«Жасыл» технология драйвері

ЭКСПО елге не береді деген сұрақтың ішінара жауабын беретін кез келгені анық. Мәселен, Астана ЭКСПО-2017 халық­ара­лық ма­мандандырылған көр­ме­сінің ая­сында қалың көп­ші­лікті со­н­ша­лықты қызықтыра қой­­майтын көптеген салалық ша­ра­лардың өтіп жатқанын біреулер біл­се, біреулер біле бермейді. 
Егемен Қазақстан
05.07.2017 256
2

Көрме шеңберінде өткен осындай шаралар санатында VIII Энергетика жөніндегі халықаралық форумды және салалық министрлердің конференциясын атауға болады. Әлемдік энергетиканың бірегей мамандары бас қосқан осы халықаралық жиында Қазақстан ірі жетістікке қол жеткізіп, Астана ЭКСПО-2017 базасында Жасыл технологиялар мен инвестицияларды дамыту жөніндегі орталық құрылатын болды. Ол Біріккен Ұлттар Ұйымының тікелей қолдауымен жұ­мыс істейді. 
Бұл орталықтың жұмысы мен зерттеулеріне Орталық Азия елдері – Қазақстан, Өзбекстан, Қырғызстан, Тәжікстан, Түрікменстан, сонымен бір­ге, Иран, Ауғанстан, Моңғолия жә­не Әзербайжан тікелей қатысады. Жасыл технологиялар мен инвестиция­лар­ды дамыту жөніндегі орталық Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымымен (ЭЫДҰ), Еуропалық одақ­пен, Ресей, АҚШ, Қытай, Үндіс­тан және Латын Америкасы ел­­де­рі­мен тығыз байланыста жұмыс іс­­те­мек. Энергетика министрі Қанат Бо­­зым­баевтың айтуынша, бұл – әлем­­ге әйгілі Жаңартылатын энергия көздері жөніндегі халықаралық агент­тіктің (IRENA) аймақтық балама­сы. Сонымен қатар, бұл орталық жа­ңартылатын энергия көздерімен (ЖЭК) бірге, «жасыл» технология мә­де­ниетін де дамытпақ.
Әлемнің жетекші энергетиктері бас қосқан осы бір жиында тұңғыш рет Экспериментальді термоядролық реактор жобасы жөніндегі халықаралық ұйым (ITER) мен «Қазақстан Рес­пуб­ликасының ғылыми ядролық ор­та­лы­ғы» РМК өзара ынтымақтастық ту­ралы келісімге қол қойды. Осы ке­лісім шеңберінде ITER ұйымы мен еліміздің ғылыми ядролық орта­лығы ЭКСПО-2017 көрмесі қар­са­ңында Курчатов қаласында іске қо­сыл­ған «Токамак» термоядролық қон­ды­р­ғы­сы арқылы тәжірибелік зерттеулер жүргізетін болады. Яғни, біздің елімізде алғаш рет шетелдік тапсырыс­тар бойынша болашақ термоядролық өнер­кәсіп үшін қажетті материалдар сы­нақтан өткізіледі. 
«Біздің ойымызша, болашақтың энер­гиясы – бұл басқарылатын тер­моядролық синтез энергиясы. ITER халықаралық ұйымына біз­ге зор мүмкіндік бергені үшін шек­сіз ризашылығымызды білдіреміз. Ен­ді біз­­дің еліміз басқарылатын тер­мо­яд­­ролық синтез энергиясын игерген әлемдегі бірінші ондықтың құрамына кір­ді», дейді «Ғылыми ядролық ор­та­лық» РМК-нің бас директоры Эрлан Батырбеков. Түйіндей айтсақ, «То­ка­мак» термоядролық қондырғысы ел экономикасына қыруар қаржы құя бас­тайтын болады.
Осыдан бес жыл бұрын Елбасы Астанада өтетін ЭКСПО көрмесінің бас­ты тақырыбы – «Болашақтың энер­гиясы» деп айқындап берген бо­ла­тын. Содан бергі өткен уақытта елі­міз­де болашақтың энергиясын дамы­ту мақ­сатында орасан зор жұмыс ат­қа­рыл­ды. Қазірдің өзінде елімізде ЖЭК саласының 50 кәсіпорны жұмыс істеп тұр. Олардың қатарында Еуропа Қайта құ­ру және даму банкінің қолдауымен са­лынған жамбыл облысындағы «Бурное-Солар» атты күн электр стан­са­сын (КЭС) және Ақмола об­лы­сын­да­ғы қуаттылығы 45 МВт болатын жел электр стансасын (ЖЭК) ерекше атап айтқан жөн. 
Астана ЭКСПО-2017 көрмесі елі­мізде «жасыл» технологияны да­мы­ту­дың драйверіне айналды. Бүгінге дей­ін белгіленген бағыттар бойын­ша, 2020 жылдың соңына дейін елі­мізде 53 ЖЭК нысанын, оның ішін­де 23 ЖЭС, 17 КЭС және 13 су элек­тр стан­сасын салып, пайдалануға бе­ру жоспарланып отыр. Осындай ке­шен­ді шаралардың іс жүзіне асыры­луы Қазақстанға жаңартылған энер­гия көздерін дамыту мәселесі бой­ын­ша әлемнің жетекші елдерінің қа­та­­рына қосылуға мүмкіндік береді. Астана ЭКСПО-2017 көрмесі жұ­мыс істей бастаған аз уақыттан бері ел экономикасының болашағына қос­­қан тың технологиялары мен озық инно­ва­цияларының бір парасы осындай. 
Жаһандық шараның барлық же­тіс­ті­гін түйіндеуге әлі қыруар уақыт бар.

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ,
«Егемен Қазақстан»
 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

17.11.2018

Amazon мен Google-де жұмыс істейтін қазақстандықтарды елге шақыру керек - Атамекен ҰКП

17.11.2018

Павлодар облысында 370 жүргізуші мөлшерден артық жүк тасыған

17.11.2018

Павлодарда 524 полиция қызметкері пәтерге мұқтаж

17.11.2018

Дулат Қажанов: Оңтүстік тұрғындарын Күршімге шақырамыз

17.11.2018

Таразда Ауыл шаруашылығы қызметкерлерінің күні аталып өтті

17.11.2018

Қызылордадағы ЖКО: 29 адам ауруханада, 45-і үйіне оралды

17.11.2018

Қызылордада жолаушылар автобусы соқтығысты

17.11.2018

Атырауда балық шаруашылығы басқармасының басшысы тағайындалды

17.11.2018

Астанада дзюдодан Қазақстан Чемпионаты өтті

17.11.2018

Таразда «Туған жерге туыңды тік!» форумы өтті

17.11.2018

Ақ Жайықтың жастарында жігер көп

17.11.2018

Оралда қоғамдық ұйымдардың VIII форумы өтті

17.11.2018

17 қарашаға арналған ауа райы болжамы

16.11.2018

Қазақстан туризмін дамытудағы кезекті қадам

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

16.11.2018

Атыраулық Қаһарман Қисметов  Әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

16.11.2018

Қазақ жігіті америкалық хоккей командасының капитаны атанды

16.11.2018

​Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу