Қарағанды облысында катодты мыс өндіретін кәсіпорын іске қосылды

Облыстағы қойнауы құт Шет ау­данында катодты мыс шы­ғара­тын зауыттың құрылысы осы­дан екі жыл бұрын басталған болатын. Қазіргі таңда құны 14 млрд теңге болатын бұл жоба толық жүзеге асырылып, катодты мыс өндіру зауыты сынамалы режімде жұмыс істей бастады. 

Егемен Қазақстан
16.08.2018 10862
2

Зауыттың жобалауы мен құрылысын «Caravan Resources» тобына кіретін қазақстандық компания мамандары іске асырды. Бүгінде өндірістік үдеріс сынамалы режімде іске қосылып, дайын өнімнің сынақ партиясы алынды.

– 2016 жылы жобаны гео­ло­гиялық барлау жасаудан бас­таған едік, сонан соң техноло­гияны зерттеуге кірістік. Со­нымен қа­тар бір мезгілде жоба­лаумен айна­лыстық, – дейді «Sa­ry-ArkaCopperProcessing» ЖШС-на кі­ретін «Caravan Re­sou­rces» компа­ниялар тобы директорлар ке­ңесінің төрағасы Қайрат Сатыл­ғанов. – Екі жылда ауқымды жұ­мыстар атқарылып, бүгінде жоба­мыздың құрылысын аяқтадық. Жоба жылына 9 мың тонна катодты мыс өндіруге мүмкіндік береді. Өнім түгелдей экспортталатын болады.

Жаңа зауыт халықаралық стандарттарға сай заманауи үлгіде салынып, жабдықталған. Атап айтқанда, кәсіпорын цехтарында «OUTOTEC» (Финляндия), «BatemanAdvancedTechnologies LTD» (Израиль, Италия), «TELESTACK Ltd» (Ұлы­бри­та­ния), «DYNAPOWER LLC» (АҚШ), Metso тобы (Финляндия) секілді осы саладағы көшбасшы компаниялардың озық үлгідегі технологиялық құрылғылары орна­тылған.

Ерекше атап өтерлігі, өндіріс толығымен автоматтандырылған және «Индустрия 4.0» бағдар­ла­масының талаптарына сай келеді. Автоматтандыру Outo­tec фин компаниясы жасап шығар­ған Proscon технологиялық үдеріс­терді басқару жүйесі негізінде құралған.

Бүгінде зауытта 550 адам жұмыс істейді. Олар негізінен жақын маңдағы аудандардың тұрғын­дары. Жұмыскерлер үшін бар­лық жағдай жасалған. Кәсіп­орын базасында тұруға арналған бес корпус бар, жеке асхана жұ­мыс істейді.

Зауыт құрылысы облыс әкім­дігі мен Инвестициялар және даму министрлігінің бел­сенді қолдауымен жүр­гізілді. Ком­пания Қарағанды облы­сының кәсіп­керлікті қолдау картасының субъектісі болып саналады. Со­ның арқа­сында оған салықтық жеңіл­дік­тер жасалған. Сонымен қатар компанияға қаржылық инсти­туттар үлкен қолдау көрсетті. Нақты айтар болсақ, «Цесна­банк» 60 млн АҚШ долларынан астам сомаға несиелік ресурс ұсынған.

Атап өтерлік тағы бір жайт, катодты мысты өндіру енді шетелдік мамандардың қаты­суынсыз жүзеге асырылады.

– Зауытты өз күшімізбен сал­дық. Дәлірек айтқанда бұл ау­қымды істі түгелдей  қазақ­стан­дық мамандар жүзеге асырды. Енді міне, облыс әкімінің, Инвес­тициялар және даму ми­нистрлігінің және «Цесна­банк­тің» қолдауымен зауыт өзінің жұмысын сынамалы режімде бас­тап отыр, – деді Қайрат Са­тыл­ғанов қуанышын жасыра алмай.

Жаңа кәсіпорын сынамалы режімде өз жұмысын бастаған күні Қарағанды облысының әкімі Ерлан Қошанов «Sary-ArkaCopperProcessing» ЖШС-ында болып, кәсіпорынның тыныс-тіршілігімен танысты. Өңір басшысына мыс кен орны, үгіту-сұрыптау кешені, шоғырлы сілтісіздендіру учаскесі мен өндірістік ғимараттар – экстракция және электролиз цехтары көрсетілді.

Әкім әңгіме барысында кәсіп­орынның қоршаған ортаға тигізер залалы бар-жоқты­ғына баса мән берді. 

– Бұл өндіріс экологиялық тұрғыдан қаншалықты қауіпсіз? Қазіргі бар қор қаншаға жетеді? – деп сұрады Ерлан Қошанов компания дирек­торынан.

– Бірінші саты – минералды шикізатты қайта өңдеу. Үгіту кешені үш үгіту кезеңінен және екі жолақтан құралып салынған. Мұнда дайын өнім үгітілген кен.Оны шоғыр­лы сілтісіздендіру учаскесіне жібереді. Онда 60 бірліктен құралған қойма кешені орналас­қан. Цикл толығымен тұйықталған, яғни экологиялық жағынан қауіпсіз. Бірінші экстракция цехына түсетін ерітінді бір литрге 45 грам­ға дейін байытылады. Цех жарылғыш жағынан қауіпсіз болғандықтан қорғау деңгейі өте жоғары, арнайы өткізгіштік режім және автоматты түрде өрт сөндіру жүйесі бар. Біз өндірістегі қауіпсіздікке қатты мән береміз. Ең соңында біз екінші электролиз цехына жіберілетін электролит аламыз. Технологиялар бойынша айтарым, дайын өнім – катодты мыс алуға болатын минералды шикізатты металлургиялық қайта өңдеудің толық циклы. Кен қоры 15-20 жылға же­теді, – деп мәлімдеді «Sary-Arka­CopperProcessing» ЖШС директоры Рустам Дүсіпов.

«Sary-­Arka­Copper­Pro­ces­sing»­­­ ­ЖШС-ға кіретін «Caravan Resources» компаниялар тобы директорлар кеңесінің төрағасы Қайрат Сатылғановтың ай­туын­ша, шілденің соңында дайын өнімнің бірінші топтамасы алынды. Кәсіпорын қазірдің өзінде ірі халықаралық трейдер­лер­дің бірі – Trafigura компания­сымен өнімдерін экспорттау жөнінде ірі келісімшарт жасас­қан екен.

– Бүгінде әлемдік нарықта мысқа сұраныс өте жоғары. Сондықтан экспорт және сатуға қатысты мәселелер туындамауы тиіс деп ойлаймыз. Қазір катодты мыс өндірумен қоса жобамызды кеңейту мүмкіндіктерін қарастырып жатырмыз, – деп Қайрат Сатылғанов алдағы жос­парларымен бөлісіп.
Сарыарқаның төсінде сынамалы режімде катодты мыс өндіріп жатқан жаңа кәсіпорын жоспар бойынша жыл соңына дейін толық жұмыс істей бас­тайды.

Қайрат ӘБІЛДА,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.01.2019

Сыртқы істер министрлігіне жаңа вице-министр тағайындалды

16.01.2019

Елімізде әлеуметтік кәсіпкерліктің дамуына қолдау көрсетеді

16.01.2019

Қазақстандықтар азық-түлікке қанша жұмсайды

16.01.2019

Зәуреш Ақашева: үстел теннисінен Ресей суперлигасы үлкен тәжірибе сыйлады

16.01.2019

Биатлоннан Қазақстан кубогі: екінші жарыс күнінің нәтижесі

16.01.2019

Әзербайжан мен Армения Сыртқы істер министрлері кездесті

16.01.2019

«Татулық» орталығының пайдасын дауласқандар көреді

16.01.2019

Атыраулық кәсіпкерлерді не алаңдатады?

16.01.2019

Соңғы технологиялар темекімен күресте жеңіп шықты

16.01.2019

Салықтық рақымшылықты жүргізуді қарастыратын Заң күшіне енді

16.01.2019

Сақтағанның жұмыртқалары лайкқа зәру емес

16.01.2019

Ресей, Иран, Әзербайжан үшжақты саммитке дайындалып жатыр

16.01.2019

Асқар Мамин Түркістандағы құрылыс жұмыстарымен танысты

16.01.2019

Бақтияр Зайнутдинов «Ростов» сапында алғашқы ойынын өткізді

16.01.2019

ШҚО Риддер қаласында «Көшбасшы болғың келе ме?» атты шара өткізілді

16.01.2019

Алматыда сымбатты ескерткіш орнатылды

16.01.2019

Алматыда аудармашылар мен авторлар кездесті

16.01.2019

Жанкүйерлер «Астана Опера» балет труппасын Нұрсұлтан Назарбаев әуежайында қарсы алды

16.01.2019

Депутат «Астана-Арена» стадионындағы кемшіліктерді атап көрсетті

16.01.2019

Ең белсенді салық төлеуші 126 084 түбіртек жіберген

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Oıynshyq týraly oı

«Bárimiz balalyqtyń aýylynan kelgen­biz», oıynshyqpen oınaıtyn jastan áldeqas­han asyp ketsek te, keı-keıde balalarymyzdyń qolyndaǵyǵa qyzyǵa qarap qoıamyz. Qyńqyldap qandaı oıyn­s­hyq suraǵanyn, dúken sórelerinen kóz ala almaı turatynyn baqylaı júrip, búgingi balalardyń talǵamyn da birshama túsinip qalǵan sıaqtymyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ataý men aqaý

Dúken, meıramhana, qonaq úı, shashtaraz, sulýlyq, sán salondary, basqa da túrli nysandardyń ataýy mańdaıshaǵa japsyryla salǵan jáı ǵana jazý emes, ulttyq bolmysymyzdy, ulttyq rýhymyzdy, qoǵamdyq sanany qalyptastyratyn, tárbıelik máni zor mańyzdy faktor sanalady. Solaı degenmen ókinishke qaraı, bul qurǵyryń túbiri sýyrylmaı qalyp qoıatyn aramshópti qansha otaǵanyńmen qaıta-qaıta qaýlap shyǵa beretini sıaqty áli kúnge deıin sheshimin tappaǵan túıini kóp túıtkildiń birine aınalyp otyr.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу