Шараның шақыруынан бас тартқан бойжеткен

Шерағаң, Шерхан Мұртаза айтпақшы, әр қоғамның, әр адамның «бір кем дүниесі» болатыны рас-ау. Тарбағатай ауданының Тұғыл ауылында тұратын бұрынғы биші, бүгінгі зейнеткер Шәкен Қабдолдинаның да көп жұрт біле бермейтін бір өкініші, «бір кем дүниесі» бар. Өнермен өрілген өміріндегі сол бір шуақты сәтті, естен кетпес кездесуді еске алған сайын көңіліне мұң ұялайды. Қалай болып еді өзі?!  

Егемен Қазақстан
30.10.2017 2183
2

«Ән салғанға, би билегенге бала кез­ден құмар болдым, – деп бастады әңгі­­месін кейіпкеріміз. – Әлі күнге дейін есімде, бір жылы ауылымызға Роза Бағланова келді. Ол кезде 6-7 жас шама­сындағы баламын. Ауылдағы шағын клубта ине шаншар орын жоқ. Әкем жарықтық мені концерт біткенше мойнына мінгізіп көтеріп тұрды. Ол кісі де өнерді сондай жақсы көретін. Содан не керек, бой жетіп, мектеп бітірдік. Кейін Зайсандағы мектепте екі жыл мұға­лім болып жұмыс істедім. Осындағы «Айдын» ансамбліне қатысып, биші болып жүрдім. Бір күні Күршім аудандық мәдениет бөлімінің бастығы Қабдолла Тұраров: «Шәкен, сенің орның мәдениет үйі. Бізге келсең қайтеді», деп мені Күршімге шақырды. Сөйтіп, сондағы мә­дениет үйіне биші болып жұмысқа орналастым. Содан бір күні Мұхамеджан деген күйші бала, Қания деген әнші қыз және мен үшеуімізді Алматыға жіберді.

Мұхамеджан домбырада ғажап ойнайтын, бірден өтіп кетті. Қазір Көк­шетауда жұмыс істейді деп естимін. Қания «Гауһартасты» шырқады. Бірақ өте алмады. Менің кезегім келді. Сах­наға шықсам, комиссияда қазақтың әйгі­лі бишісі Шара Жиенқұлова отыр. Ерттелген аттай үлкен, толықша келген кісі екен. Шашын төбесіне түйіп алған. Қарапайым. Өзбек және қазақ биін билеп бердім. Көңілінен шыққан болуым керек: «Аламыз, қабылдаймыз», деді. Жөпелдемеде не айтарымды білмей сасып қалдым. Үйде жалғыз баламын. Кәрі әке-шешем бар. Екінші жағынан, мәдениет үйі мені жібере қоя ма? Барғым да келетін секілді. Шара апамыз көпті көрген сұңғыла адам ғой. Менің бір шешімге келе алмай әрі-сәрі күй кешіп тұрғанымды сезді-ау деймін, ауылға өз қолымен «Осындай оқуға түсті. Биден өзім сабақ беремін. Босатуларыңызды сұрай­мын» деп қатынас қағаз жазып бер­ді. Сөйтіп ауылға қайттық. Алып-ұшып жұмысыма келдім. Бәрі қуанып «жо­лың болсын, бар, бар, шақырған жерден қалма» деп тілектестігін білдірді. Үйге келіп, жаңалығымды айтып едім, «біз енді қайттік», «Көп-көрім жұмысың бар. Әмбе екі жыл оқиды екенсің. Бізді тас­тап қайда кетпексің?», деп әке-шешем шал­қа­сынан түсті. Бұл – эстрада-цирк сту­дия­сының ең алғаш ашылған жылы болат­ын. Бүгінгі Ж.Елебеков атындағы эстра­да және цирк колледжі. Биші мүл­де жоқ екен. Мен конкурссыз-ақ өтіп тұрған едім. Ал әнші мен домбырашы көп болды. Содан не керек, Алматыға бара алмай қалдым».

Қазақы әдептен аспай ата-анасының көңіліне қарайлаған биші бойжеткен осылайша ауылда қала береді. Біраз жылдан кейін әйгілі актер, әнші Ораз Кәкеевтің шақыруымен Марқакөлдегі мәдениет үйінде Марат Сақатов, Рах­метолда Тұрабаев, Шайқуали Есетов, Қарагөз Болатова сынды өнер майталмандарымен бірге еңбек етеді. Биін де билейді, әнін де айтады, тіпті актриса ретінде сахнаға да шығады. Марқакөлден соң отбасы жағдайымен Тарбағатайдың Тұғыл ауылына көшіп келеді. Содан көл жағасындағы көркем ауылдың Мәдениет үйінде табан аудармай 40 жылға жуық жұмыс істеп, зейнеткерлікке шыққанға дейін осындағы «Айдын» эстрадалық ансамблінде ән салады. Өнердегі еңбегі ескеріліп, 1970 жылы Күршімдегі бишілер сайысында бірінші орынды иеленіп, бишілер тобының солисі, 1988 жылы Бүкілодақтық екінші халықтар фестивалінің лауреаты атанады.

 «Айдын» ансамблінің құрамында талай жерді араладық. Өскеменде жыл сайын өтетін «Восток» атты облыстық байқауда сан мәрте жүлде алдық. Осы ретте менің әнші болып қалып­тасуы­ма ерекше еңбек сіңірген, мар­құм Мүр­­сәлім замандасымды айрық­ша ілти­­пат­­пен еске аламын. Қазір енді би би­леуге жасымыз келмейді. Ал ән шыр­­қамасам отыра алмаймын, басым ауыра­ды. Өлең айтсам жеңілдеп, сергіп қаламын. Сезімге толы, сөзі мағыналы лирикалық әндер­ді орындағанды жақсы көремін. Ауыл­да­ғы ағайынның бәрі мені «әнші Шәкен» деп әспеттеп жатады. Тұғыл­дағы бірде-бір концерт, бірде-бір той менің қатысуымсыз өтпейді. Кейде әртүр­лі жағдайлармен концертке бара алмай қалсам: «Әке-ау, Шәкен қайда? Өлең айтқан жоқ қой бүгін. Дауысын сағын­дық» деп халық іздеп жатады екен. Елдің ықылас-пейіліне рахмет! Одан артық құрмет, одан артық бақыт бар ма?», дейді Шара Жиенқұловадан бата алған биші. 

Шара Жиенқұлова демекші, әйгілі бишінің алдында би билеген Шәкен Қабдолдина бүгінгі қазақ биіне қатысты да ойын айтып, ұлттық биіміздің түріктің билеріне ұқсап кеткеніне қын­жылысын білдірді. «Қазақ биін бөк­семен билейтіндер көбейді. Қазақта жала­­ңаш­танып, бөксені көрсетіп билеу деген дүние болмаған. Шара апамыз қалай билейді? Түскен кинолары­нан көреміз ғой. Кигені қазақтың беш­пенті, қазақтың бүрмелі көйлегі. Аяғы да көрінбейді, жүрген жүрісі де білінбейді. Ұлт­тық биімізді ұлықтап жүрген жандар осыны ескерсе игі», дейді өнерпаз. 

Азамат ҚАСЫМ, 

«Егемен Қазақстан»

Шығыс Қазақстан облысы,

Тарбағатай ауданы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

24.03.2019

Солтүстік Кореяның келесі қадамы қандай болмақ?

24.03.2019

Қ.Тоқаев Қазақстан - Ресей кездесуін тамашалады

24.03.2019

Нұрсұлтан Назарбаевтың атына келіп түскен жеделхаттар мен хаттар

24.03.2019

Қасым-Жомарт Тоқаевтың атына келіп түскен жеделхаттар мен құттықтаулар

24.03.2019

Футбол: Қазақстан құрамасы Ресейден ойсырай ұтылды

24.03.2019

Куршад Зорлу: Түркі әлемінің Ақсақалы

24.03.2019

Нұр-Сұлтан қаласы. Астананың атауы өзгерді (видео)

24.03.2019

Алматыда дәстүрлі әндер кеші өтті

24.03.2019

Қаламқас кен орнында болған апат себептері анықталып жатыр

24.03.2019

Қасым-Жомарт Тоқаев Алик Шпекбаевты қабылдады

24.03.2019

Астана мен Алматы ТМД-да ең танымал қалалардың қатарына қосылды

24.03.2019

Елорда атауының өзгеруіне байланысты құжаттарды ауыстыру қажет емес

24.03.2019

Жетісудағы жетістіктер Үкімет басшысының назарына ұсынылды

24.03.2019

Қазақстан және Ресей матчы 20:00-де басталады

24.03.2019

Қасым-Жомарт Тоқаев «Самұрық-Қазына» акционерлік қоғамы басқармасының төрағасы Ахметжан Есімовті қабылдады

24.03.2019

Мемлекет басшысы Жоғарғы Сот төрағасы Жақып Асановты қабылдады

24.03.2019

Қ.Тоқаев Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің төрағасы қабылдады

24.03.2019

Самбошы Бағлан Ибрагим – Әлем кубогының иегері

24.03.2019

Мұрат Нұртілеуов Президент көмекшісі болып тағайындалды

24.03.2019

М.Тәжин Мемлекеттік хатшы қызметіне тағайындалды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Айнаш ЕСАЛИ, «Егемен Қазақстан»

Etjeńdi balalar

Qoǵam kóz jumyp qaraı almaıtyn máse­lelerdiń basynda bala densaýlyǵy tur. Bú­gin­de mańaıymyzǵa zerdelep qaraıtyn bolsaq, tyǵynshyqtaı, tolyq jasóspirimder kó­beıe túsken. Semizdik – aýrý bolyp esep­teletindikten, qazirgi ýaqytta dıspanserlik esep­ke alynady. Sábı saýlyǵy ana qursaǵyna bit­­ken kúnnen bastap qalyptasatyndyǵyn al­dymen ata-anasy túsinýi qajet.

Amangeldi QURMET,

Igi bastama ult tanymymen úılesýi tıis

Keıde qazaq qoǵamyndaǵy oqıǵalar men qubylystarǵa nazar aýdarǵan kezde «Biz ózi­mizimdi ózimiz tolyq tanymaımyz-aý osy» degen oıǵa qalatynymyz bar. Árıne, qa­zaq ekenimizdi, bizdiń de tanym-túısigimiz, dúnıetanymymyz, ar­man-ańsarymyz, muraty­myz bar ekenin bilemiz. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Алты жасар Алпамыстың арманы не еді?

«Білесің бе, оқитын болсам тез өсіп, үлкен бастық болам. Оқуды да тез бітіремін. Тез келіншек аламын. Сосын менің он екі ұлым болады. Оның бірі колхоз бастығы, екіншісі агроном, үшіншісі мұғалім, бәрі де үлкен-үлкен бастық болады...»

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Kúmis tostaǵandaǵy kóne álipbı

Kóne órkenıet oshaqtarynan urpaqqa mura bolyp qalǵan qundy dúnıelerdiń bi­ri – adamzattyń aqyl-oıyn taspalaǵan jazý­lar. Elbasy «Uly dalanyń jeti qyry» atty ma­qalasynda Esik qorymynan tabylǵan «Altyn adamnyń» janyndaǵy kúmis tosta­ǵan­dardyń birinde oıyp jazylǵan tańba­lar bar ekenin aıta kelip, «Bul – Ortalyq Azıa aýma­ǵynan buryn-sońdy tabylǵan jazý ataýlynyń ishindegi eń kónesi» degen bolatyn.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

«Jaqsy kitap – jan azyǵy»

Kitap oqıtyn jáne oqymaıtyn adamdardyń alshaqtyǵy árqashan kózge kórinip turady. Alǵashqylardyń oıy tereńdeý, tili sheshendeý bolsa, sońǵylardyń tili tutqyr, aýzynan sózi túsip turatynyn jıi kóresiz. Máseleni jaqsy bilip tursa da, ondaılar oıyn jetkize almaı, ábden qysylady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу