«Ойран» – отбасылық трагедия

Ашылғанына енді ғана үш жыл толған елордадағы №76 мектеп-лицейі театр өнерін дәріптеп, кәсіби режиссердің араласуымен, оқушылардың үлкен дайындықпен сахнаға шығуына мүмкіндік жасап­ты. Мұны осы білім ұя­сының басшысы Сафура Сейдуа­лиқызының әңгімесінен білдік. Осыған дейін оқушылар қа­зақтың аса көрнекті ағартушы ұстазы Ыбырай Алтынсарин және Алаш көсемі Әлихан Бөкейханов жайындағы спек­такльдерді сахналаған. Ал мектеп сахнасында күні кеше қойылған «Ойранның» жөні бөлек. Ол жаңадан ашылып жатқан «Ғасыр» театры үшін таңдап алынған труппа әр­тістерінің тұла бойы тұңғыш­тары десе болады.
Егемен Қазақстан
13.04.2017 6091
2

«Ойран» – Баянғали Әлім­жановтың ниеті қарау мис­сионерлердің бүлдіргі әре­кет­терін әшкерелеген өзекті шы­ғармасы. Өмірде теріс ағым­дардың кесірінен шын мәнінде бақытсыздыққа ұшы­раған жандар бар ғой. «Ойран» – солардың жиынтық бейнесі. Мұнда бәрі символ арқылы беріледі. Өзге дінге кіріп кеткен жас жігіттің аты – Арман. Ол біреудің асыл арманы, үкілеген үміті еді. Бірақ, сол асыл арманды секта сиқырлап алды. Анасының аты – Шекер. Отбасының ұйытқысы, жары мен ұлының ортасында тәт­ті ғұмыр кешуі тиіс әйел ащы тағдырмен бетпе-бет келді. Ұлының соңынан ол да сектаға кірді. Отағасы – Елтай. Ашумен отқа түсті. Түрмеге қамалды.

Иә, мұнда бәрі ап-анық, тайға таңба басқандай ғып көрсе­тілмейді. Әр көрермен өз түсінігінің дәрежесінде ұға­тындай ишаралы, астарлы тұстар көп. Режиссер тірлік­тің ащы шындығын символмен көрсетуге ұмтылады. Сах­надағы көріністер тез ауысып отырады. Бебеулеген зарлы әуен ниеті қарау, пиғылы жат миссионерлердің жұмбақ та жасырын әлемінің хабаршысы сияқты. Сектанттардың қап-қара киімі де соны меңзейді. Тіпті оның қандай секта, қан­дай дін екені аталмайды. Параллельдер, сахнаның түрлі мезетін түрліше декорациялау, актерлердің сөздеріне ғана емес, әрекеттеріне, ым-иша­раларына қатты басымдық берілуі – режиссердің тап­қыр­лығы. Арманның отбасындағы сәттері жарықпен, ата-ана ала­­­қа­нының жылуымен, ал сек­тадағы өмірі сахнаны қараң­ғылау арқылы бір-бірімен сөй­леспейтін кісілердің жын қақ­қан кісілерше құтырынып би­леуімен сипатталған.

Драма барысында өзге дінге кіріп кеткен Арманның аузынан бір сөз шығады. Әке-шешесіне қарап тұрып: «Мәңгілік ақи­қатқа жету жолын мен осы жер­ден таптым. Біз мәңгіліктің алдында, мың-миллион жаратылыс иелерінің жанында түк те емеспіз», дейді ол. Сөйтіп, қым-қуыт тіршіліктен, кейбір қатып қалған ұстанымдардан, әдет-ғұрып, салт-санадан босағысы келеді. Еркін, тәуелсіз өмір сүруді жаны қалайды. Автор да, режиссер де осы жастық шақ­тың желігіне баса мән беріп, жас­тың жаны нені қалайтынын біліп, соны ұтымды көрсете алғаны байқалып тұр.

Қорыта айтқанда, «Ойран» драмасы арқылы қоғамдағы өткір мәселенің бірі жақсы көте­рілген. Үгіт-насихатсыз, ақыл ай­тусыз-ақ жамандық пен жақ­сылықтың шекарасы белгіленіп, ақ пен қара ажыратылған.

Айгүл СЕЙІЛОВА,

«Егемен Қазақстан»



СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

13.11.2018

Egemen Qazaqstan алғашқылардың бірі болып Chartbeat құралын пайдаланады

13.11.2018

Жаңақорған ауданында 116 бас қой белгісіз аурудан қырылып қалды

13.11.2018

Қызылордада қауіпті аймақтар анықталып, даярлық мәселелері күшейтілді

13.11.2018

Ақтөбеде жоғары жылдамдықтағы интернет желісі ұлғаяды

13.11.2018

Елбасы Астана клубының төртінші отырысына қатысты

13.11.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Ауғанстан Республикасының бұрынғы президенті Хамид Карзаймен кездесті

13.11.2018

«Айша бибі» мен «Ақыртас» әлемдегі ерекше туристік нысандардың тізіміне енді

13.11.2018

Павлодарда Португалиялық профессор студенттерге дәріс беріп жүр

13.11.2018

Т.Сүлейменов ел өңірлеріндегі жылу бағасының әртүрлілігін түсіндірді

13.11.2018

Тайваньда таеквондодан Президент кубогі додасы аяқталды

13.11.2018

Елордалықтар 14 қарашада жалпыхалықтық диктант жазуға қатысады

13.11.2018

Үкіметте 10 айдағы әлеуметтік-экономикалық даму қорытындылары қаралды

13.11.2018

Б.Сағынтаев өңірлердегі халықтың нақты табысының көрсеткіштеріне ерекше көңіл бөлуді тапсырды

13.11.2018

Тұрмыстық қатты қалдықтар адамдардың қажетіне жарай бастады

13.11.2018

Шымкентте 5 000 000 теңгеге бағаланған көгершін көрмеге қойылды

13.11.2018

Қызылорда облысында газ құбыры құрылысы басталады

13.11.2018

Елбасы Еуропалық комиссияның бұрынғы төрағасы Жозе Мануэль Баррозумен кездесті

13.11.2018

Венгрияда синхронды жүзуден жасөспірімдер құрамасы бірінші орынды иеленді

13.11.2018

Тарифтерді көтерген монополистер заң алдында жауап береді

13.11.2018

Алматыда мектеп оқушылары арасында шешендік өнер байқауы өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Zaman talqysyndaǵy qazaq

Feısbýktegi paraqshamdy ashyp qaraımyn da oılanamyn. Feısbýkti men ádette merzimdik buqaralyq aqparat quraldarynyń nazarynan tys qalǵan oqıǵalar men jańalyqtardy jáne oǵan degen qoǵamnyń kózqarasyn bilý úshin ashamyn. Meniń paraqshamda úsh jarym myńnan astam jazylýshym bar. Olardyń 95 paıyzdan astamy – qazaqtar.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу