Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің VІ съезінің декларациясы

Егемен Қазақстан
12.10.2018 1123
2

Біз, VI съездің қатысушылары – барша адамзаттың гүлденуі жолында бейбітшілікке, келісімге және жасампаз ынтымақтастыққа бірыңғай ұмтылыспен біріккен әлемдік және дәстүрлі діндердің өкілдері, мемлекет басшылары, халықаралық ұйымдардың басшылары, Қазақстан Республикасының Президенті, Жоғары Мәртебелі Нұрсұлтан Назарбаев мырзаға біздің халықтарымыз бен мемлекеттеріміз арасындағы бейбітшілік пен келісімге, диалог пен қауіпсіздікке қол жеткізу үдерісіне теңдессіз үлесі үшін шексіз ризашылығымыз бен алғысымызды білдіре отырып, барша Қазақстан халқына және оның Үкіметіне олардың кішіпейілділігі мен қонақжайлылығына өзіміздің шексіз қошеметіміз бен құрметімізді куәландыра отырып, болашақ ұрпақ үшін жанжалсыз келешек құру жолында өркениеттер мен діндер арасындағы бітімгерлік диалогты дамыту мен алға жылжытудағы Қазақстан Республикасының бірегей үлесін мойындай отырып, өркениетаралық және дінаралық диалогты дамыту мен нығайту үшін Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлері съезінің іргелі рөлін бірегей жаһандық платформа ретінде қошеметтей отырып, Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің бес Съезінің нәтижесі бойынша айтылған алдыңғы Мәлімдемелердің рухына адал бола отырып, планетамыздың діни және мәдени әр алуандығын адамзат өркениетінің ұлы мұрасы ретінде сақтаудың маңыздылығын растай отырып, Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің диалог пен позитивті гуманистік құндылықтарды насихаттау арқылы халықтар мен мемлекеттердің бейбіт қатар өмір сүруін ілгерілетуге мүдделі мемлекеттік және қоғамдық институттармен ынтымақтастығының маңыздылығын атап көрсете отырып, мемлекеттер, қоғам және халықтар арасындағы бейбітшілік пен өзара түсіністік идеяларын ілгерілету мен насихаттау саласындағы үкіметтердің, сондай-ақ үкіметтік және үкіметтік емес, ұлттық және халықаралық ұйымдардың, бұқаралық ақпарат құралдарының айрықша рөлін белгілей отырып,  әлемдік өркениеттің әмбебап тірегі болатын көпконфессиялық қоғамның бейбіт қатар өмір сүруі мен өзара іс-қимылының бірегей тарихи үлгілеріне сүйене отырып,  діни, этностық, мәдени және лингвистикалық айырмашылық негізіндегі шеттетуді, төзімсіздікті, кемсітушілікті, жанжалдарды және қайшылықтарды еңсеру жолындағы ынтымақтастықтың рухани бағдарынан таймаудың маңыздылығына айрықша мән бере отырып,  игі істердің, қайырымдылыққа қызмет етудің, бейбітшілік пен әділдік идеяларына берілгендіктің халықтар мен мемлекеттерге әскери текетірестерге қарағанда әлдеқайда көп пайда әкелуі мүмкін екенін түсіне отырып, планетаның түрлі өңірлеріндегі әскери жанжалдар мен нақақ қантөгістерді шұғыл реттеуге және түбегейлі шешуге бағытталған саяси лидерлердің жігерін қолдай отырып, халықаралық террористік ұйымдар тарапынан жалғасып отырған дөрекі, жүйелі және адам құқықтарына жаппай нұқсан келтіру мен халықаралық гуманитарлық құқық нормаларын бұзуды және/немесе түрлі діндерге сенушілер арасындағы және сол бір сенімге нанушылар арасындағы өзара сенім мен өзара іс-қимылды бұзатын терроризмге қолдау көрсетуді барынша қатаң түрде сынға ала отырып, дінді саяси жанжалдарда әртүрлі теріс пайдаланудан, өзімшілдік пен төзімсіздік білдіруден, агрессияшыл ұлтшылдықтан және ерекшеленуге ұмтылудан бас тарта отырып,  шетелдік жауынгер-террористердің оралу жә­не орын ауыстыру проблемаларын барлық мемле­кет­тердің халықаралық терроризммен және діни экстремизммен күресіндегі келесі жаһандық қатер ретінде ескере отырып,  жоғары этика нормаларының үстемдік құруына, ұмтылыстарымыздың ортақтығына, тұрақтылық, барлық адамдардың саламаттылығы, қауіпсіздігі мақсатында өзара сенім мен өзара құрмет көрсетуге бейілділікті растай отырып,   Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлері съезінің Қазақстан Республикасының елордасы Астана қаласында шақырылуын жалғастыру ниетін қолдай отырып,

МЫНАЛАРҒА:

1) әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің ұзақ мерзімді тұрақтылыққа қол жеткізу және өшпенділік пен төзбеушіліктен туындайтын зорлық-зомбылық оқиғаларын болғызбау жөніндегі аса белсенді күш-жігер салуға тартылуына барынша жәрдемдесуге,

2) әлемдегі қауіпсіздікті толық форматты қамтамасыз етуге бағытталған өмірлік маңызы бар ұсынымдар мен бағдарламаларды табысты жүзеге асыру үшін негізгі идея ретінде діни лидерлердің ха­лық­аралық институттармен, үкіметтермен және қоғамдық институттармен ынтымақтастығын нығайтуға,

3) нәсіліне, дініне, нанымына, тіліне және жынысына қарамастан, барлық қоғамдар мен ха­лық­тарға бейбіт өмірге ажырамас құқықты иеленуге барынша жәрдемдесуге,

4) нәсілдік, тілдік, діни, ұлттық, этностық немесе әлеуметтік шығу тегіне, мүліктік, жіктік немесе өз­ге де жағдайына қарамастан, барлық азаматтардың тең құқықтары мен бостандықтарын құрметтеуге және бір-бірімізбен бауырластық рухындағы қарым-қатынаста болуға,

5) халықаралық қоғамдастықтың әділ және тартыссыз әлемдік ахуалды құру жөніндегі қызметінің негізгі әрі ажырамас бағыттарының бірі ретінде дінаралық және конфессияаралық диалогты нығайту саласындағы күш-жігерді тану жөніндегі бастамаларды қолдауға,

6) экстремистер мен террористер тарапынан құқықтарына шектеу қойылған және зорлық-зомбылыққа ұшыраған барлық діни топтар мен этнос­тық қауымдарға ниеттестік білдіруге,

7) босқындарды, олардың құқықтары мен ар-на­мы­сын қорғауға бағытталған күш-жігерге қолдау көр­сетуге, сондай-ақ оларға барлық қажетті көмекті көрсетуге, 

8) саяси қайраткерлерді және әлемдік БАҚ-ты тер­ро­ризмді дінмен теңдестіру практикасын тоқтатуға шақы­руға, өйткені бұл идеялар біздің діндеріміздің болмы­сына және олардың бейбіт қатар өмір сүруіне зиян келтіреді, бір ғана дінге және әртүрлі діндерге еру­шілер арасындағы өзара сенім мен өзара іс-қи­мылға залал келтіреді,

9) әлемдік қоғамдастықтың прогрессивті бөлігінің қоғамды діни, нәсілдік не этностық қағидаттар бо­йынша бөлу әрекеттерінің жолын кесу жөніндегі күш-жігерін қолдауға,

10) діни лидерлерді БАҚ-та, әлеуметтік желілерде және қоғамдық жиналыстарда бейбітшілік, өзара тү­сі­ністік және толеранттық құндылықтарын ілге­рі­ле­туге шақыруға, сондай-ақ барлық діндер үшін қа­сиет­ті жер­лерде арандатушылықтарды және зорлық-зом­бы­лық­ты болғызбау жөніндегі барлық күш-жігерді салуға,

11) барлық діндердің құлшылық ету орындарында және қасиетті жерлерде, оның ішінде барлық ав­раам­дық діндер өкілдері үшін қасиетті жер санала­тын Иерусалимде арандатуларды және зорлық-зом­былықты болдырмау үшін бүкіл күш-жігерді салуға,

12) өркениетаралық дінаралық және мәде­ниет­аралық диалогты әділ, бейбіт әрі жауапты аза­маттық қоғамды құрудың ең жақсы тәсілі ретінде қа­рас­тыратын бастамалар мен институттарды ілгерілетуге,

13) Қазақстан Республикасы Тұңғыш Пре­зи­ден­тінің бейбітшілік пен келісім жолындағы жаһан­дық өзара іс-қимыл процесіне қосқан айрықша үлесін танудың белгісі ретінде «Конфессияаралық және өркениетаралық диалогты дамыту жөніндегі Н.Назарбаев орталығын» құруды қолдауға,

14) террористік және экстремистік ұйымдардың идеологияларын тарату үшін негіз ретінде діни ілімдерді бөлшектеуді және діни құндылықтарды диффамациялауды теріске шығаруға,

15) әлем құрылысының, әртүрлі діндерді ұстану­шылар арасындағы өзара түсіністікті нығайтудың, әлемдік және дәстүрлі діндер арасында болып тұратын шиеленістерді шешудің дәстүрлерін көтермелеуге және оларды іс жүзінде қолдануға,

16) өз дініміздің өкілдері арасында барлық конфессия өкілдерімен бейбіт қатар өмір сүрудің қажеттілігі мен маңыздылығы туралы идеяны ілгерілетуге,

17) оңалту және дерадикализациялау бағдар­ла­малары шеңберінде өз елдеріне қайта оралған шетелдік содыр террористерге қатысты тиімді шаралар әзірлеуге жәрдемдесуге және қатысуға,

18) ұлттық, діни және халықаралық деңгейлерде дінаралық диалогты, өзара құрметпен қарауды және үйлесімді нығайта түсуге ықпал етуге,

19) адам мен адамның қатар өмір сүруінің ең ма­ңызды негізі ретінде әртүрлі өркениеттер мен діндердің жақындасуына ықпал етуге,

20) мемлекеттерге және саяси лидерлерге діни экстремизмнің және халықаралық терроризмнің туын­дауының қайнар көздері мен негізгі себептерін талдау­да және зерттеуде жәрдем көрсетуге,

21) жастардың радикализмге бет бұруын болғызбау мақсатында үкіметтерді олармен жұмыс жүргізуді жандандыруға шақыруға,

22) беделді діни лидерлердің сөздері ғана «дін пікірі» ретінде қабылданатындай позицияны анық ұстануға,

23) Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің VII съезін 2021 жылы Қазақстан Республикасы, Астана қаласында өткізуге

ӘЗІР ЕКЕНДІГІМІЗ ЖӨНІНДЕ МӘЛІМ­ДЕЙМІЗ.

Біз барша адал ниеті мен сенімі бар адамдарды осындай күрделі кезеңде бірігуге және ғаламшарымызда бей­бітшілік пен келісімді қамтамасыз етуге өзінің жауапкершілік үлесін қосуға шақырамыз.

Қазақстан Республикасы, Астана қаласы, 

2018 жылғы 11 қазан

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.10.2018

Үндістандағы пойыз апатынан зардап шеккендер арасында қазақстандықтар жоқ

20.10.2018

Қостанай облысында 750 мың теңге пара алған аудан прокуроры ұсталды

20.10.2018

Маңғыстау облысының кәсіпкерлер палатасында  семинар өтті

20.10.2018

Данияр Елеусінов АҚШ-та салмақ өлшеу рәсімінен өтті

20.10.2018

Мектеп туризмі отансүйгіштікке бастайды

20.10.2018

Павлодарда ТҮРКСОЙ жастар камералық хоры өнер көрсетті

20.10.2018

Ақтауда ана мен бала орталығы ашылады

20.10.2018

Сенаторлар Батыс Қазақстан облысын аралады

20.10.2018

Маңғыстау облысына ирандық делегация келді

20.10.2018

Қазақстан 2019 жылы медициналық қызметтерді көрсетудің электронды форматына толық көшеді

20.10.2018

Ғылыми-әдеби интеграция артып келеді

20.10.2018

Сыр елінде тұңғыш рет «Қорқыт. Қобыз» атты республикалық байқау өтті

20.10.2018

Кандагарда парламенттік сайлау кейінге қалдырылды

20.10.2018

Маңғыстау облысында өрт сөндірушілерге арналған ескерткіш ашылды

20.10.2018

Тіл меңгерудің өзекті мәселелері талқыланды

20.10.2018

Қызылордада  «Жолда қабылдау» акциясы өтті

20.10.2018

Сенат депутаттары Алматыдағы көпір құрылысы зауытын аралады

20.10.2018

Түрік технологы сүт өндірудің тың әдісін үйретті

20.10.2018

Қостанайда зағиптар үшін жол құрылымы өзгереді

20.10.2018

Бүгін еліміздің басым бөлігінде ауа райы құбылмалы болады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Мирас Асан, «Егемен Қазақстан»

Ádep pen ádet

Jýyrda Almaty qalasyna jolymyz túsip, taǵylymy mol tamasha toıǵa qatystyq. Taý shatqalyna aqshańqan shatyr tigip, qudalaryn taǵatsyzdana kútip turǵan almatylyqtardyń ónegeli isine kóz toıyp, kóńil marqaıady. Biz toıly aýylǵa qudalar kelmeı turyp barǵan edik. Qyzyq ıelerimen burynnan tanyspyz. Arǵy túbi Arqanyń qazaqtary. Ultymyzdyń qadym zamandardan beri kele jatqan salt-dástúri, tartý-taralǵysy, jón-joralǵysy yqylym josynymen úılestirilgen toıdyń erekshe bolatyny sezilip tur.

Құрманәлі Қалмахан,

О́zge elde sultan bolǵansha...

Áı, qaıdam... О́zge elde sultan bolý qazir qıyn-aý. Sebebi óz eliniń Sultandary turǵanda shetten kelgen «bótenderdi» kim jaqtyra qoıar dersiz?! Soǵan qaramastan túrli sebeptermen shetel aýyp, «jumaq» araldaryn izdeýge bel býǵandar qarasy azaımaı tur.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Urpaq azsa – ultqa qater

J.Aımaýytov pen M.Áýezov keıbir qazaq mineziniń minin, sol mindi kórip ósken balanyń jamandyqqa salynatynyn 1917 jyly «Alash» gazetinde jarıalaǵan maqalasynda: «Ultym», – dep oqyp shyqqandar halyq arasyna kelse, qaraıa bastaıdy» dep, artynan: «Saıyp kelgende, qazaqta qalyp turǵan ózgeshe minezder: tili aıtqandy qoly qylmaıtyn – turaqsyzdyq, uıymsyzdyq, basynan aspaıtyn – ózimshildik, ezdik» depti. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Megapolıster múmkindigi

Elbasy «Qazaqstandyqtardyń ál-aýqatynyń ósýi: tabys pen turmys sapasyn arttyrý» atty jańa Joldaýynda elimizdiń aýmaqtyq damýyna jańa tásilder engizýdi qamtamasyz etý qajet ekendigin aıta kele: «Búginde jetekshi elderdiń ekonomıkasy kóbine jahandyq qalalar nemese megapolıster arqyly tanylady.

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Izgilikke shaqyrý iriliktiń belgisi

Bıylǵy 10-11 qazan kúnderi Astanada ótken Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń dástúrli siezi óziniń halyqaralyq aýqymdaǵy asa mańyzdy únqatysý alańy ekenin taǵy bir ret dáleldedi.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу