Дәурен Абаев. Келешекке көпір

Биыл біздің ел – Астана күнін атап өтті. Арқаның төсіндегі елорданың 20 жылдығы ерекше сән-салтанатымен есте қалды. Көктемдегі қызғалдақтай жайқалған бас шаһар қандай құрметке де лайық. 

 
Егемен Қазақстан
07.09.2018 2523
2

Жиырма жылдың ішінде адам танымастай құлпырған қаланың сан-түрлі теңеулері де ғажап. Бас қалаға айтылған теңеулердің арасындағы көңілге қонымдысы – «Астана – Еуразияның інжу-мар­­жаны». Шынында да, Ұлы Даланың бас шаһары табиғи мар­­жандайын жылдан-жылға түр­леніп, нығайып келе жатыр. 

Президенттің Астананы Арқа даласына көшіруі уақыт талабына сай жасалған нақты қадам, оң шешім. Қазір ерке Есілдің жағасындағы елорда өзіне жүк­тел­ген міндетті асқақ абыроймен атқарып отыр. Жиырма жыл бұрын бұл бастамаға сенімсіздік танытып, күмән келтіргендер де болды. Өйткені әлеуметтік-экономикалық дағдарысты басынан өткерген елдің астанасын ауыстыру оңай шаруа емес еді. Ас­тана қарапайым әкімшілік орта­лықтан аса алмайды деп болжа­ғандар да бар.

Алайда Астананы ауысты­ру бар­лық сенімсіздіктің сеңін бұз­ды. Бұл алдын ала есептел­ген, жан-жақты тек­серіл­ген стра­тегиялық қадамның оң нәти­жесі болатын. Мемлекет бас­шысы қоғамның қажеттілігін ескере отырып, барлық кедергі­лердің шешімін таба білді.   

Бүгінгі күні Астананың салынуы ел экономикасының жан­дануына сеп болғанын мойындамайтын адам жоқ. Арқаға қо­ныс аудару көптеген шығынға ба­тумен тең деген тұжырым айтқан­дардың да аз болмағаны анық. Қазір сандар сөйлейтін заман. Мә­селен, елорданы дамытуға жұм­салған инвестиция өзін екі жарым есеге ақтады. Астана рес­публика бюджетінің донорына, іскерлер алаңына айналды. Қазір қаланың өңірлік жалпы өнімінің құрылымындағы шағын және орта бизнестің үлесі 57%-ті құрады. Бұл еліміздің өзге өңір­лерінен көш ілгері көрсеткіш.

Ең бастысы, жаңа Астана ау­қым­ды құрылыс кешендерінен бас­тап, азық-түлік белдеуіне дейін­гі барлық аймақтың және көп­теген саланың ілгерілеуіне түрткі болды.  

Елорданың экономикалық өрлеуі кездейсоқтық емес. Бұл – Ел­басының білікті стратег ретін­дегі бағыттарының жемісі. Өйт­кені Президент үшін прагма­тизм, қоғамның әл-ауқаты, аза­мат­тардың тұрмыс деңгейін арттыру – шешім қабылдауда әрдайым ба­сымдыққа ие болып қала беретін негізгі критерийлердің бірі.  

Алайда Астананы көшіруде экономикалық қана емес өзге де құндылықтар ескерілгені белгілі. Бұл бастамаға терең үңілген адамның өз-өзіне деген сенімі артады. Өйткені жаңа қала барлық саланы қамтитын, өмірді түрлі қырынан тануға мүмкіндік беретін ауқымды жоба іспетті.   

Қазақ хандығы құрылған уақыттан бергі тарихымызда халқымыз жүзеге асырған ең айшықты әрі ғаламат құрылыстың бірі де осы Астана болып отыр.  Әрине, Кеңес кезеңінде үлкен шаһарлар салынып, қуатты индустриялық нысандар бой көтерді. Бірақ бұл құрылыстарға бүкіл Кеңес одағының мамандары атсалысқан еді.     

Дәл осындай іргелі бастамаларды өздігімізден жүзеге асыруға келгенде жүрексіну, маңызды шешім қабылдар сәтте «орталыққа» елеңдеу сияқты сезімдерді де еңсердік.  

Осындай өтпелі кезеңнің күр­делі сәтінде қолымыздан іс келетін ел екенімізді дәлелдеп шығу ауа­дай қажет болды. Тәуелсіз Қазақстанның өз тағдырына өзі жауап бере алатын мемлекет ретін­де аяққа тұрып кетуі де осы­ған байланысты болатын.

Астананың салынуы ұлттық-мемлекеттік құрылыстың маңыз­ды бағытының біріне айналды. Президентіміз осындай сенімді қадамы арқылы бүкіл елді алға бастады. 

Астана арқылы күллі әлемге және өзімізге бір жұдырықтай жұмылсақ биік белеске жете алатынымызды дәлелдедік. Ірі ландшафтарды, тарихты өзгерте алатынымызды көрсеттік.    

Арқа даласында сәулетімен көз сүйсінтіп өсіп келе жат­қан мегаполис біздің тарихи жады­мыздағы барлық кедергілерді жойып, қасаң стереотиптердің сеңін бұз­ды. Осылайша халқымыздың өзіне деген сенімі нығайды, арман­дары ұлғайды, кемел келешекке бастайтын даңғылға бет бұрды. Қа­зір еліміздің әр түкпіріндегі ағайын Астанаға қоныс аударып жа­тыр. Өйткені келешектің алтын көпірі дәл осы қалада деген сенім жерлестеріміздің жүрегін жаулады. 

Елорданың салынуымен бірге сана жаңғырды. Астана рухани тәуелсіздіктің де бастауы болды.  

Жаңа елорда өзіне оң әсер еткенін, оның дамуына өзінің де қатысы барын әркім де – қала құ­ры­лысына тікелей атсалысқандар  да, басқалар да өміріндегі оң өзге­рістер арқылы сезінді.  Сондықтан да бас шаһардың туған күні қазақ­стандық әр отбасы үшін қуатты ерік-жігердің, ұлттық мақтаныш пен болашаққа деген сенімнің мерекесіне айналды.  

* * *

Елдің бойтұмарына айналған, күннен-күнге жарқырап, жайнап келе жатқан Астананың ортасында жүрген біздер үшін, қаланың жаңа қазақстандық мемлекеттілікті да­мы­туға қосқан үлесін толық ұғы­ну қиындау. Алайда, еліміздің жа­ңа тарихының ең маңызды кезеңін тұтас қамтитын шежіресін келешек ұрпақ жазатынына және оның бірінші тарауы әділетті түрде «Тұңғыш» деп аталатынына се­німдімін.

Дәурен Абаев, 

Ақпарат және коммуникациялар министрі

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.09.2018

Таразда Мемлекеттік басқару академиясының филиалы ашылды

19.09.2018

Сауль Альварес IBO чемпиондық титулынан айырылды

19.09.2018

Жаңа жылдан бастап дәрілік заттардың бағалары реттелмек

19.09.2018

Қостанайда ішкі істер органдары ақпараттық қызметтің 100 жылдығы аталып өтілуде

19.09.2018

Халық қаһарманы Қасым Қайсеновке арналған кеш өтті

19.09.2018

Солтүстік Қазақстанның қос бишісі Азия чемпионатынан екі алтын медаль олжалады

19.09.2018

Қазақстанның тұрақты өкілі: елдегі жағдайды тұрақтандырудағы жетекші рөл ауғандарға тиесілі болуы керек

19.09.2018

Арыстанбек Мұхамедиұлы фильмдерді қазақ тіліне аударудың үш нұсқасын ұсынды

19.09.2018

«Астана Банкі» лицензиясынан айырылды

19.09.2018

Жауқазын жырлар жалыны

19.09.2018

Тоғыз тонна есірткі тәркіленді

19.09.2018

Жазушымен жүздесу

19.09.2018

Қостанайда Отбасы күні қарсаңындағы акциялар шеруі басталды

19.09.2018

Тарихи атаулармен түрленеді

19.09.2018

Ұстаздығы ұшан-теңіз жан

19.09.2018

«Герцептин» тапшылығы алаңдатады

19.09.2018

Йога жүктілікті жеңілдетеді

19.09.2018

Дамудың рецепті – балалардың ойнауы

19.09.2018

Жайнагүлдің жанарындағы жарқыл

19.09.2018

Теңіз деңгейінің көтерілуі әуежайларға қауіпті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

О́mir súrý salty

BUU aqparatyna saı, áıelder arasynda eń joǵary ortasha ómir súrý uzaqtyǵy boıynsha 86,8 jaspen Japonıa aldyńǵy qatarda tursa, er adamdar arasynda 81,3 jaspen Shveısarıa birinshi orynda. Al keıbir elderde ortasha ómir súrý uzaqtyǵy tipti 60 jasqa da jetpeıdi. «Nege?» degen suraqqa túrli faktorlardy keltire otyryp jaýap berýge bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу