Британия шағын газеттерге көмектеседі

Люси Эштон 2009 жылы The Sheffield Star-дағы жұмысынан кетіп, жұртшылықпен байланыс ауысқан кезде әріптестерінің де басылымнан кете бастағанын байқады. Себебі газет таралымы түсіп, жарнамасы азайған. Оның үстіне, жаңа жұмыс орнының ашылуы да неғайбыл болатын.

Егемен Қазақстан
26.12.2018 9071

The Lincolnite-тің басқарушы редакторы Дэниель Йонеску BBC бастамасы арқылы екі тілшіні қызметке алды.

Таяуда ол жергілікті биліктің медиа ұйымдарға көмектесу бас­тамасы аясында қайта орал­ды. Ол Шеффилд қаласы мәслихатында сондағы әйел спикердің өздеріне көр­сетілген қысым жөнінде айт­қаны­нан ақпарат таратты. «Бұл – күн тәртібінде тұрған жоқ бола­тын. Сол жиынға тілші қа­­тыс­­паса, онда бұл тақырып тал­қы­­лан­байтын еді», дейді Мисс Эштон.

Жергілікті билік туралы жа­ңалықты қайта тірілту мақ­сатында Британиядағы шағын басылымдар BBC-дің лицензия­сын сатудан түсетін пайданың бір бөлігін иеленеді. Бұл сома – BBC-ді көретін әрбір үйдің төлеуі тиіс міндетті жарнасы. Жиналған қаржының 8 миллион фунт-стерлингі (шамамен 10 миллион АҚШ доллары) жергілікті газеттер мен жаңалықтар сайтына беріліп, қосымша тілшілердің айлығын төлеуге жұмсалады.

Британиядағы басылымдар 144 орынға өтініш бере алады. Қазірге дейін 90 пайызға жуығы толтырылды. Бұған дейін журналист қызметін атқарған тілшілер BBC тарапынан қосымша тре­нинг­тен өтіп, әрқайсысына ең төмен­гі 22 000 фунт-стерлинг жа­лақы беріледі. Бұл – Бри­тания­дағы аймақтық басқа медиа ұйым­дардың тілшілеріне қа­раған­да төмен.

Парламент мүшесі, бұрынғы Медиа және мәдениет министрі Мэтт Хэнкоктың сөзіне қарағанда, мұндай бағдарлама жергілікті билік өкілдерінің жаңалықтарын қамтуға мүмкіндік береді. Оның айтуынша, кейінгі кезде саясаткерлер сөзін жазатын журналис­тер азайып кеткен. «Бәлкім, шынайы демократия осы ма деген сауал туындауы мүмкін», дейді мистер Хэнкок.

The Local News Partnership – жергілікті жаңалықтарды тара­туды бизнес-модельге айнал­ды­рудың үздік мысалы. Бұған дейін мұндай тәсіл мүмкін емес­тей көрінетін. Әсіресе коммер­циялық емес ұйымнан қаржы алу мүлдем ақылға сыймайтын. Google компаниясы биыл журналистиканы қолдау мақсатында 300 миллион доллар қаржы бө­ле­тінін мәлімдеді. Facebook Британиядағы жаңа жобаны қол­дау мақсатында 6 миллион доллар жұмсады.

BBC-дің қаржыландыруының өтеуі ретінде газеттер басқа қыз­меткерлерді жұмыстан шығар­мауы тиіс. Сондай-ақ тілшілер жер­гілікті биліктің жаңалық­тарын қамтуы керек. BBC және бас­қа да бірқатар медиа ұйымдар олардың мақалаларын қолдана алады. Яғни, жергілікті жаңалық­тар­дың ортақ жүйесі пайда болады.

Әйтсе де Британиядағы жер­гі­­лікті басылымдарға түскен қар­жы­лық салмақ ауырлап келеді. Мәселен, 2012-2018 жылдар ара­лығында 136 газет жабылды.

Дэниель Йонеску мырза Лин­кольширді қамтитын жаңалықтар сайты – The Lincolnite-тің бас­қарушы редакторы. Олар әріп­тестік арқылы екі тілші алды. Оның айтуынша, жарнамадан түсетін пайда жергілікті онлайн басылымдарға емес, Google, vty, Facebook секілді жүйелерге кө­бірек кете бастаған. Ол мұндай алпауыт компаниялардың басым­дығынан құтылу үшін не істеу қажет екенін айта алмайды.

«Бүкіл мәселені қамтып отыр­ған баспалар қалған-құт­қан­мен күнелтіп отыр», дейді Йо­неску.

 

Эми ТСАНГ, «Нью-Йорк Таймс» – Лондон

Фото: Дункан ЭЛЛИОТ, «Нью-Йорк Таймс»
 

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.01.2019

Шымкентте салықтан жалтарғандармен күрес күшейтіледі

18.01.2019

Шымкент қоғамдық көліктерінде жолақыны SMS-пен төлейді

18.01.2019

Шымкент полицейлері қаланы «мигранттардан» тазартып жатыр

18.01.2019

Жансая Әбдімәлік «Cairns Cup 2019» турниріне шақыртылды

18.01.2019

СҚО-да бұрынғы аудан әкіміне 22 миллион теңге айыппұл салынды

18.01.2019

Назарбаев Университетінде халал стандарттарына сәйкес биологиялық белсенді қоспа әзірленді

18.01.2019

Қазақстан-Қырғызстан шекарасын демаркациялау туралы шарт ратификацияланды

18.01.2019

Апта фотосы: инспектор Ерлан Нұрғалиев

18.01.2019

Балуан Дәулет Шабанбай Олимпиаданың қола жүлдегері атанды

18.01.2019

Маңғыстау облысында бюджет түсімі артты

18.01.2019

Тариф бағасы төмендетіледі

18.01.2019

Солтүстік Қазақстанда мас жүргізуші полиция көлігін соқты

18.01.2019

Жетісу жастары ауыл шаруашылығына бет бұрмақ

18.01.2019

Жетісу жастары атаулы жылда атқарылатын іс жайын ақылдасты

18.01.2019

«Egemen Qazaqstan» мен «Жастар» орталығы меморандумға қол қойды

18.01.2019

Түркістанда мемлекет мұқтаждығы үшін 167 нысанды қайтару жұмыстары жүргізілуде

18.01.2019

Сөз сойыл: Ғасыр құпиясы

18.01.2019

«Депутаттың» тұсауы кесілді

18.01.2019

Талантқа тағзым

18.01.2019

Шекарада тауар ағыны тексерілуде

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу