Омск қаласында қазақтардың кіші құрылтайы өтті

7-9 желтоқсан аралығында Омск қаласында «Отандастар» Қоры мен Дүниежүзі қазақтар қауымдастығының ұйымдастыруымен Ресей қазақтарының аймақтық құрылтайы өтті. Кездесудің басты мақсаты – халқымыздың рухани-мәдени құндылықтарының даму мәселелерін көтеру және талқылау. Шара міндеті – Мемлекет басшысының «Рухани жаңғыру» бағдарламалық мақаласында айтылған ұлттық бірегейлікті сақтауға ықпал ету.

Егемен Қазақстан
10.12.2018 2275
2

Аймақтық құрылтайды Дүниежүзі қазақтары қауымдастығы (ДҚҚ) төрағасының бірінші орынбасары Зауытбек Тұрысбеков ашып берді. Шетелдік отандастарға арнаған алғысөзінде ол тарихи отанның қазіргі жағдайы, әлеуметтік-экономикалық және қоғамдық-саяси дамуындағы жетістіктері, ДҚҚ мен «Отандастар» Қорының бірлескен қызметі жайында баяндады. Зауытбек Тұрысбековтың айтуынша, аталмыш жұмыс қазақ жастарының дамуына бағытталған. 

«Әңгіме өте қызу болып жатыр. Оның тоқетері – ана тілін, қазақтың салт-дәстүрін, әдет-ғұрпын сақтауға келіп саяды. Біз көп емеспіз – жалпы саны 16 миллионнан асатын қазақ бар әлемде, оның 12 миллионы елде, қалған 4-5 миллионы шет мемлекетте жүр. Дегенмен, Елбасымыз айтқандай, бар қазақтың бір ғана тарихи отаны бар, ол – Қазақстан. Ендігі жыл елімізде жастар жылы болып жарияланды. Демек, жастарымызды дамытып, солардың төңірегінде жұмыс істеуіміз керек. Мәселен, келер жылы осы мақсатта Ресей елінде бір пилоттық жоба бастауға ниеттіміз. Мұндағы міндет – қазақты, оның ішінде жастарымызды біріктіру», деді Дүниежүзі қазақтары қауымдастығы төрағасының бірінші орынбасары Зауытбек Тұрысбеков.

Өткен жылы Елбасы тапсырмасымен құрылған «Отандастар» Қорының мақсат-міндеттері жайында Қор вице-президенті Талғат Адуов баяндап берді. Оның айтуынша, ұйым қызметі шетелде тұратын және тарихи отанына оралған отандастарды қолдауға бағытталған. Өз сөзінде Қор вице-президенті қазақстандықтар мен шетелдік қандастар арасында байланыс орнату мен ақпараттық алмасуға арналған әлеуметтік интернет-платформалар бойынша жоспарлы жобаларға ерекше тоқталып өтеді. 

«Келер 2019 жылы отандастарымызға консультациялық көмек көрсету мақсатында тәулік бойы жұмыс істейтін онлайн байланыс орталығын пилоттық нұсқада іске қосуды жоспарлап отырмыз. Ол жобамыз қоғамдық қабылдау принципіне сай, сонымен қатар интернет-кеңістікте де жұмыс істейтін болады. Тегін байланыс телефоны арқылы елдегі және шетелдегі отандастарымыздың кез келген сауал-сұрағы бойынша консультация алуына мүмкіндік жасамақшымыз. Себебі отандастарымыз тарихи отанына оралып, мұнда бейімделуі барысында кей қиындықтарға тап болуы – заңдылық, сәйкесінше, мемлекеттен ерек әлеуметтік тәсілдеме күтеді. Тағы бір жобамызды «Болашақ» бағдарламасы аясында әзірлеу жоспарланып отыр – талантты жастарымызға шетелдік университеттерде оқуға мүмкіндік беретін «Отандастар» шәкіртақысын тағайындамақ ниеттеміз», деді ол.

Аймақтық құрылтайға Ресейдің 25 аймағынан келген қазақтар қатысты. Мұндағы этникалық диаспора өкілдері шамамен 1 миллион адамды құрайды.  Көпшілігі Қазақстанмен шекаралас аймақтарда тұрады. Ең ірі қазақ диаспоралары Астрахан, Орынбор, Омск және Саратов облыстарында орналасқан. Құрылтайға жиналған қазақтың барлығын дерлік тіл мен мәдениетті сақтау, білім потенциалын арттыру мәселелері алаңдатты.

«Біз шетелдік қандас бауырларды қолдаумен айналысатын «Отандастар» Қорының құрылғаны үшін шын қуаныштымыз. Мұны көп күттік десек те болады. Бүгін құрылтай барысында аталмыш Қордың жоспарлары жайында айтылды. Біз, Ресей қазақтары, барлық өткізілетін құрылтайларға қатысып келеміз. Әрқайсысы бізге ерек рух сыйлайды. Сол арқылы әрдайым тарихи отанымыздың қолдауын сезінеміз. Жырақта жүрсек те, жағдайымыз жақсы. Тек бір ғана мәселе бар – ана тілінде сөйлейтін жастарымыз аз. Мәселен, Ресейдің барлық өңір-аймағында бірдей қазақ тілі пәні жоқ. Осы мәселені қазір көтеріп жүрміз. Ана тілімізді қалай да сақтап қалуымыз керек», деді Ресей қазақтарының федералдық ұлттық-мәдени автономиясының президенті Тоқтарбай Дүйсенбаев.

Ана тілін сақтау мәселесіне қатысты сауалға «Отандастар» Қоры мен ДҚҚ мүшелері осы мақсатта бірігіп іске қосып жатқан арнайы жобалары туралы айтып берді. Солардың бірі шетелдік қандастарымыздың балаларын оқытуға бағытталған. Жоба демалыс уақытында олардың Назарбаев зияткерлік мектептерінде білім алуына мүмкіндік береді. Өз кезегінде, қазақ тілін меңгеруге арналған қолжетімді тегін мобильді қосымшалар, онлайн-курстар және интернет-ресурстар туралы Мемлекеттік тілді дамыту Қорының директоры Азат Шәуеев айтып берді. Рухани құндылықтарды сақтаудың, қасиетті тарихи жерлерді зерттеу мен насихаттаудың, Қазақстанның мәдени-туристік кластерлерін дамытудың маңыздылығы турасында «Қасиетті Қазақстан» ғылыми-зерттеу орталығы Директорының орынбасары Батырхан Жұмабаев баяндады. Құрылтай барысында Ұлы Отан соғысында ерлік танытқан отандастарымыз турады «Отан үшін отқа түскендер» фильмінің көрсетілімі орын алды. Шара қазақстандық әртістердің қатысуымен өткен гала-концертпен аяқталды.

Шетелде тұратын қазақтардың кіші құрылтайлары жыл сайын Қазақстанның Қоғамдық даму Министрлігі қолдауымен өткізіледі. Шара қазақ диаспораларының төл мәдениетін, дәстүрлері мен әдет-ғұрыптарын сақтап қалуына бағытталған. Келесі аймақтық құрылтайды Өзбекстанда өткізу жоспарланып отыр. 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.01.2019

Шымкентте салықтан жалтарғандармен күрес күшейтіледі

18.01.2019

Шымкент қоғамдық көліктерінде жолақыны СМС-пен төлейді

18.01.2019

Шымкент полицейлері қаланы «мигранттардан» тазартып жатыр

18.01.2019

Жансая Әбдімәлік «Cairns Cup 2019» турниріне шақыртылды

18.01.2019

СҚО-да бұрынғы аудан әкіміне 22 миллион теңге айыппұл салынды

18.01.2019

Назарбаев Университетінде халал стандарттарына сәйкес биологиялық белсенді қоспа әзірленді

18.01.2019

Қазақстан-Қырғызстан шекарасын демаркациялау туралы шарт ратификацияланды

18.01.2019

Апта фотосы: инспектор Ерлан Нұрғалиев

18.01.2019

Балуан Дәулет Шабанбай Олимпиада қола жүлдегері атанды

18.01.2019

Маңғыстау облысында бюджет түсімі артты

18.01.2019

Тариф бағасы төмендетіледі

18.01.2019

Солтүстік Қазақстанда мас жүргізуші полиция көлігін соқты

18.01.2019

Жетісу жастары ауыл шаруашылығына бет бұрмақ

18.01.2019

Жетісу жастары атаулы жылда атқарылатын іс жайын ақылдасты

18.01.2019

«Egemen Qazaqstan» мен «Жастар» орталығы меморандумға қол қойды

18.01.2019

Түркістанда мемлекет мұқтаждығы үшін 167 нысанды қайтару жұмыстары жүргізілуде

18.01.2019

Сөз сойыл: Ғасыр құпиясы

18.01.2019

«Депутаттың» тұсауы кесілді

18.01.2019

Талантқа тағзым

18.01.2019

Шекарада тауар ағыны тексерілуде

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу