Зағип жандар үшін SMART-тақия қолданысқа енуі керек - Сәттіғали Жолдасбай

​Ақтауда Сәттіғали есімді оқушы мүмкіндігі шектеулі жандарға арналған SMART-тақия ойлап тапты. Көзі көрмейтін жандар ерекше тақияны киіп, жолындағы кедергіден оңай өтіп кете алады. Бұл туралы БАҚ беттерінде жазыла бастаса да, бүгін тақияның авторымен кеңірек сөйлесіп, тақияны көзбен көрудің сәті туды.
Егемен Қазақстан
24.03.2017 1623

—  Жазда атамның ауылына бардым. Сол кезде оның көзі қарауытып, көрмей бастағанын байқап, көңілім күпті боп жүрді. Бір қызығы, атам әркез басынан тақиясын тастамайды. Демалыстан оралған соң, робототехника үйірмесінен сабақ беретін Бақытжан (Бақытжан Мұхаммед,- ред) ағайға ойымды айттым, сөйтіп жобаны қолға алдық. Осы жазда атама барып, тақияны кигізсем деген арманым бар. Әрі бас киім, әрі бағыт-бағдар беруші, – дейді Ақтаудағы Назарбаев Зияткерлік мектеп оқушысы Сәттіғали Жолдасбай. 

Зағип жандар SMART-тақияны киген кезде, алдында тұрған  кедергіні бірден біле алады.  Яғни, 4 метрге дейін қашықтықта қабырға не жар тұрса, яки адам келе жатса, тақия алдына орнатылған екі тетік (датчик) кедергіні байқап, бірден құлақтағы аппаратқа вибрациялық дыбыс жөнелтеді.  Сөйтіп оны киген адам кедергіден бұрылып өтіп, тоқтайды немесе бағытын өзгертеді. Келешекте қазақтың қарадомалақ баласы ойлап тапқан ұлттық нақыштағы тақия көп зағип жанның қолындағы таяғын алмастыруы мүмкін.  Аппаратты кез келген тақияға орнатуға

болады.

— Көрмеде Астана жұртшылығы жаңалықты жылы қабылдады. Алғашында өзіме сенімсіз болдым. Қала тұрғындары келіп, тақияны киіп көріп, қызықты. Зағип жандар тақияны киіп көріп, қуанып жатқанда, өзгеше бір сезімде болады екенсің. Қуанасың, әрі осы идея әрі қарай жалғасын тауып, бар аға-апаларымыз тақия кисе екен деп армандайсың, – дейді жас өнертапқыш.

Шынында, кез келген ғылыми жоба адам игілігі үшін жасалуы тиіс. Әрине, құрметке мұқтаж, зағип жандарға көмектесу, олардың өмір сүруіне қолайлы аппарат ойлап табу – үлкен жауапты, әрі сауапты іс.  Енді Сәттіғали мен жоба жетекшісіне SMART-тақияны  қарапайым жандарға кигізе отырып, тәжірибелер жүргізіп, кем-кетігін дұрыстау ғана қалды. Алдағы уақытта оқушының тақиясы қарапайым өмірде, қолданысқа еніп жатса, онда мақсаттың орындалғаны.


Айгүл ДӘДЕН  

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.11.2018

Экономикалық әріптестік жандана түспек

16.11.2018

Науқаншылдыққа бой алдырмасақ екен - Тимур Бектұр

16.11.2018

Оралмандар үміті – «Отандастар» қоры

16.11.2018

Ғылым саласында қолдау да, қиянат та бар - Әлімхан Жүнісбек

16.11.2018

Атадан туған аруақты ер

16.11.2018

Жастар жылынан не күтесіз?

16.11.2018

Тариф көтерілді, сервис деңгейі ше?

15.11.2018

Асхат Маемиров Қазақ ұлттық өнер академиясының ректоры болып тағайындалды

15.11.2018

Бекзат жаттыққан спортзал

15.11.2018

А. Майтиев тариф қалыптастырудың ашықтығын арттыру шаралары туралы айтып берді

15.11.2018

Тегеранда Қазақстан-Иран консулдық консультациялары өтті

15.11.2018

Бас прокуратурада бизнес саласындағы проблемалық сұрақтар талқыланды

15.11.2018

Қазақстан мен Швеция ынтымақтастықтың перспективалық бағыттарын анықтады

15.11.2018

Маңғыстау облысы Қазақстан халқы Ассамблеясының кезекті сессиясы өтті

15.11.2018

Алматыда композитор Әсет Бейсеуовты еске алу кеші өтті

15.11.2018

Президент Абай атындағы ҚазҰПУ ректоры Такир Балықбаевты қабылдады

15.11.2018

Жезқазған мен Сәтбаевтың арасында ірі супермаркет салынады

15.11.2018

Елбасы Словакия Республикасының Премьер-Министрі П. Пеллегринимен кездесті

15.11.2018

Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі Нұтфолла Шәкеновты еске алу кеші өтті

15.11.2018

Алматыда Құрманғазының 200 жылдығына арналған дәстүрлі музыка фестивалі аяқталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу