Кәсіподақ – орнықты даму кепілі

Тәуелсіз Қазақстандағы кәсіподақтардың аз уақытта жеткен жетістіктеріне қарап, аталған бірлестіктің қоғамда өз орны бар әлеуметшіл ұйым екеніне көз жеткіземіз. Өйткені еліміздің кәсіподақ ұйымдары азаматтардың құқықтары мен мүдделерін қорғау, жұмыс жағдайын жақсарту, өмір сүру деңгейін көтеру мен әлеуметтік кепілдікті қамтамасыз ету мақсатында біршама жұмыс атқаруда. 

Егемен Қазақстан
23.08.2018 2784
2

Жалпы еліміздегі кәсіподақ қозғалы­сы­ның жұмысы ХХ ғасырдан бастау алғаны ешкімге жасырын емес. Және алғашқы кәсіподақ ұйымы қазіргі Қара­ғанды облысына қарасты Успен мыс кен өндіру орнындағы жұмысшылар ода­ғының бастамасымен құрылған болатын.

Кәсіподақ – қоғамда өзгеден озық, бітім-болмыс жағынан ешкімге ұқсай бермейтін, рухани жағынан салмақты орны бар, үлкен беделге ие ұйым. Ал кә­сіп­одақтардың қазіргі қоғамдағы өз орнын табуы, заман ағымына сай қыз­мет көр­сетуі үлкен іскерлікті талап ете­ді. Бү­гінгі таңда кәсіподақтар ұйымы үкі­мет­­тік және бизнес өкілдерімен бірле­се, зама­науи қазақстандық қоғамды қалып­­т­ас­тыру жолында жұмыс істеп келеді. Қо­ғамдық жүйенің бөлігі ретін­де үдемелі түрде өзгеріп жатқан құбылыс­тарға үн қосып, қарапайым еңбекші ха­лық­­тың игілігіне қызмет ету аталған ұйым мү­ше­леріне үлкен жауапкершілік жүктейді.

«Алматы облысының кәсіподақтар орталығы» аумақтық кәсіподақтар бір­лестігі де азаматтық қоғамның жарқын үлгі­сіндей болып, 2015 жылы көпшіліктің қалауымен құрылған болатын. Орталық құрылғаннан бері мекемелердегі еңбек ұжымдарын кәсіподақ қозғалысына тарту, жаңадан бастауыш кәсіподақ ұйым­дарын құру, жұмыс істеп жатқан кәсіп­тік одақтардың қызметтерін ретке кел­тіру бойынша үлкен жұмыс атқарды.

Жалпы осы жерде заңды сұрақ туа­ды: кәсіподақтың қажеттілігі неде, ол жұмысшыларға не береді, ең бастысы, еңбек дауларына байланысты олардың құқықтарын қорғай ала ма? Міне, осындай сан түрлі сауалдарға жауап бере отырып, біз бірден еңбек ұжымдары арасында түсіндіру жұмыстарын бас­тап кеттік. Әрине, біреулер дұрыс қабылдаса, кейбіреулер кәсіподаққа секеммен қарады. Біз мүмкіндігінше әрбір ұжымдағы еңбекке байланысты проблемаларды көтеріп, оның шешу жолдарын қарастырдық.

Бірде облыстық Мәдениет басқарма­­­сына қарайтын мұрағат саласының қыз­мет­­­­керлерімен кездескенде, ескі құжат­­тар­­­мен жұмыс істегендерге үстем­еақы төленбейтіні анықталды. Біз осы мә­се­леге байланысты әлеуметтік серік­тесіміз – жер­гілікті басқару органдарына хат жолдап, үшжақты келісім жаса­дық. Осы­лайша заң тұрғысынан қарас­тыра келе, оларға міндетті түрде үстемеақы төлеу ­ке­рек­тігін дәлелдедік. Нәти­жесін­де, облыс­­тың бюджетін қалыптас­ты­ру кезінде қосым­­ша қаражат бөлініп, мұра­ғат қыз­меткер­ле­рі­не үстемеақы төлене бастады.

Өткізетін шараларға мүмкіндігінше мәслихат депутаттарын, облыстың құр­метті азаматтарын, қоғам қайраткер­ле­рін, құқық қорғау саласының қызмет­кер­лерін, жастарды, жергілікті атқарушы органдар мен БАҚ өкілдерін қатыстыра оты­рып, қатардағы қарапайым жұмыс­шы­­лардың пікірін тыңдаймыз. Олардың көзқарастарын ескеріп, берген ұсыныс­­­­тарын шешуге барынша тырысамыз. Өйт­кені мұндай жұмыстар кәсіподақтың имид­жін көтерумен қатар, қоғамдық көз­­­қарасты қалыптастыруға өз септігін тигізеді.

Мемлекеттің, жұмыс берушілердің және қызметкерлердің әлеуметтік жауапкершілігі, өзара сыйластығы мен олардың мүдделерін білдіруге арналған алаңдар құрылып, бірқатар мәселелер өз шешімін табуда. Соның ішінде әлеуметтік әріптестік және әлеуметтік-еңбек қатынастары, ұжымдық шарттар­­­дың дайындалуы мен орындалуы жаңа форматта жүргізіле бастады. Сондай-ақ, кәсіподақ ұйымдарымен ұжымдық келісімшарттардың бекітілуі және оның орындалуы сараптамадан өтіп, үнемі мониторинг жүргізіліп отырады.

Жалпы Алматы облысында 14 сала­лық кәсіподақ ұйымы қызмет атқарады. Олардың жұмысын үйлестіру, әдістемелік көмек беру, білімдерін жетілдіру бойынша арнайы курстар ұйымдастыру жұмыстары оң жолға қойылған. Оның үстіне, Жетісу өңірі еліміздегі экономикалық, рухани, сая­си тұрғыдан өзіндік орны бар аймақтар­дың бірі саналады. Аймақта жүзге жуық этнос өкілдері тұрады. Бүгінде халық саны статистикаға сәйкес 2 миллионнан асады. Атқарылып жатқан жұмысты әрі қарай оңтайландыру үшін жергілікті атқарушы органдармен, кәсіподақтар және өнеркәсіп басшыларының арасында өндірістік процесті бірыңғай қалыпқа келтіру және еңбек құқығын сақтау бо­йынша меморандумдарға қол жеткіздік.

Биыл Алматы облысының соты, Мем­лекеттік қызмет істері және сы­бай­лас жемқорлыққа қарсы күрес агент­тігінің Алматы облыстық департамен­ті, Халыққа қызмет көрсету орталығы және аумақтық кәсіподақтар ортасында меморандумға қол қойылды. Қазір облыстық сот және Талдықорған сотының ғимараттарында сотқа дейінгі даулардың алдын алу үшін «Татуласу орталықтары» жұмыс істеуде. Осы мақсатта облыстық соттың ғимаратында ашылған Құқықтық қызметтер орталығына жоғары дәрежелі медиаторды қызметке алдық. Енді, медиатордың көмегіне басшыдан бастап, қатардағы қызметкерге дейін жүгініп, кеңес алатын болады.

Әсет ҚЫДЫРМАНОВ,

Алматы облысының кәсіподақтар орталығы аумақтық кәсіподақтар бірлестігінің төрағасы

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.11.2018

Қазақстан туризмін дамытудағы кезекті қадам

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

16.11.2018

Атыраулық Қаһарман Қисметов  Әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

16.11.2018

Қазақ жігіті америкалық хоккей командасының капитаны атанды

16.11.2018

​Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

16.11.2018

Алматыда белгілі сахна суретшісі Мұрат Сапаровтың көрмесі өтті

16.11.2018

ШҚО Зайсан ауданында Баймұрат батырға ескерткіш қойылды

16.11.2018

Қ. Тоқаев халықаралық кездесулер өткізді

16.11.2018

​Тегеранда Қазақстан-Иран консулдық консультациялары өтті

16.11.2018

Үнді бизнесмендеріне Қазақстандағы инвестициялық жобалар ұсынылды

16.11.2018

Д.Кәлетаев Батыс Қазақстан облысында өтіп жатқан Азаматтық Форумның жұмысына қатысты

16.11.2018

Қазпошта 111 франчайзинг нүктесін ашты

16.11.2018

Елбасы Владимир Путинмен телефон арқылы сөйлесті

16.11.2018

Астанада жасөспірімдер олимпиадасының жеңімпаздарына құрмет көрсетті

16.11.2018

Шымкенттен Дубайға ұшатын рейс ашылады

16.11.2018

Шымкентте Қазақстан – Өзбекстан бірінші аймақаралық форумы өтті

16.11.2018

Қостанайлық полицейлер жедел-профилактикалық шара кезінде мал ұрлығын ашты

16.11.2018

Соңғы 10 айдағы салықтық түсімдер бойынша жұмыс қорытындыланды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу