Алматыда «Ғасырлар тоғысындағы ұрпақтар жалғасы» көрмесі ашылды

Қазақ бейнелеу өнері қай заманда болса да ұлттық қасиеттің болмысын, ондағы дүниетанымдық көзқарасты сақтап келеді. Әбілхан Қастеевпен Молдахмет Кенбаевтан, Салихитдин Айтбаевпен Айша Ғалымбаевадан жалғасқан бітімі бөлек дегдар өнердің киесін кетірмей бүгінге жалғаған отандық суретшілер әлемдік өнер аренасында ұлттық тілмен танылуымызға табанды үлес қосты. Ә. Қастеев атындағы Мемлекеттік өнер музейінің Орталық көрме залында салтанат құрған «Ғасырлар тоғысындағы ұрпақтар жалғасы» деп аталған республикалық суретшілер көрмесін тамашалап, қазақ сурет өнерінде өзіндік өрнегі бар 150 қылқалам шеберінің ең таңдаулы  туындыларымен таныстық.

Егемен Қазақстан
07.09.2018 2818
2

Жыл сайын нағыз шебер шығармалардың басын қосатын өнер жәрмеңкесі биыл Қазақстан Суретшілер Одағының 85 жылдығына арналып отыр. Ұйымдастырушылардың сөзінше, арнайы комиссия мүшелерінің қатаң іріктеуінен өткен өрісі кең, өресі биік деп  танылған үздік жұмыстар ғана көрмеден орын тапқан. Сарай ішін көмкерген көп картиналардың өне бойынан өткен тарихтың сарынын, әр заманның ақиқатын көргендей болдық. Халқымыздың рухани құндылықтары, елдің мақсат-мұраты мен ұлттық қасиет суретшілер шығармашылығындағы түрлі жанрларда әр қырынан  көрініс тапқан. Аға буын мен жастар арасындағы ұрпақтар сабақтастығын жалғаған айтулы көрмеден  мүсін,  қолөнер, кескіндеме, акварельді жұмыстар, графика, сияқты түрлі жанрдағы өнер туындыларын түгел табасыз.

– Өнер тарихындағы әрбір ағым – заман толқынысы десек, соның жаршысы – суретші. 70-80 жылдары қазақ классикалық бейнелеу өнеріндегі динамикалық серпілісте кәсіби қолданбалы өнер саласындағы суретшілерде форма мен кеңістікті реалистік, авангарттық, австракциялық мәнерде еркін көзқарастағы шығармашылықтарымен ерекшеленеді. Суретшілер сол заманның рухын бейнелей отырып, ұлттық мәнер мен форманың негізін қалады. Әр туындыда шынайылық әуені асқақтады. Заман келбеті танылды.  XX ғасырдың аяғында қазақ елі тәуелсіз мемлекет болған тұста «ҚКСО» Қазақстан Суретшілер Одағы болып өзгертілді. Сондай-ақ жалпы қазақ бейнелеу өнерінде заңдылықтар айтарлықтай өзгеріп, ұлттық тарихтың сырын шертті.

Тоқсаныншы жылдардан бастап бүгінгі күнде суретшілер қаламынан тыс қалған көне мәдени-тарихты қайта жаңғырту мәселесі орын алды. Өнер иелері авторлық композициялық идея мен көркемдік мәнерді негіздеуде өздерін сынаққа алды. Заманауи көркемоброз «жаңашыл реализм» ағымда орта буын және жас суретшілер архетиптік түркі мифологиясын қоғамдық тіршілікпен байланыстыра өзіндік ерекше өнер тілімен кестеледі. Бүгінгі көрмеге суретшілеріміздің қазіргі көзқарасымен тарихты байланыстыра отырып креативті идеясымен сомдаған түрлі жұмыстары қойылған. Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Болашаққа бағдар: Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында заманауи қазақ бейнелеу өнерін өркендету, әлемге таныту мақсатында  Суретшілер Одағының ұйытқы болуымен республикалық көрмелер мен пленэрлік іс-шаралар еліміздің барлық өңірлерінде жыл сайын өткізіліп келеді. Бұл шараның суретшілердің шығармашылық тұрғыдан өсуіне тигізер үлесі зор,  – дейді көрме жетекшісі, өнертанушы Гүлнар Қуандыққызы.

Көрмеден  Қазақстан Суретшілер Одағы құрылған кезден бастап қолынан қылқаламы түспей келе жатқан белгілі суретші Тұрсын Әбуов, кесте өнерін кескіндемемен ұштастырып халқымыздың рухани байлығы мен тарихын өз шығармашылығына арқау еткен Мұхамеджан Зейнелхан, одан бөлек Рахман Бертілеуов, Өмірбек Жұбаниязов сынды өнер иелерінің, тағы басқа да суретшілердің шоқтығы биік туындыларын айрықша атауға болады.

«Биыл суретшілеріміз белсенді. Еліміздің әр өңіріндегі үздік өнер иелерінің жұмыстары осында тұр. Қазақ сурет өнері әлемдік өнерден өз биігін алды деп айта алмаймын.  Жалғыз біз ғана емес Кеңес Одағы құрамында болған қай мемлекеттің де бұл саладағы деңгейі орташа. Өйткені ол тұста суретшілерге жасалған көмек пен қазіргі жағдайды салыстыра алмайсыз.  Шығармашылық адамдарына әрдайым қолдау қажет. Көптеген шет мемлекеттерде суретшілердің қал-жағдайына қарап, мемлекеттің жағдайын бағалайды.  Көш жүре түзелер. Ең бастысы суретшілердің талпынысы көңіл қуантады», – дейді  Қазақстан Суретшілер Одағының төрағасы Өмірбек Жұбаниязов.

   

Арман ОКТЯБРЬ,

«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

22.01.2019

Батыс Қазақстан облысында «Сыбайлас жемқорлықтың  алдын алу» тақырыбында дөңгелек үстел өтті

22.01.2019

Алуа Балқыбекова: Қазақтың боксшы қыздарымен әлемде барлығы да санасады

22.01.2019

Қасиетті қамшы

22.01.2019

Соңғы төрт күнде шығыс өңірінің теміржолшылары шамамен 2 мыңнан астам шақырым жолды қардан тазартты

22.01.2019

«Шымкент - адалдық алаңы» жобалық кеңсесі жаңа жобаны таныстырды

22.01.2019

Ақырзаман жақын ба?

22.01.2019

Шымкенттің орталық аудандарындағы балалар әлі күнге дейін үш ауысымды мектепте білім алып жүр

22.01.2019

«Байқоңыр» кешеніндегі арнаулы өкілінің қызметін қамтамасыз ету басқармасының басшысы тағайындалды

22.01.2019

«Қызылорда облысы әкімдігінің іс басқармасы» КММ директоры тағайындалды

22.01.2019

Астана әкімдігінің аппараттық жиыны бұдан былай ашық форматта өтеді

22.01.2019

Бақытжан Сағынтаев «Президенттің бес әлеуметтік бастамасын» іске асыру бойынша нақты тапсырма берді

22.01.2019

Петропавлда алабай тұқымдас ит иелерін талап тастады

22.01.2019

Солтүстік Қазақстанда шетелдік мигранттар легі тыйылар емес

22.01.2019

Қ. Бозымбаев «Сарыарқа» магистральді газ құбырын салу жобасын іске асыру барысы туралы баяндады

22.01.2019

Шағын несие алушылар қосымша 12,6 мыңнан астам жұмыс орнын ашты

22.01.2019

Дәстүрлі өнер академиясы ашылады

22.01.2019

«Тал бесіктен жер бесікке дейін...»

22.01.2019

Жаңақорғандық кәсіпкер жүгеріден сусын шығарады

22.01.2019

Елбасының гранттар бөлу туралы тапсырмасы толық көлемде орындалды — ҚР БҒМ

22.01.2019

Мемлекеттік көмектің нәтижесін көріп отыр

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Jaýapkershilik joq jerde...

Sońǵy jyldary elimizde bosaný úshin aýrýhanaǵa kelgen analardyń qaitys bolý jaǵdaıy jıilep barady. О́tken jazda medısınasy jetilgen qalalar sanatyndaǵy Astananyń ózinde tórt birdeı qaıǵyly oqıǵanyń oryn alýy osy sózimizge dálel. Al Qazaqstan boıynsha 2018 jyldyń segiz aıynda ǵana ana óliminiń 40 faktisi tirkelgen eken. Onyń sebebi nede? Bul jóninde oılanyp, belgili bir sharalar qabyldap jatqan adam bar ma? Shynyn aıtsaq, bul jaǵy óte kúmándi. Eger adamdar jumysta jibergen kemshiligi úshin jazalanbaıtyn bolsa, ondaı jaǵdaıdyń qaıtalana bermesine kim kepil?

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sóz salmaǵy

Baıaǵynyń bıleri taý qulatyp, jer terbetpese de, eldi ıitip, teli-tentekti tıyp, kem basqandy ilgeri ozdyryp, asqynǵandy tejep, órshigendi órelep, ata ǵuryppen, ana úlgisimen bárin jónge saldy. Ul men qyzdyń eteginen tartpaı, aýzynan qaqpaı, qyrandaı túletip otyrǵan. Sodan da shyǵar, «Aýzym jetkenshe sóıleımin, qolym jetkenshe sermeımin, aıaǵym jetkenshe júremin» dep 14 jasynda aýzynan ot shashyp: «El ebelek emes, er kebenek emes, dat!» dep dara tanylǵan Qazybek bıdiń Qońtajynyń tilin baılap, qatty sastyrǵany. Jeteli sózge jetesiz ǵana des bermeıdi.

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу