінде MetroCash&Carry сауда желісіне 52 тонна қызанақтың қызғылт жаңа, қызыл жаңа және черри сұрыбын, 50 тонна қарлығаш, мазурка, ред джет, бағдаршам, болгар бұрыштарын, жартылай ащы, ащы чили, 44 тонна қияр, соның ішінде корнишон, 36 тонна екі сұрыпты баялды, 30 тонна картоп пен алма, қарбыз бен құлпынай секілді басқа да ауылшаруашылық өнімдерін жеткізуді жоспарлап отыр.

Ең бастысы, жоғарыдағы супер­­мар­­кеттердің арнаулы қызмет­керлері бау-бақша алқаптарына келіп, көкөністердің қапталуын, сұрып­талуын, тасымалын қамтамасыз етеді. Ал шаруалар бұрынғыдай күз болса шала жиналған өнімдерін қалаға тасып, қайда өткізерін білмей сандалып жүрмейді. Өз кезегінде сапалы өнім сатуды көздейтін супермаркеттер үшін де көкөністерді алыс елдерден арбалағаннан гөрі, жақын аудандардан дорбалап болса да тасыған өте тиімді. Ендігі мәселе, фермерлер жаз айларында ғана емес, жылдың төрт мезгілінде сауда желілерін тұрақты қамтамасыз етіп отыруы тиіс.

– Біз үшін METRO қызмет ететін барлық 25 елдегі шағын және орта бизнес өкіл­деріне, атап айтқанда, елдің эконо­ми­калық дамуының негізгі қозғаушы күші болып табылатын жергілікті тауар өндірушілерге қолдау көрсету – бизнесте үздік әріптес болудың басты шарты. Фермерлік шаруашылықтармен қоян-қолтық жұмыс істеу сауда желілері сөрелеріндегі қазақстандық өнімнің көлемін ұлғайтып қоймай, елімізде пайдалы тағамдармен тамақтану мәдениетін ілгері жыл­жытуға көмектеседі, – деді операциялық қызмет бөлімінің бастығы Артур Янушевский.

Бұл жерде аттап кете алмайтын тағы бір жайт бар. Ауданда отырған шаруалардың өз бетінше үлкен халықаралық супермаркеттерге шығуы неғайбыл. Оның толып жатқан тәртіптері мен талаптары бар. Ауылшаруашылық кооперативі мен бизнес арасындағы кооперация ірі бизнестің шағын бизнеске көмек көрсетуінің бір мысалы. Бұл жұмыс «Еңбекшіқазақ ауданының жергілікті қауымдастығы» қоры мен «Филипп Моррис Қазақстан» компаниясының қолдауымен жүзеге асып отыр. Яғни биылдан бастап фермерлік өнімдерді сату үшін жоғарыда аталған ірі сауда желісі өз сауда алаңдарын тегін ұсынуда. Ритейлге ірілеу әрі тұрақты жеткізілімдер көлемін қамтамасыз ету үшін өндірістік кооперативке біріккен фермерлер өнімдерін Астана, Семей, Павлодар және Өскемен қала­ларын қоса ал­ғанда, Қазақстанның барлық аума­ғында сату мүмкіндігіне ие болды.

ФМҚ компаниясының корпо­ра­тивтік байланыс қызметінің жетек­шісі Ринат Заитовтың айтуынша, 2014 жылы жоба ретінде басталған іс бүгінде нағыз бизнеске айналған. Фермерлер енді кооперативке бірігіп, бизнесті кеңейтуді жалғастыруда.

Бұл жердегі тағы бір мәселе бау-бақ­ша піскенде супермаркеттердегі жергі­лікті көкөністер көлемі 80 процентке дейін көбейеді де, күн суығанда күрт азая­ды. Осы мәселені шешу үшін ФМҚ фер­мер­лерге жылыжай салуға қаржылай көмек беріп, оның қыр-сырын үйретіп отыр.

Атап айтқанда Алматы облысының Еңбекші­қазақ ауданында Агробизнес орталығы ұйымдастырылып, жергі­лікті фермерлер қазіргі заманғы агро­технологияларды, ауыл шаруа­шы­лығындағы менеджмент пен мар­кетингті оқып үйренуде. Диқандар тамшылатып суару, қызанақты аспаларда өсіру әдісін, мульча таспасын пайдалануды және өзге де алдыңғы қатарлы технологияларды игеруде.

 

Айнаш ЕСАЛИ,

«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.09.2018

Президент көмекшісі - Қауіпсіздік Кеңесінің хатшысы тағайындалды

19.09.2018

Сенат Төрағасы Бразилияның жаңа елшісіне тілектестігін білдірді

19.09.2018

Шыны зауытында 4 нысанның жұмысы жүріп жатыр

19.09.2018

Жанат Шаймерденов  «Сырбар» Сыртқы барлау қызметі директорының орынбасары болып тағайындалды

19.09.2018

Алматыда «ANQ 2018» XVI Азия Сапа Конгресі өтуде

19.09.2018

Мәулен Әшімбаев арнайы сапармен Алматы қаласына барды

19.09.2018

Білім жарысында болашақ экономистер

19.09.2018

Петропавлда жылу беру маусымы басталды

19.09.2018

Астанада әлемдегі бастапқы денсаулық сақтауды дамыту декларациясы қабылданады

19.09.2018

«Барыс» Омбының «Авангард» клубынан 3:4 есебімен ұтылды

19.09.2018

Қостанайлық  спортшы қыз Азия мен Океания чемпионатынан қос алтын медаль әкелді

19.09.2018

Көп көрсеткішке көңіл толмайды

19.09.2018

Елбасы Есеп комитетінің төрайымы Наталья Годунованы қабылдады

19.09.2018

Аралдағы жатақхана туралы ақпарат негізсіз

19.09.2018

Оралда Құрманғазы Сағырбайұлының мерейтойы аясында республикалық конференция өтті

19.09.2018

Өскеменде Қазыбек би даңғылы ашылды

19.09.2018

Мәжіліс: кинематография туралы заң жобасы I оқылымда мақұлданды

19.09.2018

Велошабандоз Андрей Кивилевтің құрметіне арналады

19.09.2018

Қызылордалық полицейлер жедел профилактикалық іс-шарасын өткізді

19.09.2018

Атырауда халықты емханаларға тіркеу науқаны басталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

О́mir súrý salty

BUU aqparatyna saı, áıelder arasynda eń joǵary ortasha ómir súrý uzaqtyǵy boıynsha 86,8 jaspen Japonıa aldyńǵy qatarda tursa, er adamdar arasynda 81,3 jaspen Shveısarıa birinshi orynda. Al keıbir elderde ortasha ómir súrý uzaqtyǵy tipti 60 jasqa da jetpeıdi. «Nege?» degen suraqqa túrli faktorlardy keltire otyryp jaýap berýge bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу