Нәзік жандыларға өзін-өзі қорғауды үйретеді

Статистикаға сүйенсек, Қазақстанда соңғы үш жыл ішінде 8 мыңнан аса нәзікжанды зорлық-зомбылықтың құрбаны болыпты. Соңғы уақытта бұқаралық ақпарат құралдарында әйелдерге қатысты жасалған түрлі қылмыстарды жариялау жиілеп кетті.  Нәзік жандыларды өздерін қорғауға үйретуді көздеген  Capital Project LTD компаниясы таяуда азаматшаларға арнап қорғану жүйелерін үйрететін тегін курстар ашты.

Егемен Қазақстан
11.09.2018 7632
2

Астана қаласында алғашқы сабақтары басталып кеткен курс әлі бір айға созылмақ. Осы уақыт ішінде нәзікжандылар өзін-өзі қорғаудың негіздерімен танысады. Жаттығушыларға өзін-өзі қорғау мен қол күрестеріне арнап жеке мектеп ашқан нағыз кәсіби маман,  тәжірибелі шеберлерді де көп жылдан бері оқытып келе жатқан жоғары санатты бапкер Серік Рысбай тәлімгер болады. 

Серіктің айтуына қарағанда, жоба аясында өзіндік экспресс-курсты құру басты міндет саналды. Шабуылды қыздар тек қылмыстық хроникалардан ғана біледі деген Серік Рысбай сабақты ең алдымен теориядан бастауды жөн көріпті. Содан кейін ғана тәжірибеге көшуді ұйғарған.

– Шабуыл дегеніміз –тұтқиылдан болатын жағдай. Аффект, яғни долданған, ашу қысқан сәттегі адамның жай-күйіне тоқтала кетсек, ол есінен адасып, қызбалықпен не істеп, не қойғанын білмей қалады. Бірақ сіз қорғанудың әдістерін білетін болсаңыз, қауіп төнген кезде шабуылдаушыға залда үйренген тәсілдеріңізбен қарымта соққы бере аласыз, – дейді бапкер.

Ол курсқа көбіне зорлық-зомбылықты бастан кешкен әйелдер қатты қызығушылық танытатынын атап өтті. Мысалы, келген  бір келіншекті күйеуі әрдайым ұрып соға бергендіктен, жарынан кетіп қалған көрінеді. Алайда әрдайым қорқынышпен  өмір сүруден жалыққан ол осында қайырылыпты.

Бапкер өзін-өзі қорғау курстары бүгінгі таңда қызығатын іс қана емес, сонымен қатар өмірлік қажеттілік екендігіне сендіреді. Сондықтан ол қорғану тәсілдерін меңгеру әйелге ерсі көрінеді деу қате пікір екендігін алға тартады.

Ата-аналар қыздарын тек би, фитнес, гимнастикаға баулумен қоса, өз-өзін қорғауға да үйреткендері абзал. Басқа-басқа, қиын сәтте өмірді осындай өнер сақтап қала алады, – дейді маман.

Тегін курстардың тыңдаушылары «Курочка Ряба» брендінің әлеуметтік желілері арқылы іріктеліп, 50-ден аса  өтініш келіп түскен. Түрлі жағдайларға байланысты кейбіреулері бас тартып, соңында 15 адамнан тұратын бірінші топ жасақталды. Ең жасы –20, ең үлкені – 48 жаста.

Сабаққа қатысарда әр қыздың өзіндік себебі болыпты. Мәселен, 31 жасар Ильмира бір серіктестіктің қызметкері: «Кез келген сәтте қиындыққа тап болуымыз мүмкін, ол қандай да бір ғимаратта демалып жатып-ақ немесе би клубында болып қалуы да ғажап емес», – дейді. Ильмираға көптеген қызықты әдістерді үйрену ұнаған. Қатысушылар әсіресе аяққа шап беру, тізеден тебу, қолын көкірек тұста ұстап қалу сияқты тәсілдерге баса назар аударған.

34 жастағы Нағима есімді мемлекеттік қызметкер жауынгерлік өнерге қызыққанымен, еш уақытта онымен айналыспаған. Осындай мүмкіндік туғанына дән риза. Ол өзінің курсқа жазылуына ең алдымен тегін болғандығы әсер еткенін де жасырмады. Нағиманың табысының негізгі бөлігі ипотека, пәтерақы, ішім-жем, киім-кешек сияқты қажеттіліктерге жұмсалатындықтан, басқалар тәрізді спортқа, өкінішке қарай,  әр кез ақшасы жете бермейді. Нағима жаттығулар барысында қыз-келіншектер қарсыласы ер кісі болса да әлсіздік танытпауы тиістігін түсінген.

30 жастағы  бухгалтер Анар үшін сабақтар өзіне деген сенімін арттырып, нәтижесі жақсара түскен. Ал оның күйеуінде қорқыныш сезімі пайда бола түсті ме,  Анардың жетістіктеріне онша қуана қоймапты. 

Әмина, 25 жаста, заңгер, өмір бақи есінде қалған бір жайтпен бөлісті. Студент шағында сабақтан келе жатып жігіт пен қыздың ұрысына куә болып қалыпты. Іс насырға шапқанда маңайында тұрған ер адамдар көмектеспеген екен. Ондай жағдайда саған біреу көмектесе ме, жоқ па білмейсің, әрқашанда өз-өзіңді қорғай білудің маңызды екеніне көзі жеткен.

Жаттығулардан 26 жастағы Айсұлу есімді ағылшын тілі пәнінің мұғалімі де керемет әсер алған. Курстар оған сенімділік бере отырып, ерекше көңіл-күй сыйлағандығын айтады. Жұмыстан қайтқанда да күш-жігерлі болып қайтатынын да жасырмады.

«Курочка Ряба» құс фабрикасының басшысы Максим Божко халықты қорғауға арналған мұндай жобалардың маңызы зор, ал бұл тұрғыда қазақстандық кәсіпкерлер де шет қалмау керек деп есептейді. Өзін-өзі қорғаудың тегін курстары – толығымен коммерциялық емес жоба және компания алдағы уақытта оның географиясы мен ауқымын кеңейте түсуді жоспарлап отыр.

Біздің бастаманы басқа да әлеуметтік бағыттағы брендтер қолдап, республика көлемінде мұндай мектептердің тұтас желісін құра аламыз деп ойлаймын. Ешкім алда не тұрғанын білмейді, дегенмен қауіп төнген сәтте меңгерген әдіс-тәсілдеріміз тағдырымызды шешуі ғажап емес қой. Құдай басқа салмасын, әрине, бірақ ертең кімде-кім ойламаған жағдайға тап болса, курста алған біліктілігі біреудің өмірі мен денсаулығын сақтап қалса – тамаша емей немене?! Демек, мұның расымен-ақ мәні зор. Еліміздің нәзікжандылары да өздерін қорғай білуге құқылы, – деді Максим Божко.

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

14.11.2018

Ардақ Әшімбекұлы Мемлекеттік күзет қызметінің бастығы қызметіне тағайындалды

14.11.2018

Б.Сағынтаев Жамбыл облысының білім беру саласының мамандарымен кездесті

14.11.2018

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөніндегі комиссия отырысы өтті

14.11.2018

Елбасы «Астана Бас жоспары» ғылыми-зерттеу жобалық институтында болды

14.11.2018

Үкімет басшысы Жамбыл облысында болды

14.11.2018

Атыраулықтар жалпыұлттық диктант жазуға қатысты

14.11.2018

Қазақстанның бірқатар өңірлерінде Азаматтарға арналған қоғамдық қабылдаулар өтті

14.11.2018

Қ.Тоқаев: Бюджетті қарау кезінде тек мемлекеттік мүдде үстем болуы тиіс

14.11.2018

Африканың Батыс Сахарасында күрделі тапсырмаларды орындады

14.11.2018

Батыс Қазақстан облысында тағы бірнеше кәсіпорын жалақы өсірді

14.11.2018

Халықаралық балалар шығармашылығы Фестивалінің жеңімпаздары марапатталды

14.11.2018

Батыс Қазақстан облысының Жәнібек ауылында 40 пәтер пайдалануға берілді

14.11.2018

Елбасы кітапханасы ақтөбелік жоғары оқу орнына 350-ден аса кітап тарту етті

14.11.2018

Алматыда мұғалімнің кәсіби құзыреттілігін қалыптастыру мәселесі талқыланды

14.11.2018

Алматы жұртшылығы жалпыхалықтық диктант жазуға қатысты

14.11.2018

Алматыда «Көшпенділер әуені» атты дәстүрлі орындаушылардың ІІ Республикалық байқауы өтті

14.11.2018

Алматыда дәстүрлі «Болат Тұрлыханов кубогі» өтеді

14.11.2018

Бақытжан Сағынтаев Таразда Халықты жұмыспен қамту орталығына барды

14.11.2018

Асқар Мамин өңіраралық семинар-кеңеске қатысты

14.11.2018

Премьер-Министрге «Смарт-Тараз» және Тараз-Хаб жобалары таныстырылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу