Теңге күніне арналған көрме өтті

Төл теңгеміздің мерекесі қарсаңында Алматы қаласы музейлер бірлестігі, ҚР Президенті архиві, Отырар Мемлекеттік археологиялық қорық музейі, «Әзірет Сұлтан» Мемлекеттік тарихи-мәдени қорық музейінің ұйымдастыруымен Алматы музейінде «Қазақстандағы ақша айналымы: көне заманнан бүгінге дейін» көрмесі ашылды.

Егемен Қазақстан
09.11.2018 4007
2

Теңге тарихына шегініс жасайтын болсақ, 1993 жылы 15 қарашада экономикалық қиындыққа қарамастан, қазақ ұлтының тұңғыш валютасы айналымға түсті. Ұлы тұлғаларымыз әл-Фараби, Абылай, Абай, Жамбыл, Сүйінбай, Шоқан бейнесі төл теңгеден көрініс тауып, егемен елдің қаржысы қолданысқа енді.

Көрмеде теңге тарихынан сыр шертетін архивтік құжаттармен, Отырар мен Түркістан музейлері қорындағы ежелгі қалашықтар орындарынан табылған бағалы металлдардан жасалған монеталармен, алғашқы теңге үлгілерімен және Ұлттық Банк шығарған тақырыптық және мерейтойлық теңгелер қойылған.

Көрменің ашылу салтанатында сөз алған ҚР Президенті архивінің директоры Жамиля Әбдіқадырова теңгені айналымға енгізуге қатысты және Елбасының, Үкімет мүшелері мен экономистердің еңбегін айқындайтын құжаттар туралы баяндаса, Алматы қаласы Мәдениет және архивтер басқармасының бөлім жетекшісі Назерке Какижанова мемлекет мәртебесін өсіру мен экономикасының нығаюы жолында теңгенің ерекшелігіне тоқталды.

Отырар мемлекеттік археологиялық қорық-музейінің директоры Айбек Жандосов бүгінгі таңда Отырар  мен «Әзірет Сұлтан» музейлері қорында орта ғасырларға тән біршама нумизматикалық жәдігерлер жинақталғанын атап өтті.

Отырар мен «Әзірет Сұлтан» музейлері қорларындағы көрмеге ұсынылған жәдігерлер арасында  б.д.д. ІІІ ғ.- VII-VIII ғғ. тиесілі нумизматикалық материалдардың ең көне үлгілерімен қатар Саман, Қарахан әулеті билеушілері тұсында соғылған тиындар мен оларға қатысты ғылыми еңбектер мен сол кезеңдерден жеткен жазба ескерткіштерден алынған материалдар, сондай-ақ  Хорезмшах Мұхаммед бин Текеш атынан соғылған тиындар, ХІІІ ғасырдағы моңғол билеушілерінің ақша түрлері мен музейлер қорларында кездеспейтін сирек тиындардың суреттері бар.

Өз естеліктерімен бөліскен ұлттық валюта авторларының бірі, дизайнер Хайролла Ғабжалелов  «Қазақстанның төл теңгесі Англияда басып шығарылды. Мұнымен «Хариссон және ұлдары» компаниясы айналысты. Бұл тапсырыс компанияға әлемдік «Ұлыбритания патшайымының Алтын белгісі» марапатын  алып келді. Теңге Британияның ең үздік экспорттық тауары ретінде танылды. Бүгінде компанияның төрінде қазақстандық теңгенің қалқаны ілулі тұр. Ал алғашқы монеталар Германияда басылған. Олар  Л-80 және нейзильбер материалдарынан жасалған», - деді.

ҚР Ұлттық банкі монеталарының дизайнері, архитектор Алмат Басенов төл теңге – монеталарымыздың әлемдегі ең үздік сапаға ие екенін зор мақтанышпен атап өтті.

Шара аясында  Алматы қаласы музейлер бірлестігі директоры Сержан Саров көрмені ұйымдастыруға атсалысқан ұжымдарға алғысын білдіріп, естелік сыйлықтар табыс етті.

ҚР Президенті архиві дайындаған «Ұлттық валюта тарихынан құжаттар және материалдар жинағының» тұсаукесер рәсімі өтті.

Ерте кезеңдердегі теңгелер мен тәуелсіз Қазақстанның төл валютасы тарихынан мәлімет беретін көрме 8 желтоқсанға дейін жалғасатын болады.

Эльвира СЕРІКҚЫЗЫ,

«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

15.01.2019

Елімізде бала асырап алу жөніндегі ұлттық агенттік құрылады

15.01.2019

Македония бұдан былай екі тілді мемлекет

15.01.2019

Астанада алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсетушілер саны ұлғаяды

15.01.2019

Жер үшін жетпіс мың арызды арқалаған Ақтау

15.01.2019

Нұрсұлтан Назарбаев Никол Пашинянға құттықтау жеделхатын жолдады

15.01.2019

Зарина Дияс Australian Open турнирінің алғашқы кезеңінде сүрінді

15.01.2019

Елбасының Жолдауы – еліміздің кемел келешегі

15.01.2019

Бүгін Википедияның он сегізінші туған күні

15.01.2019

Әулиеаталық «Ақкербез» би ансамблі Әбу-Дабиде өнер көрсетеді

15.01.2019

Мемлекеттік сатып алу жүйесін жетілдіру жалғасып жатыр

15.01.2019

Көкшетауда Құран жаттау орталығы ашылды

15.01.2019

2018 жылдың 11 айында Қазақстанның сыртқы сауда айналымы 20,5 пайызға өскен

15.01.2019

Аршалы ауданының халқы суды үнемдеуге көшеді

15.01.2019

ҚР ҰЭМ: 2018 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстанның ІЖӨ өсімі 4,1% құрады

15.01.2019

Ақкөл – Қазақстандағы алғашқы «ақылды қала» болады

15.01.2019

Аида Балаева: Қазақ әдебиеті антологияларын БҰҰ-ның 6 тіліне аудару - ерекше жоба

15.01.2019

Полиция департаменті: Алматыдағы қылмыстық жағдай тұрақты

15.01.2019

Ж.Қасымбек: Өнімді ілгерілету кезіндегі техникалық кедергілерді жою бойынша жоспар әзірленді

15.01.2019

Екпеден бас тартудың салдары

15.01.2019

Артем Захаров: Азия чемпионатында күтпеген жайттар болды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Oıynshyq týraly oı

«Bárimiz balalyqtyń aýylynan kelgen­biz», oıynshyqpen oınaıtyn jastan áldeqas­han asyp ketsek te, keı-keıde balalarymyzdyń qolyndaǵyǵa qyzyǵa qarap qoıamyz. Qyńqyldap qandaı oıyn­s­hyq suraǵanyn, dúken sórelerinen kóz ala almaı turatynyn baqylaı júrip, búgingi balalardyń talǵamyn da birshama túsinip qalǵan sıaqtymyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ataý men aqaý

Dúken, meıramhana, qonaq úı, shashtaraz, sulýlyq, sán salondary, basqa da túrli nysandardyń ataýy mańdaıshaǵa japsyryla salǵan jáı ǵana jazý emes, ulttyq bolmysymyzdy, ulttyq rýhymyzdy, qoǵamdyq sanany qalyptastyratyn, tárbıelik máni zor mańyzdy faktor sanalady. Solaı degenmen ókinishke qaraı, bul qurǵyryń túbiri sýyrylmaı qalyp qoıatyn aramshópti qansha otaǵanyńmen qaıta-qaıta qaýlap shyǵa beretini sıaqty áli kúnge deıin sheshimin tappaǵan túıini kóp túıtkildiń birine aınalyp otyr.

Мирас Асан, «Егемен Қазақстан»

«Birlikten» – Jastar jylyna deıin

Tarıhı derekterge kóz júgirter bolsaq, Uly dalada qanat jaıyp, qaǵanat qurǵan túrki halyqtary, onyń ishinde kóshpendiler kóshiniń erekshe jaýjúrek qazaq ulysy el isine jas tulǵalardy erte aralastyra bilgen. Ol úrdis ult táýelsizdigin saqtap qalý jolynda sonaý Kúltegin zamanynan beri úzilmepti. Uly qaǵan jaıly kóne tas jazbalarda onyń on alty jasyna kelgende alty chýb soǵdylarǵa qarsy attanyp, jıyrma bir jasynda Chacha Seńmen shaıqasqany aıtylady. Odan beride úsh júzdiń basyn qosqan qazaq hany Abylaı sultan jıyrma jasynda erligimen elge tanylyp, memlekettik iske jastaı aralasqanyn bilemiz.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу