Түркістанда халықаралық ғылыми-теориялық конференция өтті

Бүгін Түркістан қаласындағы Ахмет Ясауи атындағы халықаралық қазақ-түрік университетінде «Киелі Түркістан және Түркі дүниесінің рухани жаңғыруы» атты ғылыми-теориялық конференция өтті. «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» бағдарламасы аясындағы маңызды жиынды Түркістан облысының әкімдігі мен Халықаралық Түркі Академиясы бірлесіп ұйымдастырды.  Сонымен қатар Түркі кеңесі мен Қожа Ахмет  Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университеті  де қолдау  көрсетті.

Егемен Қазақстан
19.11.2018 53
2

Жиынға елімізден бөлек Әзірбайжан, Ресей, Түркия, Қырғыз Республикасы, Өзбекстан, АҚШ, Тәжікстан, Үндістан мемлекеттерінен туркологтар мен ғалымдар және дипломатиялық өкілдіктерден де қонақтар келді. Конференцияны Халықаралық Түркі Академиясының президенті Дархан Қыдырәлі жүргізіп отырды. Алқалы кеңесте Түркістан облысының әкімі Жансейіт Түймебаев Түркістан қаласын Түркі әлемінің рухани және мәдени орталығына айналу бағытында жұмыстар басталғанын мәлімдеді. Әрі түркі дүниесі үшін маңызы зор жиын  туралы айтып өтті.

«Құрметті қонақтар Түркістан облысы құрылғалы өткен ең алғашқы Түркология конгресіне хош келдіңіздер! Таяу уақытта Түркістанда Түркі әлемінің орталығы бой көтереді. Мұнда бүкіл Түркі дүниесінің ойшылдары мен ағатушыларының, ғалымдарының еңбектері қойылып, ғылыми жетістіктері көрсетіледі. Елбасы ұсынған «Түркі әлемінің 100 есімі» жобасын Түркістанда жүзеге асыруға толық мүмкіндік бар. Облысымыздың тарихи орындарын «Түркі әлемінің киелі жерлері» тізіміне енгізу жұмыстары жүргізіледі. Сонымен бірге, Түркістанда Түркі кеңесі жастарының құрылтайын өткізуге де дайынбыз.  Қазір жұмыр жер бетінде 200 миллионнан астам түркі тілдес бауырларымыз бар. Егер саяси, ғылыми және рухани бірлігіміз мығым болса, бұл үлкен күшке айналады. Жаһандану заманында біз бірге болып, қиындықтарға бірге төтеп беруіміз қажет. Бүгінгі туркологтардың басқосуы осы сенім үдесінен шығады деген ойдамын. Түркі әлемінің орталығы Түркістанымыз осындай игі бастамаларды қолдауға әрқашан дайын», деді өңір басшысы Жансейіт Түймебаев.

Сондай-ақ келелі басқосуда Түркі кеңесінің алғашқы Бас хатшысы Халил Акынжы сөз алып,  түркі дүниесіне ортақ әліпби мәселесіне тоқталды. Халықаралық Түркі Академиясының президенті Дархан Қыдырәлі жылжабар жиынның мән-маңызын қысқаша баяндап өтті.

«Елбасының «Рухани жаңғыру» бағдарламасы тек Қазақ елінде ғана емес, Түркі дүниесінде де зор серпін тудырғаны анық. Сондықтан биылғы жылы саммитте Елбасы тарихи маңызы зор бағдарламаны Түркі әлемінде насихаттауды Түркі Академиясына тапсырған болатын. Сонымен бірге биыл жауһар жырларына Түркістанды арқау еткен мағаз ақын Мағжан Жұмабаевтың туғанына 125 жыл, Түркі әлеміне ортақ заңғар жазушымыз Шыңғыс Айтматовқа 90 жыл, түркі жазуының алғаш рет табылып, оқылғанына 125 жыл толып отыр. Осы айтулы шараның барлығын жыл басында ЮНЕСКО-да және Париж қаласында атап өткен болатынбыз. Міне жылдың жабылуын  Түркістанда атап өтуіміздің символикалық мәні зор. Себебі Түркістан – Түркі әлемінің темірқазығы. Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың тікелей назарындағы шаһар», деді Халықаралық Түркі Академиясының президенті Дархан Қыдырәлі. 

Қазір «Түркі әлемінің киелі жерлері»,  «Түркі  дүниесінің  тұғырлы тұлғалары»   және «Түркі  тілдері және жазуы» тақырыптарындағы секциялық  отырыстар өтті.  

Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың Түркі кеңесінің VI  саммитінде көтерген «Түркі дүниесінің  тұғырлы тұлғалары»  және  «Түркі әлемінің киелі жерлері» бастамаларын  жүзеге асыру бағытында ұйымдастырылған ғылыми басқосуда түркі  дүниесінің ғылымы, мәдениеті мен әдебиеті, түркі тілдері,  киелі жерлер мен  тұғырлы тұлғалары туралы айтылды.  

Конференцияға Қазақстандағы бірқатар шетел дипломаттары мен халықаралық ұйымдардың  өкілдері мен тарихшылары,  Әзірбайжан, Қазақстан, Қырғызстан, Түркия  ғалымдары мен АҚШ, Ресей, Үндістан, Өзбекстаннан келген зерттеуші, ғалымдар қатысып отыр.

 

Нұршат ТӨКЕН,

Түркістан қаласы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

10.12.2018

Дархан Қыдырәлі The Asahi Shimbun басылымына сұхбат берді 

10.12.2018

Қызылордада жер телімдері аукционға шығарылды

10.12.2018

Қызылорда облысының әкімі мүмкіндігі шектеулі жандар автокөлік сыйлады

10.12.2018

Қостанайда табиғат қорғау полицейлері киік атқан қаскөйді ұстады

10.12.2018

Сығанақ қалашығы туризмге қызмет етеді

10.12.2018

Қыздар университеті робот құрастыратын стартап жобалар жасайды

10.12.2018

«Қайраттың» екі футболшысы - әлемнің үздік ойыншысы номинациясына үміткер

10.12.2018

Дүниежүзілік банк Қазақстанның коммуналдық инфрақұрылымын дамытуға қатысады

10.12.2018

Алматыда жас дзюдошылардың турнирі өтті

10.12.2018

Геннадий Головкин әлемдік рейтингте тағы бір сатыға төмендеді

10.12.2018

Футболдан әлемнің клубтық чемпионатында ойнайтын командалар анықталды

10.12.2018

Жетісу өңірінің өрендері Қазақстан кубогын иеленді

10.12.2018

Сәулет ескерткіштерінің 3D картасы жасалды

10.12.2018

Тәуелсіздікке тарту: Балалар кітаптары жарық көрді

10.12.2018

Әлемнің ең үздік футзалшылары анықталды

10.12.2018

«Қазақстан» телерадиокорпорациясы Тәуелсіздік күніне орай арнайы жобалар дайындады

10.12.2018

Жекпе-жекте жерлестеріміз жеңіске жетті

10.12.2018

«KEGOC» қызметкерлері арасында спартакиада өтті

10.12.2018

Арменияда кезектен тыс парламент сайлауы өтіп жатыр

10.12.2018

Рентген көмегімен жасалған фотосуреттер көрмесі ашылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Aqparattar aýqymyndaǵy aqıqat

Taıaýda Almatyda ótken medıaquryltaıda Qazaqstandaǵy buqaralyq aqparat qural­darynyń qazirgi jaı-kúıi keńinen áńgime boldy. Mamandar tarapynan aıtylǵan pikirlerge qulaq qoıar bolsaq, sońǵy jyldary qazaqstandyq BAQ-tyń, ásire telearnalardyń reıtıngi aıtarlyqtaı túsip ketken. Máselen, 2013 jyldan bergi aralyqta bul kórsetkish 22 paıyzǵa tómendegen eken. Onyń sebebi nede?

Сайраш ӘБІШҚЫЗЫ, Қазақстанның білім беру ісінің құрметті қызметкері

Halyq sózinde birtutastyq, birlik bar

«Halyq» sóziniń mán-maǵynasy óte tereń ekeni barshaǵa málim. Másele – osyndaı saıası astary aıryqsha sózdi qalaı qoldanyp júrgenimizde. Merzimdi baspasóz betterindegi habarlardan,  teleradıo arnalardan, ózara áńgimeden «aýyl halqy», «qala halqy» degendi oqyp ta, estip te júrmiz. Máselen, telearnalardyń birinen «Arshaly aýdanynda 27 myń halyq bar» degendi estidim de, «halyq sózin durys qoldanaıyq» dep, ózimniń oı dápte­rime jazyp qoıdym. Sebebi orys tilinde «narod sela» nemese «narod derevnı», «na­rod raıona», «narod goroda» demeıdi, tipti jazbaı­dy. Bul tilde «naselenıe», «jıtelı», «gorojane», «selchane» deıtinin bilemiz. Biz qazaqsha «aýyl turǵyndary», «qalalyqtar» nemese «qala turǵyndary» desek, ekpini báseń bolyp, birdeńe joǵaltyp alatyndaı, «aýyl halqy», «qala halqy» dep qysqa qaıyramyz. Sonda deımin-aý, qazaǵymyzdy bólip, jiktep, birtutas halyq sanatyna qospaı turǵanymyzdy nege ańǵarmaımyz?!

Дидар Амантай,

Túsiniktiń kúıreýi

Sońǵy jyldary, sandyq tehnologıalyq ónimderdiń (iPhone, Red One, digital camera, information technology) alǵashqy nusqalary (computer, printer, scaner, copier), shyqqanyna tabany kúrekteı jarty ǵasyrǵa jýyq ýaqyt, jeteqabyl mezgil ótkende, ozyq qoǵamdarda, qala berdi, damýshy elderde, tipti, jalpy adamzattyq mádenı-rýhanı keńistikterde iri-iri qomaqty ózgerister júrdi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу