Даму үрдісіндегі тың серпін

2018 жылдың жеті айының қорытындысы бойынша елордамыздың экономикасына 519,9 миллиард теңге инвестиция тартылыпты. Елорданың негізгі капиталына құйылған осы инвестиция көлеміне қарап,  бас қаламыздың бүгінгі даму қарқынының қаншалықты күшейгенін болжау қиын емес.

Егемен Қазақстан
04.09.2018 734
2

Астанада жүзеге асырылып жатқан жетістіктер әлемдік қауымдастық назарынан да тыс қалмады. Оған күні кеше елорданың 20 жылдық мерейтойын халықаралық дәрежеде атап өткен мереке барысында көзіміз анық жетті. Айтулы мерекеден кейінгі қала әкімдігінің алдында тұрған бүгінгі бас­ты міндет – шаһарды осынау жоғары қарқынды даму үрдісінен жаңылдырмай, әлемнің көшбасшы мегаполистерінің қатарына қосу. Қаланың қарқынды даму үрдісінде инвес­тиция тартуға бірінші кезекте басымдық беріліп отырғандығы да сондықтан.

Сөйтіп биылғы жылдың 7 айында бас қаламызға тартылған шетелдік инвестиция көлемі 2017 жылдың сәйкес мерзімімен салыстырғанда 27,1 процентке өскен. Яғни 2017 жылдың қаңтар-шілде айындағы 342,4 миллиард теңгеден, 2018 жылдың қаңтар-шілде айында 461,3 миллиард теңгеге дейін артқан. Астанаға тартылған бұл мол инвестициялық игілік қала индустриясының базалық салаларының қарқынды дамуына игі ықпал етті. Мәселен, қала өнеркәсібінің өсімі 3,1 процентті (331,6 миллиард теңге) құраса, қайта өңдеу өнеркәсібі 3,5 процент өсімді көрсетті.

Инвестиция игілігінен бас қаланың орта және шағын бизнес (ШОБ) субъектілері де сырт қалмады. Биыл жеті айда елордада жұмыс істейтін ШОБ  субъектілерінің саны 10,5 процентке (107,9 мың бірлік) дейін көбейді. Тек бірінші тоқсанда ғана астаналық ШОБ субъектілері 908,8 миллиард теңгенің өнімін өндірді. Осы мерзімде олардың елорда бюджетіне аударған салығының көлемі 214 миллиард теңге немесе сол уақытқа дейін түскен барлық бюджет түсімдерінің 46 процентін құрады. Есепті мерзім ішінде нақты экономикалық секторларда 12656  жаңа жұмыс орны ашылған болса, оның ішінде 10887 жаңа жұмыс орны (үлесі 86 процент)  елордалық шағын және орта бизнес құрылымдарына тиесілі.

Елордаға тартылған ауқымды инвестиция көлемі қаладағы құрылыс индустриясының дамуына да серпін берді. Өткен жеті айда Астанада 1 513 000 шаршы метр тұрғын үй салыныпты. Тұрғын үй құрылысын салу көлемі бойынша биылғы белгіленген меже – 2 362 000 шаршы метр болатын.  Соңғы уақытта тұрғын үй құрылысының қарқыны ай сайын артып отыр. Мәселен, маусым айында қаламызда 205 мың шаршы метр үй тұрғызылса, шілде айында ол 14,8 процентке артып, 235 мың шаршы метр үй пайдалануға берілген.

Бас қаланың даму динамикасын қамтамасыз ету үшін 2001 жылы «Астананың өркендеуі – Қазақстанның өркендеуі» атты мемлекеттік бағдарлама аясында Мемлекет басшысының тікелей тапсырмасы бойынша «Астана – жаңа қала» арнайы экономикалық аймағы құрылған болатын. Мұнда жеңілдетілген құқықтық режім жұмыс істейді. Инвесторлар корпоративтік табыс салығынан, мүлік салығынан, жер телімдерінің меншік иелері жер салығынан және 10 жылға дейін жерді пайдаланғаны жалға алу төлемін төлеуден босатылған. Арнайы экономикалық аймақтың аумағында еркін кеден аймағы режімі қолданылады, яғни инвестор тауарларды, материалдар мен жабдықтарды импорттаған кезде кедендік баж төлеуден босатылған. Міне, осындай елеулі салық жеңілдіктері инвесторлар үшін «Астана – жаңа қала» арнайы экономикалық аймағына инвестиция салу тиімділігін еселеп арттырады.

Мамандардың айтуынша, Астана қаласының даму драйверіне айналып отырған инвестиция тасқыны екінші жартыжылдықта да жоғары болады. Оған үстіміздегі жылдың екінші жартыжылдығында жүзеге асырылуға тиіс ірі инфрақұрылымдық инвестициялық жобалардың ықпалы мол болмақ. Бұл ірі жобалар қатарында LRT көлік құрылымының жүйесі, ағынды су кәріздерінің құрылысы, ЖЭО-2, ЖЭО-3 және жаңа жолдар құрылысы және басқа ірі инвестициялық кешендерді атауға болады. Осы ретте жыл соңына дейін бас қаламызда жалпы көлемі 470,5 мил­лиард теңгені құрайтын ірі инвестициялық жобаларды жүзеге асыру жос­парланып отыр.

Қаламызда соңғы кезде іс жүзіне асырылып жатқан озық технологияларға негізделген инновациялық жобалар шетел инвесторларының ерекше қызығушылығын туғызуда. Алдағы уақытта отандық және шетелдік инвесторлар бұл заманауи жобаларға қомақты қаржы салатындығына сенім зор.

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

22.09.2018

Жалпықалалық сенбілікте 9 мыңнан астам ағаш егілді

22.09.2018

Мақтаарал ауданында «Жасыл ел» жастардың еңбек жасақтары жұмысын бастады

22.09.2018

«Балалар Евровидениесі» байқауының жеңімпазы анықталмақ

22.09.2018

Халықаралық «Ясауитану-2018» байқауы өз мәресіне жетті

22.09.2018

Елбасы елорданың қала құрылысын игеру жоспарымен танысты

22.09.2018

Даниал Ахметов Зырян ауданын Алтай деп атау туралы ұсынысты қолдады

22.09.2018

Елбасы Чан Дай Куангтің қайтыс болуына байланысты көңіл айтты

22.09.2018

Жаңа Жібек жолы: Алматы

22.09.2018

Катонқарағай ауданы тұрғынының сібір жарасынан көз жұмғаны расталды

22.09.2018

Сенаторлар сенбілікке шықты

22.09.2018

Б.Бекназаров Әзербайжан Парламентінің 100-жылдығына арналған шараға қатысты

22.09.2018

Мұнайдың әлемдік бағасы өсті

22.09.2018

Лондонда қазақстандық өнер көрмесі ашылды

22.09.2018

Түркия «Қазақстан» журналын шығарды

22.09.2018

Ақтөбеде «Анаға тағзым» орталығы ашылды

21.09.2018

Тимур Жақсылықов Президенттің көмекшісі болып тағайындалды

21.09.2018

Маман дайындау мәселесі талқыланды

21.09.2018

Астанада тұрғын үй кешенінде шартты өртті сөндіру бойынша тактикалық оқу-жаттығу өтті

21.09.2018

Бүркітші қыз Айшолпан түскен «Көшпенділер» фильмі көрерменін қуантады

21.09.2018

Павлодарда биыл 1655 жұп қосылса, 1101-і ажырасқан

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу