Алаш арыстарының бірі Елдес Омаровты еске алу кеші өтті

Алаш арыстарының бірі Елдес Омаровтың туғанына биыл 125 жыл толды. Осыған орай Л.Толстой атындағы облыстық әмбебап кітапхана мен Қостанай гуманитарлық колледжінің ұйым­дастыруымен тағылымдық-та­ным­дық кеш өтті.
Егемен Қазақстан
29.03.2017 1738
2

Алаш ары­сының 100 жылдығы сонау 1992 жылы кіндік қаны тамған Таран ауданының Белинский ауылын­да облыстық деңгейде аталып өткен еді. Сол шарадан бес жыл өткеннен кейін ауылдағы орта мектепке Елдес Омаровтың есі­мі беріледі. Тәуелсіздік жолында құрбан болған арыстың есі­мін ұлықтаған шаралар мұ­нан кейін сап тыйылғандай бол­ған. Расын айтқанда, туған жерін­де Елдес Омаровтың есімі көңіл­дегідей атала бермейді. Кеш қонақ­тарының бірі, белгілі ақын Ақыл­бек Шаяхметтің айтуынша, осы­дан бес жыл бұрын Қостанай қала­сындағы көшелердің біріне Ел­дес Омаровтың есімін беру тура­лы ұсыныс та аяқсыз қалған. Ең бас­­тысы, Елдестің атын кейін­гі ұр­­паққа насихаттау жағы кемшін.

Елдес Омаровтың туысы болып келетін Ақылбек Шаяхмет кешке қатысушыларға Елдес Омаров туралы тағылымды әңгі­ме айтып берді.

− Бізде Абайды «қазақтың Пушкині», Мұқағалиді «қазақ­тың Есенині» деп салыстырып айтып жатады. Мен осындай салыстыруға қарсымын, әркімнің өз орны бар. Дегенмен, Елдес Омаровты да уақытында замандастары «қазақтың Ломоносовы» деп атаған. Өйткені, ол жан-жақты білімдар адам, ғалым адам болған. Математика, физика ғылымдары, геометрия, тригонометрия туралы жазғандары күні бүгінге дейін маңызын жойған жоқ. Жаратылыстану пәндеріндегі тер­миндерді алғаш қазақша сөйлет­кен Елдес болатын, – деді Ақылбек Қожаұлы.

Ақылбек Шаяхмет 30 жылдан бері Елдес Омаровтың өмірі мен шығармаларын зерттеп келеді. Ол туралы «Тайбағар» атты деректі хикая да жазды. Сонымен қатар, техника ғылымдарының докторы Марат Шуақаевпен бірі­­гіп, «Елім деп өткен Ел­дес» атты кітапша шығарды. Өткен жылы А.Байтұрсынов атын­дағы Қос­танай мемлекеттік унив­ер­ситетінің баспаханасынан осы екі автордың құрастыруымен «Ел­­дес Омаровтың шығар­ма­ла­ры» атты қазақ және орыс тіл­­дерінде шағын кітап жарық көрді.

− Әрине, бұл кітаптың таралымы өте аз. Биыл Білім және ғылым министрлігіне Елдес Ома­ров шығармаларын басып шығару туралы ұсыныс жаса­ғанбыз, егер өндірістік жоспарға кірсе, жарық көріп қалады. Елдес Омаров ұсталғанда оның 72 қолжазбасы тәркіленген екен. Олардың барлығын тауып, құрас­­тыру, оқырманға ұсыну үл­кен еңбек болар еді. Негізі Елдес ту­ра­лы осы уақытқа дейін жазылған толымды еңбектер жоқтың қасы, – дейді Ақылбек Қожаұлы.

Еліміз тәуелсіздігіне, халқы­мыздың рухани дүниесіне қызмет еткен тұлғалардың қайсысын болса да насихаттап, айтып отырмаса, жас ұрпақ одан хабарсыз қалары сөзсіз. Қостанай гуманитарлық колледжінде Елдес Омаровқа арналған кештен жастар көп мағлұмат алды, тұщымды әңгіме тыңдады. Елдес атамызға арналған кешке Алаш арысының жиені Қарапа Жәкенова апай да қатысып, атасы туралы көзкөргендерден естігенін, жадына түйгенін ор­таға салды. Студенттер Елдес Ома­ровқа арналған кешті ән мен жырға бөледі.


Нәзира ЖӘРІМБЕТОВА,

«Егемен Қазақстан»

ҚОСТАНАЙ






СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.11.2018

«Егемен Қазақстан» газетінің журналистері болашақ тілшілермен кездесті

21.11.2018

Нұрболат Ахметжанов: Көне тарих көмескі тартпасын

21.11.2018

Әбдіманап Бектұрғанов: Тарихқа тағзым

21.11.2018

Қ.Әбдірахманов: «Ұлы даланың жеті қыры» әлем мәдениетін жақындастырады

21.11.2018

Павлодарда археологтар б.з.д. 5-ші мыңжылдықта жерленген жылқылар сүйектерін тапқан

21.11.2018

«Ақтөбе» футбол клубы сенімді басқармаға берілді

21.11.2018

Ұлттар Лигасының қорытындысы шығарылды

21.11.2018

Такир Балықбаев: Жаңа еңбек жаңаша ой салды

21.11.2018

Ақтөбеде кәсіп бастағысы келетін жандарға кеңес берілді

21.11.2018

Мәулен Әшімбаев: Ұлт тарихын танудың жаңа кезеңі

21.11.2018

Chartbeat жобасы аясындағы байқау жеңімпаздары ашық деректер панелін құрады

21.11.2018

Жапония мен Грузия дзюдошылардың қарқыны күшті

21.11.2018

Дархан Кәлетаев: Ұлы даланың ұлағаты

21.11.2018

Португалияда Дәрежан Өмірбаев фильмдерінің рестроспективасы өтіп жатыр

21.11.2018

Шымкентте дәрігерлер тұрғындарға арнайы медициналық көмек көрсетті

21.11.2018

Израильдегі халықаралық турнирде Маңғыстаулық гимнасшылар 8 медаль иеленді

21.11.2018

Мәскеудегі Шереметьево әуежайында ұшақ ер адамды қағып кетті

21.11.2018

«Туған жерге тағзым» жобасы Түркістаннан басталды

21.11.2018

Елбасы: «Ұлы дала» атты ежелгі өнер және технологиялар музейін ашуға мүмкіндігіміз бар

21.11.2018

Алмасбек Әбсадық: Мазмұны терең ой-толғам

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tánti bolar tusy kóp

Jylda, Táýelsizdik kúni jaqyndaǵan saıyn osy ýaqyt ishinde elimiz qandaı jetistikterge jetti degen saýaldy ózimizge qoıyp, ony saralaýǵa tyrysamyz. Biraq mundaıda jappaı aıtylyp júrgen jetistikterdi emes, ózimiz baıqaǵan jeke kózqarastaǵy tabystardy taldaýǵa tyrysamyz. Sonyń ishinde kózge túsetin bir ǵanıbetti jańalyq – halqymyzdyń burynǵydaı eshkimnen qysylmaı, kimmen bolsa da ómirdiń barlyq salasynda ıyq teńestire túskeni.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Stokgolm sındromy

Jumyr jerdiń betinde sany jaǵynan bizden áldeqaıda kóp, alaıda táýelsiz el atanýdy mańdaılaryna jazbaǵan, ol oryndalmas armandaı kórinetin halyqtar az emes jeterlik. Jaratqannyń qalaýymen qolǵa tıgen táýelsizdik qazaq balasynyń eń bir asyl muraty edi.

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

«Baı bolsań halqyńa paıdań tısin»

«Batyr bolsań jaýyńa naızań tısin, Baı bolsań halqyńa paıdań tısin». Kezinde aıyr tildi Áıteke bı aıtqan aqyldy sóz. Keler ǵasyrlarǵa da keter ǵaqlıa.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу