Алматыда «Ғасырлар тоғысындағы ұрпақтар жалғасы» көрмесі ашылды

Қазақ бейнелеу өнері қай заманда болса да ұлттық қасиеттің болмысын, ондағы дүниетанымдық көзқарасты сақтап келеді. Әбілхан Қастеевпен Молдахмет Кенбаевтан, Салихитдин Айтбаевпен Айша Ғалымбаевадан жалғасқан бітімі бөлек дегдар өнердің киесін кетірмей бүгінге жалғаған отандық суретшілер әлемдік өнер аренасында ұлттық тілмен танылуымызға табанды үлес қосты. Ә. Қастеев атындағы Мемлекеттік өнер музейінің Орталық көрме залында салтанат құрған «Ғасырлар тоғысындағы ұрпақтар жалғасы» деп аталған республикалық суретшілер көрмесін тамашалап, қазақ сурет өнерінде өзіндік өрнегі бар 150 қылқалам шеберінің ең таңдаулы  туындыларымен таныстық.

Егемен Қазақстан
07.09.2018 2851
2

Жыл сайын нағыз шебер шығармалардың басын қосатын өнер жәрмеңкесі биыл Қазақстан Суретшілер Одағының 85 жылдығына арналып отыр. Ұйымдастырушылардың сөзінше, арнайы комиссия мүшелерінің қатаң іріктеуінен өткен өрісі кең, өресі биік деп  танылған үздік жұмыстар ғана көрмеден орын тапқан. Сарай ішін көмкерген көп картиналардың өне бойынан өткен тарихтың сарынын, әр заманның ақиқатын көргендей болдық. Халқымыздың рухани құндылықтары, елдің мақсат-мұраты мен ұлттық қасиет суретшілер шығармашылығындағы түрлі жанрларда әр қырынан  көрініс тапқан. Аға буын мен жастар арасындағы ұрпақтар сабақтастығын жалғаған айтулы көрмеден  мүсін,  қолөнер, кескіндеме, акварельді жұмыстар, графика, сияқты түрлі жанрдағы өнер туындыларын түгел табасыз.

– Өнер тарихындағы әрбір ағым – заман толқынысы десек, соның жаршысы – суретші. 70-80 жылдары қазақ классикалық бейнелеу өнеріндегі динамикалық серпілісте кәсіби қолданбалы өнер саласындағы суретшілерде форма мен кеңістікті реалистік, авангарттық, австракциялық мәнерде еркін көзқарастағы шығармашылықтарымен ерекшеленеді. Суретшілер сол заманның рухын бейнелей отырып, ұлттық мәнер мен форманың негізін қалады. Әр туындыда шынайылық әуені асқақтады. Заман келбеті танылды.  XX ғасырдың аяғында қазақ елі тәуелсіз мемлекет болған тұста «ҚКСО» Қазақстан Суретшілер Одағы болып өзгертілді. Сондай-ақ жалпы қазақ бейнелеу өнерінде заңдылықтар айтарлықтай өзгеріп, ұлттық тарихтың сырын шертті.

Тоқсаныншы жылдардан бастап бүгінгі күнде суретшілер қаламынан тыс қалған көне мәдени-тарихты қайта жаңғырту мәселесі орын алды. Өнер иелері авторлық композициялық идея мен көркемдік мәнерді негіздеуде өздерін сынаққа алды. Заманауи көркемоброз «жаңашыл реализм» ағымда орта буын және жас суретшілер архетиптік түркі мифологиясын қоғамдық тіршілікпен байланыстыра өзіндік ерекше өнер тілімен кестеледі. Бүгінгі көрмеге суретшілеріміздің қазіргі көзқарасымен тарихты байланыстыра отырып креативті идеясымен сомдаған түрлі жұмыстары қойылған. Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Болашаққа бағдар: Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында заманауи қазақ бейнелеу өнерін өркендету, әлемге таныту мақсатында  Суретшілер Одағының ұйытқы болуымен республикалық көрмелер мен пленэрлік іс-шаралар еліміздің барлық өңірлерінде жыл сайын өткізіліп келеді. Бұл шараның суретшілердің шығармашылық тұрғыдан өсуіне тигізер үлесі зор,  – дейді көрме жетекшісі, өнертанушы Гүлнар Қуандыққызы.

Көрмеден  Қазақстан Суретшілер Одағы құрылған кезден бастап қолынан қылқаламы түспей келе жатқан белгілі суретші Тұрсын Әбуов, кесте өнерін кескіндемемен ұштастырып халқымыздың рухани байлығы мен тарихын өз шығармашылығына арқау еткен Мұхамеджан Зейнелхан, одан бөлек Рахман Бертілеуов, Өмірбек Жұбаниязов сынды өнер иелерінің, тағы басқа да суретшілердің шоқтығы биік туындыларын айрықша атауға болады.

«Биыл суретшілеріміз белсенді. Еліміздің әр өңіріндегі үздік өнер иелерінің жұмыстары осында тұр. Қазақ сурет өнері әлемдік өнерден өз биігін алды деп айта алмаймын.  Жалғыз біз ғана емес Кеңес Одағы құрамында болған қай мемлекеттің де бұл саладағы деңгейі орташа. Өйткені ол тұста суретшілерге жасалған көмек пен қазіргі жағдайды салыстыра алмайсыз.  Шығармашылық адамдарына әрдайым қолдау қажет. Көптеген шет мемлекеттерде суретшілердің қал-жағдайына қарап, мемлекеттің жағдайын бағалайды.  Көш жүре түзелер. Ең бастысы суретшілердің талпынысы көңіл қуантады», – дейді  Қазақстан Суретшілер Одағының төрағасы Өмірбек Жұбаниязов.

   

Арман ОКТЯБРЬ,

«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.03.2019

Ж. Қасымбек су тасқыны кезеңіне дайындық туралы кеңес өткізді

18.03.2019

5 баланы құтқарған азамат Ішкі істер министрінің бұйрығымен марапатталды

18.03.2019

Елбасының азаматтарды әлеуметтік қорғау туралы тапсырмаларын орындау мәселелері талқыланды

18.03.2019

Индонезияда су тасқыны салдарынан 63 адам қаза тапты

18.03.2019

Мемлекет басшысы Қазақстан мұсылмандары діни басқармасына барды

18.03.2019

«Жетісу» телеарнасы 20 жылдығын атап өтеді

18.03.2019

Жетісу кәсіпкерлері жақсылық жасаудан жарысып жатыр

18.03.2019

Түркі Академиясының 2019 жылғы жұмыс жоспары бекітілді

18.03.2019

Е. Алпысов Ұлттық экономика вице-министрі қызметіне тағайындалды

18.03.2019

Ауыл шаруашылығы бірінші вице-министрі тағайындалды

18.03.2019

Астана әкімдігі халықтың әлеуметтік осал топтарын қолдаудың жаңа 13 шарасын ұсынды

18.03.2019

Елбасы Астана қаласында салынатын жаңа мешіттің іргетасын қалау рәсіміне қатысты

18.03.2019

Көпбалалы және аз қамтылған отбасыларды әлеуметтік қолдаудың қосымша шаралары жарияланды

18.03.2019

Оңдасын Оразалин жол-көлік апатынан қаза болғандардың туыстарына көмек көрсетуді тапсырды

18.03.2019

Бокстан Марина Вольнованың жүлдесі үшін турнир өтті

18.03.2019

Калгариде конькишілердің қанжығасы майланды

18.03.2019

Көпбалалы аналар үшін баспана кезегі бөлек болады - Бердібек Сапарбаев

18.03.2019

2025 жылға қарай өнеркәсіптік тауарлардың өндірісі 2 есеге артады

18.03.2019

Түркістан: Сайрам ауданында кәсіпкер тәулігіне 10 тонна сүт өңдейді

18.03.2019

Астанада алдағы екі айда экологиялық науқандар өтеді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Amangeldi QURMET,

Igi bastama ult tanymymen úılesýi tıis

Keıde qazaq qoǵamyndaǵy oqıǵalar men qubylystarǵa nazar aýdarǵan kezde «Biz ózi­mizimdi ózimiz tolyq tanymaımyz-aý osy» degen oıǵa qalatynymyz bar. Árıne, qa­zaq ekenimizdi, bizdiń de tanym-túısigimiz, dúnıetanymymyz, ar­man-ańsarymyz, muraty­myz bar ekenin bilemiz. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Алты жасар Алпамыстың арманы не еді?

«Білесің бе, оқитын болсам тез өсіп, үлкен бастық болам. Оқуды да тез бітіремін. Тез келіншек аламын. Сосын менің он екі ұлым болады. Оның бірі колхоз бастығы, екіншісі агроном, үшіншісі мұғалім, бәрі де үлкен-үлкен бастық болады...»

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Kúmis tostaǵandaǵy kóne álipbı

Kóne órkenıet oshaqtarynan urpaqqa mura bolyp qalǵan qundy dúnıelerdiń bi­ri – adamzattyń aqyl-oıyn taspalaǵan jazý­lar. Elbasy «Uly dalanyń jeti qyry» atty ma­qalasynda Esik qorymynan tabylǵan «Altyn adamnyń» janyndaǵy kúmis tosta­ǵan­dardyń birinde oıyp jazylǵan tańba­lar bar ekenin aıta kelip, «Bul – Ortalyq Azıa aýma­ǵynan buryn-sońdy tabylǵan jazý ataýlynyń ishindegi eń kónesi» degen bolatyn.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

«Jaqsy kitap – jan azyǵy»

Kitap oqıtyn jáne oqymaıtyn adamdardyń alshaqtyǵy árqashan kózge kórinip turady. Alǵashqylardyń oıy tereńdeý, tili sheshendeý bolsa, sońǵylardyń tili tutqyr, aýzynan sózi túsip turatynyn jıi kóresiz. Máseleni jaqsy bilip tursa da, ondaılar oıyn jetkize almaı, ábden qysylady.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Suranys kо́p, qoldaý kem

О́z elimizde óz tilimizdiń kenje qalǵanyn jasyra almaımyz. Eń basty másele – onyń qoldaný aıasy tarylyp ketti. Bul kemshilikti eńserý úshin qazaq tilin jańǵyrtý qajet. Qalaı? Mine, bul kimdi bolsa da tyǵyryqqa tirep, oılandyratyn úlken suraq. Biraq onyń sheshimin búgingi tańda memlekettiń ózi usynyp otyr. Bar másele, osyny arqaý etip, zańdy qoldaýǵa qajettilik týǵyzý. Ol úshin ne istegen jón?

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу