Жемқорлықпен күрес адалдықты дәріптеуден басталады

Физика мен астрономия ғы­лым­дарында «қара құрдым» деген түс­і­нік бар. Жерден пәленбай милли­он жарық жылындай қашықтықта ор­наласқан, көптеген алып пла­­не­талар еркін сыйып кете ала­тын­дай кеңістікті қамтитын, ай­на­ла­сын­дағылардың бәрін жалмап жұ­тып ала­тын бір ғажап дүние. Оның ма­ңайына жақындағанда, жарық жыл­дамдығының өзі баяулап, уа­қыт тоқтап қалады деседі. Осы «қа­ра құрдымның» бар екендігіне не­месе жоқ екендігіне әлі күнге дей­ін ғалымдар талас қылып жатады.
Егемен Қазақстан
05.05.2017 652
2

Біздің сыбайлас жемқорлықпен күресіміздің өзі бір есептен алғанда осы «қара құрдымды» еске сала­тын­дай. Күрес ондаған жылдан бері аяусыз жүргізіліп жатыр. Бірақ жемқорлықтың тыйла­тын тү­­рі жоқ. Неге? Өйткені, күрес кү­шей­генімен, жемқорлықтың өзі де жыл өткен сайын дамып, жаңағы «қа­ра құрдым» секілді күрес нә­ти­желерін жалмап жұтып жатқан се­кілді. Сонымен, құдіретті «қара құр­дымның» алдында ештеменің бая­нсыз болып шығатындығын айтып, физиктер дәрменсіздік танытса, терең тамыр жайып алған сы­байлас жемқорлықпен күресте біз­дің құқық қорғау органдары да пұ­шайман күй танытатын секілді. Өйт­кені, сыбайлас жемқорлықтың құр­бандықтары бар, бірақ оның нә­т­и­желері байқала бермейді. Бәлкім, мы­нанша қылмыскерді ұстадық, мынанша миллион теңгені мемлекетке қайтардық деген цифрлар бар болар. Бірақ оның адам санасына әсер ететіндей, сананы сілкіндіріп, арды тазалайтындай нәтижелері болмай отырғаны шындық.
Біздің ойымызша, сыбайлас жемқорлықпен күресте біз кешегі ке­ңес­тік идеологияның озық тәсілдерін па­й­далануымыз керек. Қоғамға қа­ты­сы бар белгілі бір ауқымды саяс­и на­уқанды ұйымдастырғанда кеңес идеологтары қайтушы еді? Алдымен жақсы адамды, жақсы образды іздеп тауып, соны қоғамға үлгі ететін. Жамандықты жақсылыққа қарай б­ұруға тырысатын. Осыдан барып жақсылық пен жамандықтың, адал­дық пен арамдықтың арасы ал­шақ­тап, адамдар осы екеуінің біреуін таң­дауға мәжбүр болатын.
Ендеше бізге де сыбайлас жем­қор­лықпен күресті идеологиялық тұр­­ғыдан алғанда адалдық пен арам­дық­тың күресі ретінде құру керек. Ол үшін қоғамдағы адал адамдарды тауып,
соларды насихаттауымыз керек. Мұ­­нымен де тынбай, адал адамдарға сая­­си тұрғыдан да, идеологиялық тұр­ғыдан да, экономикалық тұрғыдан да артықшылықтар беруге ұмтылуымыз керек. Еліміздің кадр саясатында адалдық ең бірінші өлшемге айналуы тиіс. Қызмет бабында адал адамдар өссін. Ол адал адамдар айналасына адал жастарды шоғырландырып, қоғамға мемлекеттік қызметке беріл­ген­­діктің таза үлгісін ұсынатын бо­ла­ды. Ал адалдықтың туы жоғары кө­­терілген кезде арамдықтың құты өзі­нен өзі қашатындығы түсінікті. Мі­не, сыбайлас жемқорлықты біз осыл­ай ғана жеңе аламыз. 
Егер шын ниет болса, негізінде адал адамдары іздеп табу қиын емес. Олар сөйлеген сөзімен, іс-әре­ке­­тімен өзінен өзі көрініп тұрады. Онан кейін оның айналасындағы қоғамдық пікірге құлақ түрсеңіз болды. Сізге кімнің кім екендігін ашып береді. Жалпы, философтардың сөзіне қарағанда, халық дегеніміз – ұй­ым­даспаған көпшілік. Осы ұйым­дас­пауының салдарынан ол тобырлық деңгейге дейін түсіп кетуі мүмкін. Яғни, арасынан мықты бір көшбасшы шық­паса, халық бір іске жұмыла ал­мауы немесе жиі қателіктерге ұры­нуы мүмкін. Бірақ, тағы да сол фи­лософтардың айтуы бойынша, ұйым­даспаған халық көп жағдайда бір нәрседен – тарихи жеке тұлғаға баға беруден қателеспейді екен. Мі­не, сондықтан да аумалы-төкпелі та­рих­тың қай кезеңінде болмасын жеке тұл­ғаға қатысты сарапшының да, та­рихшының да емес, философтың да, ақын мен жазушының да емес, тек халықтың берген бағасы ғана түпкілікті баға болып есептеледі. 
Ендеше, сыбайлас жемқорлықпен кү­­ресте адал адамдарды іздес­ті­р­г­ені­мізде, біз ол адамдар туралы ха­­лық­тың берген бағасымен санасып оты­руға тиістіміз. Сонда көп қа­те­леспейтін боламыз. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ,
«Егемен Қазақстан»

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.11.2018

Шымкентте дәрігерлер тұрғындарға арнайы медициналық көмек көрсетті

21.11.2018

Израильдегі халықаралық турнирде Маңғыстаулық гимнасшылар 8 медаль иеленді

21.11.2018

Мәскеудегі Шереметьево әуежайында ұшақ ер адамды қағып кетті

21.11.2018

«Туған жерге тағзым» жобасы Түркістаннан басталды

21.11.2018

Елбасы: «Ұлы дала» атты ежелгі өнер және технологиялар музейін ашуға мүмкіндігіміз бар

21.11.2018

Алмасбек Әбсадық: Мазмұны терең ой-толғам

21.11.2018

Ертең бокстан шешуші сайыстар басталады

21.11.2018

Маңғыстауда 171 жер учаскесі мемлекет меншігіне қайтарылды

21.11.2018

Б.Көшімбаев: Рухани жаңғырудың қайта түлеген жалғасы көңілімізді демдеп отыр

21.11.2018

Кәсіпкер мен әкімдік арасындағы дау «Атамекеннің» араласуымен шешілді

21.11.2018

Қарағандыда алты көшенің атауы өзгереді

21.11.2018

Ауылдарға көгілдір отын келіп жатыр

21.11.2018

Қызылордада полицейлер қан тапсырды

21.11.2018

Қазақстан құрамасы бесінші себетте

21.11.2018

Жаңақорған ауданында 63 пәтерлік 2 көпқабатты қызметтік тұрғын үй пайдалануға берілді

21.11.2018

Павлодарда Тұңғыш Президент күні  27 жаңа нысан пайдалануға беріледі

21.11.2018

Н.Назарбаев: «Ұлы даланың ұлы есімдері» энциклопедиялық саябағын ашуымыз керек

21.11.2018

Таэквондошылар Әбу-Дабиге аттанды

21.11.2018

Елбасы: Деректі-қойылымдық фильмдердің, көркем картиналардың арнайы циклін өндіріске енгізу қажет

21.11.2018

Польшалық заңгерлер Алматыға келді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tánti bolar tusy kóp

Jylda, Táýelsizdik kúni jaqyndaǵan saıyn osy ýaqyt ishinde elimiz qandaı jetistikterge jetti degen saýaldy ózimizge qoıyp, ony saralaýǵa tyrysamyz. Biraq mundaıda jappaı aıtylyp júrgen jetistikterdi emes, ózimiz baıqaǵan jeke kózqarastaǵy tabystardy taldaýǵa tyrysamyz. Sonyń ishinde kózge túsetin bir ǵanıbetti jańalyq – halqymyzdyń burynǵydaı eshkimnen qysylmaı, kimmen bolsa da ómirdiń barlyq salasynda ıyq teńestire túskeni.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Stokgolm sındromy

Jumyr jerdiń betinde sany jaǵynan bizden áldeqaıda kóp, alaıda táýelsiz el atanýdy mańdaılaryna jazbaǵan, ol oryndalmas armandaı kórinetin halyqtar az emes jeterlik. Jaratqannyń qalaýymen qolǵa tıgen táýelsizdik qazaq balasynyń eń bir asyl muraty edi.

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

«Baı bolsań halqyńa paıdań tısin»

«Batyr bolsań jaýyńa naızań tısin, Baı bolsań halqyńa paıdań tısin». Kezinde aıyr tildi Áıteke bı aıtqan aqyldy sóz. Keler ǵasyrlarǵa da keter ǵaqlıa.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(1)

Жақсылық (08.05.2017 12:49:54)

Жақсы мақала, ең бастысы ниет жақсы. Бірақ адал адамдарды қайдан табасың? Тапқанмен жоғпарыда отырып алғандар ондайды керек қыла ма? Мәселе сонда ғой...

Пікір қосу