Жұмыс бар, маман жоқ

Егемен Қазақстан
10.01.2017 156
3

galym-aga-2

«Оңтүстік облыстарда халық тығыз орналасқан. Сондықтан жұмыс табу қиын». Осындай пікірді соңғы кездері жиі естіп жүрміз. «Солтүстік облыстарда жұмыс та, жағдай да бар. Оңтүстіктегі халықты солтүстік облыстарға қоныстандыру керек». Осындай ой айтып жатқандар да бар. Негізі Үкіметтің ұстанған саясаты осындай. Бұл тақырыпты «Егемен Қазақстан» газеті бірнеше рет көтерген еді. Бірақ, бүгінгі әңгіме арқауы бұл жайлы емес.

Мәселе мынада: оңтүстікте де, солтүстікте де жұмыс орындары бар, бірақ қажетті мамандар жоқ болып шықты. Дәлеліміз бар. Оңтүстік Қазақстан облысында «Аманкелді» ЖШС жұмыс істейді. Алғашында егін шаруашылығымен айналысқан серіктестік кейінгі жылдары жүзім, алма, басқа да жеміс түрлерін өсіру­ді мықтап қолға алды. Өнімдеріне сұраныс та жоғары. Тіпті, Қазақстанды былай қойғанда, Ауғанстан, Тәжікстан, Өзбекстан, Иран және басқа шет мемлекеттерге өнімдерін экспортқа шығара бастады. Оның ішінде астық та бар. Астанада Оңтүстік Қазақстан об­лысының күндері өткен кезде кор­порацияның алма-жүзімі көрмеге қойылып, астаналықтар мен елорда қонақтары ерекше ілтипат білдірген болатын. Алматының апортын қай­та қалпына келтіруге қам-қарекет жасалып жатқан шақта корпора­ция бағбандары үлкен іс тынды­рып үлгерді. Дәмі тіл үйіретін алма сұрыптарына жұрт жоғары баға беріп жатыр. Кезінде солақай саясаттың сал­дарынан Оңтүстік Қазақстан об­лысындағы жүзімдік алқаптар жап­пай шабылып, тып-типыл болған еді. Осы олқылықтың орны толып келе жатқандай. Адам ағзасына қажетті дәрумендерге бай өнім Қытайдың дәмі жоқ жүзімдерін сауда сөрелерінен ығыстыра бастады. Сөйтсек, табысты шаруашылықта проблема да жоқ емес көрінеді. Соның бірі – кадр мәселесі. – Қазір ауыл шаруашылығының өсіп-өркендеуі мамандарға тікелей байланысты. Өйткені, кешегі кеңестік кезеңнен қалмай келе жатқан ескі сарынмен жұмыс істеуге болмайды, өндіріске жаңа технологиялар ене бастады. Қазақша айтқанда, жаңа технологияның бүге-шігесін біле­тін білгір мамандар ауадай қажет қазір, – дейді корпорация басшысы Н.Құралов. Оңтүстік Қазақстанда агрономдар даярлайтын қаптаған оқу орындары бар емес пе? Тапсырыс берсеңіздер, түлектерін жұмысқа жібереді ғой, деп сұрадық біз. – Сізге өтірік, маған шын, бұл мәселені зерттеп көрдік. Сөйтсек, оқу орындарында агроном мамандығы бойынша оқып жатқан жастардың 80 пайызы қыздар болып шықты. Олар ауылға келіп, агроном болуға құлықты дейсіз бе? Бар шығар бір-екеуі, бірақ, бәрі бірдей ауылға агрономдыққа келмесі анық. Сондықтан, бұл мәселені тиісті мекемелер жан-жақты сараптап, нәтижелі жұмыс жасағанын қалар едік, – деді кәсіпкер. Павлодар облысының әкімі Болат Бақауов шаруашылықтарды ара­лаған кезде ең алдымен «Маман­дар жеткілікті ме?» деп сұрайтын көрінеді. Өйткені, өндіріспен бірге ауыл шаруашылығы да қатар дамып жатқан облыстың елді мекендерінде білікті мамандар тапшылығы байқала бастаған. Себебі, олардың басым бөлігі зейнет жасына жеткен, жас­тар қалаға қарай ойысқан. Жермен жұмыс істейтін мамандар аз. Оның үстіне Павлодар облысы Ресейдің облыстарымен шектес. Кеңшарлар тарап, жұмыссыздық белең алған қысылтаяң уақытта көптеген отбасы көршілес мемлекетке қоныс аударған еді. Ресей – олардың тарихи отаны. Қоныс аударғандардың көбі білікті мамандар болатын. Қазір Қазақстанның ауыл шаруа­шылығы да дамып келеді. Енді жұмыла жұмыс істейтін мамандар керек. Бір ғана мысал. Павлодар облысындағы Екібастұз қаласының қасында «ЭМПК» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің фермерлік шаруашылығы бар. Осы елді мекенді қиыншылық қыспаққа алған кезде Ресей Федерациясының Волгоград облысына 10 отбасы көшіп кеткен. Олардың арасында агрономдар, зоотехниктер, механизаторлар бар. Қазір облыстардағы әлеуметтік салаға жауапты департаменттер немесе басқармалар бұқаралық ақ­парат құралдары арқылы бос жұмыс орындары жайлы жиі-жиі мәлімет беріп жатады. Оның ішінде ауыл шаруашылығы саласына қажетті мамандарға да сұраныс көп. Осының өзі-ақ аталмыш мәселенің күн тәртібінде өткір тұрғанын білдіреді.

Ғалым Омархан,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.11.2018

Мәулен Әшімбаев ауыл шаруашылығы қызметкерлерін кәсіби мерекелерімен құттықтады

18.11.2018

Элизабет Тұрсынбаева Мәскеудегі турнирде үздік алтылыққа енді

18.11.2018

Қызылорда облысында МЖӘ бойынша екі спорт кешені ашылды

17.11.2018

Amazon мен Google-де жұмыс істейтін қазақстандықтарды елге шақыру керек - Атамекен ҰКП

17.11.2018

Павлодар облысында 370 жүргізуші мөлшерден артық жүк тасыған

17.11.2018

Павлодарда 524 полиция қызметкері пәтерге мұқтаж

17.11.2018

Дулат Қажанов: Оңтүстік тұрғындарын Күршімге шақырамыз

17.11.2018

Таразда Ауыл шаруашылығы қызметкерлерінің күні аталып өтті

17.11.2018

Қызылордадағы ЖКО: 29 адам ауруханада, 45-і үйіне оралды

17.11.2018

Қызылордада жолаушылар автобусы соқтығысты

17.11.2018

Атырауда балық шаруашылығы басқармасының басшысы тағайындалды

17.11.2018

Астанада дзюдодан Қазақстан Чемпионаты өтті

17.11.2018

Таразда «Туған жерге туыңды тік!» форумы өтті

17.11.2018

Ақ Жайықтың жастарында жігер көп

17.11.2018

Оралда қоғамдық ұйымдардың VIII форумы өтті

17.11.2018

17 қарашаға арналған ауа райы болжамы

16.11.2018

Қазақстан туризмін дамытудағы кезекті қадам

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу