МЫРЗАҒАЛИ ЖӘНЕ ОНЫҢ КОМАНДАСЫ

Егемен Қазақстан
12.01.2010 1755
Астанадағы “Дәулет” спорт кешенінде 15-23 қаңтар аралығында ересектер арасында бокстан Қазақстан чемпионаты жалауын көтереді. Бұл – Миландағы әлем чемпионаты­нан кейін елімізде өткізіліп отырған ең үлкен әрі ең елеулі жарыс. Өйткені, бокстан ел намысын шет ел рингтерінде, оның ішінде, үстіміздегі жылдың қоңыр күзінде болатын Азия ойындарында қорғайтын команданың №1 мүшесі болу бақыты осы “жан алысып, жан беріскен” сын сағаттарда айқындалмақшы. Сын сағаттар демекші, қазақ боксындағы өткен жылдың үлкен сәтсіздігі – Миландағы сүреңсіз ойынды сынау, әрине, оңай. Әсіресе, ауыз жаппастың бәрі “айтқыш” атанған қазіргідей кезде. Бірақ сол бір сәтсіздікке сараптама жасай отырып: “Орын алған олқылық пен қапы қалған қателіктердің сыры неден болды?” деген сауалдың тоқетер жауабын дәл табу әй, қиындау-ау, қиындау. Өйткені, біраз жылдардан бері қордаланып қалған сан алуан себеп бір-бірімен байланып қалған. Сондықтан болар, еліміздің бокс қауымдастығы өнбейтін дауды қозғап, бекерге жүйке жұқартпастан бірден бас бапкерді ауыстырды. Сөйтіп, ел командасының басшылығына Мырзағали Айтжанов деген азамат келді. Мырзағали еліміздің абыройын Азия, әлем және Олимпиада рингтерінде қал-қадерінше қорғап жүрген талантты боксшылар Біржан Жақып пен Еркебұлан Шынәлиевтің жеке бапкері. Ұлттық команда табысында да үлесі бар. Демек, қауымдастық басшылары оған команда жауапкершілігін жүктеген кезде оның осы еңбегін де ескерген болуы керек. Сәті түсіп сәлемдескенде, орайы келіп сұхбаттасқанда байқап жүрміз, Мырзағали, зады, салмақты азамат. Бөстекі мақтанған жоқ. Байбаламды да жаратпайды. Тіпті, талантты шәкірті Біржан Жақыпты (48 кг) Милан біріншілігіне апармай, елде қалдырып кеткен кезде де ашу шақырған жоқ. Сабыр сақтап, әліптің артын бақты. Міне, сол Біржан Жақып жақында Әзірбайжанның астанасында өткен халықаралық жарыста жақсы өнер көрсетіп, бірінші жекпе-жегінде бразилиялық, жартылай финалда марокколық және финалда доминикандық боксшыларды жеңіп, чемпион атанды. Сөйтіп, өткен жылғы Азия чемпионатында алғашқы жекпе-жегінде ұтылып қалды деп, команда мүшелігінен біржолата “сызып” тастағасы келгендерге өзінің әлі де аттан түспегенін дәлелдеді. Миландағы алғашқы жекпе-жегінде “сүрінген” Ғани Жайлауов (60 кг) жақында Ханты-Мансыда өткен халықаралық жарыста Ресей елінің екі дүркін Олимпиада чемпионы Алексей Тищенконы 6:1 есебімен жеңді. Бұл белгілі бапкер Нұрлан Ақүрпековтің шәкіртіне ғана тән шеберлік болса керек. Демек, спортта, оның ішінде, дау-дамайы көп бокста ылғи өзекті өртер сәтсіздіктер ғана емес, сонымен бірге көңілді марқайтар сәтті ойындар да болып тұратынын естен шығармау керек сияқты. Белгілі спорт журналисі Леонид Юрьев Миландағы жолы болмаған қазақ боксы туралы жанашырлықпен толғана келіп “В команде появились молодые и одаренные Олжас Саттибаев, Гани Жайлауов и в особенности Рустам Сваев, Василий Левит и Иван Дычко. В этой сборной заблистал Канат Абуталипов, превратившись в боксера почти планетарного класса. У этой team есть Серик Сапиев, за что нужно миллион раз сказать “спасибо” как его родителям, так и его личному тренеру Алек­сандру Стрельникову. Да и самому Серику. У нашей боксерской команды действительно есть неплохое будущее” депті. Бұл – нағыз жана­шыр адамның сөзі. Бұл – бапкерлерді де, боксшыларды да ағаш атқа теріс мінгізіп, “мақтамен бауыздап” жатқан қыркүйек айында айтылған бірден-бір жылы пікір. Өйткені, өз боксшыларымызды өзіміз “жаман” деп, жерге тыққанда жақсыларды қайдан аламыз? Ең бастысы, бізге жақсысын кім береді? Мұны не үшін айтып отырмыз? Себебі, қазақ боксын қайтсек көтереміз деген ұранмен, кейбір аймақтардағы бокс қауымдастықтары­ның құлағына алтын сырға, “асыра сілтеуге” жол беруге болмайды. Сосын “Миланда ұтыл­ған боксшының бәрін ұлттық командадан аластау керек” деген ұшқары ойдың жетегіне еріп, олардың орнына өз боксшыларын “тығудың” неше түрлі қитұрқы жолдарын қарастырудың соңы да жақсылыққа апармайды. Бұл қулық-сұмдықтың басқа басқа, қазақ боксына қаупі зор болмаса, пайдасы жоқ. Ұлттық команда – ел намысы. Ұлттық команда – ел мерейі. Оған шын мәнінде лайықтылар ғана іріктеліп алынуы керек. Оған дәреже-дәргейі бар қалалар мен атақ-даңқы аспандаған ақшалы ағалардың беделі салынбағаны жөн. Мұндай сорақылықты болдырмау үшін Туризм және спорт министрі, Ұлттық Олимпиада комитетінің президенті Т. Досмұхамбетов, Спорт комитетінің төрағасы А. Құлназаров және еліміздің бокс қауымдастығы­ның президенті Тимур Құлыбаев бастаған бір қауым жанашырлар Астанада өтетін ел біріншілігінің алғашқы күнгі жекпе-жегінен бастап соңғы күні болатын шешуші айқасына дейін жіті бақылап, кімнің кім екенін өз көздерімен көргендері абзал. Күзде болатын Азия ойындарында Қытай елінің бокс рингіне аймақ пен өңірдің әсіренамысы емес, исі қазақтың ұраны көтеріліп, намысы қорғалады. Ал оны қорғау үшін шаршы алаңға жүрегі лүпілдемей, тізесі дірілдемей шыға алатын, жүйкесі мықты, шеберлігі толысқан жаужүрек боксшылар аса қажет. Сондықтан, ел бірінші­лігінде осындай оғыландарға қиянат жасалмау жағын осы бастан ойластырған жөн. Әсіресе, рингтегі және қапталда отыратын төрешілерге қатаң талап қойылуы қажет-дүр. Міне, бас бапкер Мырзағали Айтжановты мазалап жүрген басты сауалдың бірі осы бүгінде. Шет ел боксшыларын шақырып, бірге жаттығу жасау, жолдастық кездесу өткізу білікті бапкер Тұрсынғали Еділовтің кезінен басталған өте жақсы дәстүр. Ол кезде қазақ боксшылары үшін Куба сайыпқырандары “кедергі” болатын. Бірақ олардың №1 боксшылары мұхит асып, АҚШ өтіп кеткелі бері бастарынан бақ тайып тұр. Астана мен Қарағандыға келген сол мықтылардың “сарқыты” ғана. “Сарқыты” дейтініміз, Бейжің Олимпиадасында кешегі азуымен ай білеген Куба боксшылары бір алтынға да зар болып қалды. Миланда да бағы жана қойған жоқ. Сондықтан алдағы уақытта тек қана Куба емес, қазақ боксшыларына қауіпті қарсыластар санала бастаған Еуропа елдерінің боксшыларын, оның ішінде дүние жүзінде №1 делінетін Ресей боксшыларын шақырып, бірге жаттығу, жолдастық кездесу өткізу өте дұрыс болар еді. Өйткені, Ресей боксшыларының орны бәрібір бөлек. Олар біздің боксшыларға бармақ тістеткен Миланда бірінші орынды иеленді. Сол сияқты, мүмкіндік болып жатса, Қытай, Тайланд, Моңғолия, Үндістан мен Өзбекстан боксшы­ларынан да үлгі алуға әбден болады. Тым “шет елшіл” болу да жақсы емес, әрине. Бұлай дегенде бас тартатын нақты мы­сал­дар да бар. Қарағандыда өткен Ғ. Жарыл­ғапов атындағы халықаралық турнирдің бас төрешілігіне Ресей азаматын таңдапты. Рас, Ресей құдайы көршіміз, рас, Ресей спортшы­лары­ның керемет жетіс­тіктерін бағалаймыз, бірақ қазақ спортына, оның ішінде қазақ боксы­на тек қана қазақ бапкерлері мен қазақ төрешілерінің ғана жаны ашитынын ұмыт­пайық, ағайын. Сондықтан мұндай өрескел­дік­тің болмауын ел біріншілігінде қатаң ескерген жөн сияқты. Сонымен, алда үлкен жекпе-жек. Боксшы оғыландарымызға ақ жол тілейік, көрермен! Көсемәлі СӘТТІБАЙҰЛЫ, Астана.
СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.09.2018

GGG үздіктер тізімінде төмендеді

20.09.2018

Қазақстан құрамасын Кака баптайды

20.09.2018

Сапа менеджментін енгізу бәсекеге қабілеттілікті нығайтады

20.09.2018

Елімізде 1 қазаннан бастап депозит шарттары өзгереді

20.09.2018

Машина жасаушылар форумына әлемнің 20 елінен 1000-нан астам делегат қатысады

20.09.2018

Жеңімпаз қыздың қайырымдылығы көпке үлгі

20.09.2018

Б. Сағынтаев Инвесторларды тарту мәселелері жөніндегі Үкіметтік кеңестің отырысын өткізді

20.09.2018

Экс-чемпион бокс мектебінің директоры болып тағайындалды

20.09.2018

 Жаңа заң – жаңа үміт

20.09.2018

Мөлдірдің мөлдір әлемі

20.09.2018

Көкшетау тұрғыны тираждық лотерея ойынының миллионері атанды

20.09.2018

Жаңа еңбекақы жүйесі - оңтайландыру нәтижелеріне тікелей байланысты - Алик Шпекбаев

20.09.2018

Кесенелер тұрғызу жарысқа айналып бара ма?..

20.09.2018

Бүгін елімізде машина жасаушыларының VI форумы басталды

20.09.2018

Атырауда халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция өтті

20.09.2018

Бакуде дзюдодан әлем чемпионаты басталды

20.09.2018

Қоқыс өңдейтін цех ашар едім - Сергей Привалов

20.09.2018

Доллар бағамы 358 теңгеге түсті

20.09.2018

Ұрпақ сабақтастығының үлгісі

20.09.2018

АҚШ-тағы «Флоренс» дауылынан зардап шегушілер саны артты

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу