Аңқасы да, қаңқасы да кеппейді

Президенттің биылғы Қазақстан халқына Жолдауында жерді пайдалану тиімділігін көтеру мәселесі – агроөнеркәсіп кеше­нін дамытудың ажырамас бір тармағы ретінде айтылды. Әрі бұл міндетті іске асырудың бас­ты жолдарының бірі суармалы ал­қаптардың көлемін кеңей­ту екендігі көрсетілді.
Егемен Қазақстан
27.03.2017 2760
2

Міне, Мем­лекет басшысының Жол­дауын­да Үкімет пен әкімдерге бер­ген басты тапсырмасының бірі осын­дай. Бүгінгі күні Прези­дент тапсырмасының орындалуы қандай деңгейде? Біз бұл сауал­ға еліміздегі аграрлық өн­ді­рі­сі біршама жақсы дамыған өңір­­лер­дің бірі Ақтөбе облысы мы­салын­да жауап іздегенді жөн көрдік. 

Суландырылатын алқаптар көлемі­нің өсуіне қажетті негізгі фак­тор су қоймалары екені белгілі. Егер бұл гидроинженерлік жүйелер аң­қа­сы мен қаңқасы қатар кеуіп бос тұрса суармалы жердің көлемін көтеру жөніндегі мәселелер әншейін құр, бос сөз күйінде қалып қоймақ. Сон­дық­тан бүгінгі күні бұларды қай­та құрылымдау, сонымен бірге, қосым­ша су қоймаларын салу қай кез­дегі­ден де қажеттірек. Өңірде Пре­зи­­дент тапсырмасын орындау дәл осы мәселеден бастау алып отыр. Мұны айтқанда біз бұл іс бұ­рын жүр­гізілмеген екен деген ой­ды мең­зеу­ден аулақпыз. Әрине жүргі­зілген. Алайда, кейінгі кезде бұған мүлдем жаңаша көзқарас, соны серпін берілген. 

Облыста аталған саладағы бас­ты нысан – Сазды су қоймасы. Қазір жергілікті атқарушы органдар тара­пынан оны қайта жаңғырту мен қайта құрылымдауға баса назар ауда­­ры­лып келеді. «Қазақ СуШар» РММ Ақтөбе филиалының басшысы Бекзат Нәметовтің мәлімдеуінше, аталған гидроинженерлік құрылым­ның кейбір қондырғылары мен жаб­дықтары табаны күректей қырық тоғыз жыл бойы үздіксіз пайдалануда болып келіпті. Әйтсе де, қазіргі күнге дейін соның бәрі толықтай қа­л­­пы­на келтіріліпті. Басты мәселе түп­кі нәтижеге қол жеткізу емес пе? Осы тұрғыдан қарастырғанда қай­та құ­ры­лымдау ісінің нәтижелі бол­­ға­нын аңғару қиын емес. Ай­талық, бұған дейін Сазды су қоймасының сыйымдылығы 6 мил­лион текше метр болса, күрделі жөн­деу жұмыстарынан кейін бұл көр­сеткіш 7,5 миллион текше метрге дейін жеткізіліпті. Со­ны­мен бір­ге, қой­ма­ның суару қабі­леті 400 гектар­дан 1000 гектарға дейін ұлғайтылмақ.

Бүгінгі күні аталған су қоймасын үйінділер мен шөгінділерден тазарту жұмыстары одан әрі жалғасуда. Гид­ро­нысанға су есептегіш құрал­дар ор­нату жұмыстарына да ерекше мән берілген. Бейнелеп айтқанда, су қой­масы дегеніңіз ішкі және сыртқы жаб­дық­тары, жарықтандыру жүйесі бір-бірі­мен тығыз ұштасып, үндесіп жат­­қан тұтас бір автономия іспеттес. Мұ­н­дай жағдайда күзет бекеттерін құру мен бейнебақылаулар ор­нату мәсе­лесін де назардан тыс қал­дыруға бол­май­ды. Қазір Сазды су қоймасында жүргізіліп жатқан жұмыстардың елеу­лі бір бөлігін осындай қосымша құры­лымдық жүйелер құрайды. Сон­дай-ақ, тоғандардың жоталарына дабыл бағамдарын орнату мен оны ас­фальттау ісі де айрықша нысанның мәртебесін көтере түспек. Сазды су қоймасын қай­та құрылымдауға жергілікті бюд­жет­тен 132 миллион теңгеге жуық қара­жат бөлінген. Оның негізгі бөлігі құры­лыс-мон­таж жұмыстарына жұм­сал­мақ. Өт­кен жылы аталған сома­ның 30 мил­лион теңгелік мөлшері игеріл­­ген. Ал биылғы жылы қойманы қай­та жаб­дықтауға бөлінген қомақты қара­­жатты түгелге дерлік игеру көз­­делген. Тұтастай алғанда, облыс әкім­­дігі тара­пы­нан аймақтағы жұ­мыс істеп тұрған су қой­мала­ры­ның екін­ші тынысын ашу шаралары бел­гі­­лен­ген. Бұл үшін бірінші кезекте олар­дың техникалық жағ­дайын одан әрі жақсартуға көңіл бөлінген. 


Мемлекет басшысы өз Жол­дау­ында агроөнеркәсіп кешенін да­мыту жаңа мемлекеттік бағ­дар­ламалар аясында іске асы­ры­латынын атап көрсеткені белгілі. Бұл бағытта белгіленген өңірлік бағ­дарлама 2017-2021 жылдар ара­лығын қамтиды. Соған сәйкес об­лыста көрсетілген кезеңде 10 жа­ңа су қоймасының құрылымын жо­балау қарастырылмақ. Аймақта суармалы жерлер көлемін көтеру жөніндегі үлкен істің басы осы гид­роинженерлік жүйелер құ­ры­лысынан бастау алатыны анық. Облыс аумағында, жоғарыда ай­тылғандай, 10 жаңа су қоймасы са­лынған кезде 600 миллион текше метр­ге дейін қар суын жинақтай алады екен. Алдын ала жасалған зерт­теулер мен болжамдар осындай есептер жасауға мүмкіндік береді.

Ақтөбе республикамыздағы ең үлкен, әйтсе де жартылай шө­лейтті облыстардың бірі. Мұн­да жерді тиімді пайдаланып, ба­бын таба білсе бұл жағдай ауыл­шаруашылық өнімдерінің ар­туына оң әсерін тигізбек. Облыста суар­малы алқаптар көлемін ұлғайту мә­се­лесіне жан-жақты көңіл бөлініп отыр­ғаны да сондықтан. Аталған жа­уапты міндетті екі кезең бой­ынша іске асыру жөнінде нақты бағ­дарлама қабылданған. Оның бірінші кезеңінде алқаптар аумағы бұған дейінгі 18 700 гектардан 40 мың гектарға дейін ұлғаймақ. Ал екінші кезеңде оның көлемі алдымен 70 мың, содан кейін 80 мың гектарды құрайды деп кү­тілуде.


Бұған жеткізетін жолдың басы жоғарыда айтып өткеніміздей, он саусақтай он жаңа су қоймасын салу болмақ.


Темір ҚҰСАЙЫН, "Егемен Қазақстан"

Ақтөбе облысы




СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.09.2018

Д.Қыдырәлі – Түлкібас ауданының құрметті азаматы

20.09.2018

Мемлекеттік органдардың бірыңғай платформасы құрылады

20.09.2018

Қостанайда жалпықазақстандық диктантқа 4 сынып оқушысы қатысты

20.09.2018

Павлодарда Google компаниясының қызметкері Қуат Есеновпен кездесу өтті

20.09.2018

Әділ Дүйсенбек. Ұрпақ сабақтастығының үлгісі

20.09.2018

2018 жылдың 8 айында 7,7 млн. шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілді

20.09.2018

«Қазақстанның 100 жаңа есімі» жобасының екінші кезеңі басталды

20.09.2018

Астана қаласы Әуе көлік прокуратурасы жолжүктерді ашудың 80 дерегін анықтады

20.09.2018

Елбасы Владимир Путинмен телефон арқылы сөйлесті

20.09.2018

GGG үздіктер тізімінде төмендеді

20.09.2018

Қазақстан құрамасын Кака баптайды

20.09.2018

Сапа менеджментін енгізу бәсекеге қабілеттілікті нығайтады

20.09.2018

Елімізде 1 қазаннан бастап депозит шарттары өзгереді

20.09.2018

Машина жасаушылар форумына әлемнің 20 елінен 1000-нан астам делегат қатысады

20.09.2018

Жеңімпаз қыздың қайырымдылығы көпке үлгі

20.09.2018

Б. Сағынтаев Инвесторларды тарту мәселелері жөніндегі Үкіметтік кеңестің отырысын өткізді

20.09.2018

Экс-чемпион бокс мектебінің директоры болып тағайындалды

20.09.2018

 Жаңа заң – жаңа үміт

20.09.2018

Мөлдірдің мөлдір әлемі

20.09.2018

Көкшетау тұрғыны тираждық лотерея ойынының миллионері атанды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу