Білім алуға қаржы жинау жүйесі талқыланды

Кеше Мәжіліс Төрағасы Нұрлан Нығматулиннің жетекшілігімен палатаның жалпы отырысы өтіп, онда бес заң жобасына қатысты шешім қабылданып, екі мәселе қызу талқыланды. Оның бірі – «Қазақстан Республикасының кейбiр заңнамалық актiлерiне Мемлекеттiк бiлiм беру жинақтау жүйесi мәселелерi бойынша өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы» заң жобасы болса, екіншісі «Қазақстан Республикасы мен Халықаралық Қайта Құру және Даму Банкі арасындағы Қарыз туралы келісімді (Әлеуметтік медициналық сақтандыру жобасы) ратификациялау туралы» заң жобасы болды.
Егемен Қазақстан
20.04.2017 2806
2

Бiрiншi оқылымда мақұл­данған «Қазақстан Респуб­лика­сының кейбiр заңнамалық актi­лерiне мемлекеттiк бiлiм беру жинақтау жүйесi мә­селе­лерi бойынша өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы» заң жобасын таныстырған Мәжіліс депу­таты Нұртай Сабилья­нов бүгінгі таңда еліміз­дегі мемлекеттiк жи­нақ­тау салым­дарының саны 15 620-ға жетiп отырғанын алға тартты. 

«Онда жиналған қаражаттың мөлшерi 10 млрд 700 млн теңгеге жуықтайды. Мұндай салымдарда жинақталған қаражат есебiнен 300 студент арнайы оқу орындарында оқып жатқан болса, 20 студент шетелдiк оқу орындарында бiлiм алуда. Осы орайда, мемлекет төлейтiн сыйақы көлемi балаларға 5 пайыз, ал жетiм балалар мен ата-ана қамқорлығынсыз қалған балалар немесе көп балалы және аз қамтылған отбасылардың балаларына 7 пайыздық жылдық сыйақы тағайындалады», – деді Н.Сабильянов.

Сонымен қатар, ол 2015-2016 жылдары мемлекеттiк бюджеттен салымдарға 330 млн теңге көлемiнде сыйақы төленгенін және осы мақсаттағы биылғы қаражаттың мөлшерi 566 млн теңгенi құрап отырғанын айтты. «Осылайша, ауқымды жүргі­зілген шаралардың нәтижесінде салымшылардың сенімі нығайып, саны артып келедi», – дедi ол.

Депутаттың айтуынша, 2013 жылдан берi жұмыс iстеп келе жатқан мемлекеттiк бiлiм беру жинақтау жүйесi әр азаматқа техникалық және кәсiптiк орта бiлiмнен кейiнгi, жоғары және жоғарыдан кейiнгi бiлiм беретiн қазақстандық оқу орындарында, сондай-ақ, шетелдiк оқу орындарында бiлiм алуға ақы төлеу үшiн ақшаны екiншi деңгейдегi банктердегi депозиттерде жоспарлы түрде жинақтау мүмкiндiгi берiлетін көрінеді. Сондықтан да, заң жобасында көзделген түзетулер кейбір түйінді мәселелердi шешуде өз тиімділігін көрсететіндігі сөзсіз.

Оның түсіндіруінше, ең алдымен, салымшыларды басым санатқа (көмекке мұқтаж) жатқызуды растауға уәкiлеттi орган берген мемлекеттiк органдар тiзбесiн кеңейту көзделеді. Бұл басым санатқа жататын жетiм балалар мен ата-ананың қамқорлығынсыз қалған балалар­дың, оның iшiнде кәмелет жасына толған, бiрақ 23 жастан аспаған жастардың салымдарына мемлекеттiк сыйақыны алу құқықтарын толық iске асырады. Яғни, мемлекеттiк бiлiм беру, сақтандыру жүйесiне қатысушылардың тiзбесiне Білім және ғылым министрлігінің жанындағы Балалардың құқы­ғын қорғау комитетiн енгiзу ұсынылып отыр.

Екiншiден, бiлiм беру жинақ­тау салымдарындағы ақшаға, оның iшiнде мемлекеттiк сый­ақыға тыйым салуларды және әртүрлi өндiрiп алуларды болдырмау арқылы салымдардың сақталуын қамтамасыз ету мін­деттеледі. Одан кейiн, бiлiм беру жинақтау жүйесiне қатысушы банктерге қойылатын облыс орталықтары, Астана мен Алма­ты қалалаларында банк филиал­дарының болу талабын алып тастау арқылы, осы жү­йеге қатысушы банктердiң санын көбейту ұсынылады. Міне, мұн­дай шешімдер халықтың бi­лiм беруге қатысты жинақтау са­лымын ашуға мүмкiндiгiн арт­тырып, қолайлы жағдай туғызады.

«Негізінде, бiлiм беру жи­нақтау салымдары бойынша жинақталған қаражатқа мемлекет және екiншi деңгейдегi банктер тарапынан сыйақы берiлетiндiгi өте маңызды. Бү­гiнгi күнi мемлекеттiк бiлiм беру жинақтау жүйесiнiң қажет­тiлiгi мен оған азаматтар тарапынан сұраныстардың бар екендiгiн сенiммен айтуға болады. Дегенмен, өзгерiп жат­қан жағдайларға және әртүрлi саладағы қазақстандық заңна­маның өзгеруiне байланысты осы заң жобасын әзiрлеу қажеттiгi туындады», – дедi Н.Сабильянов.

Депутаттар тарапынан оң бағасын алған келесі құжат «Қа­зақстан Республикасы мен Халықаралық Қайта Құру және Даму Банкі арасындағы Қарыз туралы келісімді (Әлеуметтік медициналық сақтандыру жобасы) ратификациялау туралы» заң жобасы болды. Де­нсаулық сақтау министрі Ел­жан Біртанов таныстырған құжатта көрсетілгендей, аталған банк әлеуметтік медициналық сақтан­дыру жобасын қаржы­ландыруға 80 млн АҚШ доллары көлемінде 15 жылға қарыз береді. Ал бұл қаражат елімізде денсаулық сақтау қыз­метін көрсету жүйесінің қол­жетімділігін, сапасын және экономикалық тиімділігін арттыру мен денсаулыққа байланысты күрделі проблемаларды тудыратын қаржылық тәуекелдерді төмендету бағытындағы жоспар, жобаларды жүзеге асыруға жұмсалатын болады.

«Атап айтқанда, әлеуметтік медициналық сақтандырудың ұлттық жүйесін енгізуге қолдау көрсету мен медициналық көмек көрсету жүйесін нығайтуға және жобаларды басқаруға қатысты коммуникациялық стратегия құруға басымдық беріледі», – деді Е.Біртанов.

Жалпы, отырыс аясында депутаттар, сондай-ақ, «Кол­лекторлық қызмет туралы» заң жобасы мен оған ілеспе заң жобасы бойынша Сенат енгізген өзгерістермен келісті. Сонымен қатар, «Балаларды денсаулығы мен дамуына зардабын тигізетін ақпараттан қорғау туралы» заң жобасы мен оған ілеспе заң жобасына бейінді комитеттерге қорытынды әзірлеу мерзімі тағайындалды.

Нұрлыбек ДОСЫБАЙ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.01.2019

Қазақстандық балалар фильмі халықаралық кинофестивальде жүлде алды

20.01.2019

ШҚО емханалары 100 тонна қағаз үнемдеді

20.01.2019

Қазақстан мен Ұлыбритания арасындағы дипломатиялық қатынастардың орнатылғанына 27 жыл толды

20.01.2019

ШҚО Күршім ауданында 6 жастағы бала суға кетіп қалды

20.01.2019

Қазақстанда бала асырап алуға көмектесетін арнайы агенттік құрылады

20.01.2019

Ресейлік «Арктика-М» спутнигі 2019 жылы маусым айында іске қосылады

20.01.2019

Чили жағалауында магнитудасы 6,8 жер сілкінісі болды

20.01.2019

Астанада Жастар жылының ашылуы өтеді

20.01.2019

Экономиканы роботтандыру: қатер ме, мүмкіндік пе?

19.01.2019

Атырауда «Отбасы орталығы» және «Татуластыру орталығы» ашылды

19.01.2019

Мақтаарал ауданында диқаншылық басталды

19.01.2019

Ақтөбе-Атырау тас жолының бойында орналасқан аумақ күрделі жөндеуден өтіп жатыр

19.01.2019

Астанада көші-қон заңнамасын бұзған 33 шетелдік еліне қайтарылды

19.01.2019

​СІМ басшысы Тәжікстан елшісін қабылдады

19.01.2019

​Қазақстанның Елшісі НАТО Бас хатшысына Сенім грамоталарын тапсырды

19.01.2019

Рейтер: Трамп пен Ким Чен Ын ақпанда кездеседі

19.01.2019

Алматыға Катардан алғашқы жүк рейсі келді

19.01.2019

Ақмолалықтар мүгедектер үшін автобустардың қолайлылығын бақылауда

19.01.2019

Футболдан Қазақстан ұлттық құрамасының бас бапкері тағайындалды

19.01.2019

Филиппиннің ең бай адамы қайтыс болды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу