GetContact қосымшасынан қандай қауіп бар?

Телефонда сақталған мәліметтерді жинап, бөтен нөмірлердің кімге тиесілі екенін анықтау мақсатында жасалған GetContact қосымшасы бірнеше күннен бері желі қолданушылары арасында кең таралды. Алайда Ақпарат және коммуникациялар министрлігі бұл қосымшаның заңға қайшы екенін анықтап, оны Қазақстанда ресми түрде бұғаттады. 

Егемен Қазақстан
13.02.2018 1087

«Қазақстан Республикасы аумағында GetContact қосымшасына шектеу қойылды, се­бе­­­бі жеке мәліметтерге қатысты заң бұзушы­лық де­ректері анықталды. Министрлік «Байланыс туралы» заңның 41-1-бабына сәйкес шектеу қоюға бұй­рық шығарды», деді министрлік өкілдері.   Олар­дың айтуынша, қосымша Дербес деректер және оларды қорғау туралы заңға қайшы жұ­мыс істейді.

Бір айта кетерлігі, қосымша 8 ақпанда Қазақ­станда кең таралып, Ақпарат және ком­му­ни­кациялар министрлігі келесі күні заң бұзу­шылық дерегін анықтап, бірден тыйым сал­ды. Бұған дейін қосымша Әзербайжанда, Арменияда бұғатталған.

Интернеттегі мәліметтерге сенсек, қосым­ша­ны жасаған GetContact LLP компаниясы Ұлыбританияда 2017 жылдың қараша айында құрылған. Компания өкілдерінің айтуынша, компанияның технологиялық өнімдері 148 мемлекетте жұмыс істейді. Қосымша арқылы қолданушылар таныстарының нөмірлерін тексеріп, оларға қатысты жеке мәліметтерді білген. Сонымен қатар GetContact арқылы кез келген бейтаныс нөмірді теріп, нөмір иесінің аты-жөнін, жеке мәліметтерін, таныстарының телефонында оның қандай атпен сақталғанын анықтай алған. Яғни бағдарламадағы іздеу жүйесіне кез келген нөмірді теріп, нөмір иесінің аты-жөнін ғана емес, жеке тұлғаның мекенжайын, ав­токөлігі туралы ақпаратты, отбасы мен банк кар­тасы туралы мәліметтерді де анық­тауға мүм­кіндік берілген. Бірақ қоғамдағы кикіл­жің­дерден соң бағдарлама авторлары кейін бұл алгоритмдерді өзгертіп, қосымшаны бейтаныс нөмірлер иесінің аты-жөнін білу үшін ғана құрастырғанын айтты.

«Біз қосымшаның кейбір функцияларын өзгерттік. Сонымен қатар кез келген адам бағд­арламадан өз мәліметтерін өшіре алатын қыз­мет қостық. Сол арқылы тұтынушы өз нө­мірін базадан өшіре алады», дейді бағдар­ла­маны құрастырушылар. Олар кез келген мемлекеттің заңына құрметпен қарайтынын, бірақ Әзербайжан мен Қазақстан билігінен ресми талап алмағанын айтып, бұл мемлекеттердің заңдарына қайшы әрекет етпедік деп мәлімдеді. Дегенмен, қосымшаның кемшіліктері көп екенін әрі дербес мәліметтерге қауіп төндіретінін тек Ақпарат және коммуникациялар министрлігі ғана емес, қазақстандық сарапшылар да айтты.

Мысалы, Кибершабуылдарды зерттеу мен сараптама жасау орталығының президенті Олжас Сәтиев бүгінгі күнге дейін алынған мә­лі­мет қосымша базасында сақталып қала­ты­нын айтты. «Осы қосымшаға тіркелген кез кел­ген адамның телефонындағы нөмірлер тұ­ты­­нушы өз мәліметтерін қосымшадан өшір­ген жағдайдың өзінде GetContact базасында сақ­талып қалады. Барлық мәліметтерді жою үшін тіркелген таныстарыңыз да қосым­ша­дан өз нөмірлерін өшіргені жөн», дейді Олжас Сәтиев. Сонымен қатар IT технология­лар са­ла­сындағы сарапшылардың бірі Әлібек На­рым­бай да GetContact қосымшасы Қазақ­станда бұ­ғат­талғанына қарамастан, онда мил­лилон­да­ған адамның деректері сақталып қал­ғанын жә­не олардың түрлі мақсатта қолданылуы мүмкін екенін айтты.

«ІТ мамандар командасы қосымшаның бірнеше кемшілігін анықтады. Біріншіден, телефон нөмірі арқылы дербес ақпарат қолжетімді болады. Яғни кез келген адамның нөмірі арқылы ол туралы барлық мәліметке қол жеткізуге болады. Екіншіден, қосымша арқылы біреудің абыройына нұқсан келтіру оңай болады. Тіпті сол үшін адам абырой-беделінен айырылып қана қоймай, жұбайымен ұрсысып, тіпті ажырасып кетуі мүмкін. Үшіншіден, кейбір компаниялар GetContact арқылы кез келген нөмірлер турады мәлімет алып, коммерциялық мақсатта қолданылуы мүмкін. Ал бұл деректер миллиондаған ақша тұрады. Кез келген компания телефон нөмірі арқылы қандай да бір ақпарат алу үшін мыңдаған доллар төлеуге дайын», дейді ол.

Гүлнұр ҚУАНЫШБЕКҚЫЗЫ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

24.02.2018

Премьер-Министрдің Бірінші орынбасары Асқар Мамин Түрікменстан Президентімен кездесті

24.02.2018

Заң бұзған мыңға жуық шетелдік елден шығарылды

24.02.2018

Олимпиада - 2018: Шаңғышы Денис Волотка жарыс жолынан шығып қалды

24.02.2018

Былтыр Маңғыстау облысының жергілікті атқарушы органдары халыққа 1 253 841 қызмет көрсеткен

24.02.2018

Францияның Ұлттық Ассамблеясында қазақстан-француз стратегиялық серіктестігінің болашағы талқыланды

24.02.2018

Минскіде Қазақстан мен Беларусь СІМ арасындағы саяси консультациялар өтті

23.02.2018

Сенатор Д.Назарбаева Сингапурда болды

23.02.2018

ШҚО әкімі тұрғындар алдында есеп берді

23.02.2018

Қазақстандық парламентшілер ЕҚЫҰ ПА қысқы сессиясына қатысты

23.02.2018

Энергетика министрлігінің кеңейтілген алқа мәжілісі өтті 

23.02.2018

Оралхан Бөкейдің ағылшын тілінде жарық көрген кітабының тұсаукесері өтті

23.02.2018

СҚО-да Қазақстан Республикасы Тұңғыш Президенті - Елбасы Қорының күндері өтуде

23.02.2018

Банктер мен Қаржыгерлер қауымдастығы қазақстандықтарға үндеу жариялады

23.02.2018

Гүлшара Әбдіқалықова елшілерден сенім грамоталарын қабылдады

23.02.2018

Жылда 500-ден астам жол апаты автобус жүргізушілерінің кінәсінен болады - ІІМ

23.02.2018

Мати Алавер: Полторанин медаль медаль алмаса жалақымның бір тиынын қалдырмай қайтарып беремін

23.02.2018

Алматыда Әлемдік экономика және саясат институты алаңында сарапшылар кездесуі өтті

23.02.2018

Элизабет Тұрсынбаева Кореядағы Олимпиадада 12-орын алды

23.02.2018

Сарайшық ескерткіштерін ғылыми зерттеу жұмыстары қолға алынады - Арыстанбек Мұхамедиұлы

23.02.2018

Дәулетжан Махмұт. Портрет

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Ғабит ІСКЕНДЕРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Мәселе заманда емес, адамда...

Адамның азаматтығы, жауап­кер­шілігі туралы қай кезде де кеңі­нен сөз болады емес пе? Сондай әңгіме барысында кейбіреулер әңгі­ме арқауына айналған жандарға ая­ныш білдіріп, «олар сатқындық жа­с­айын деді дейсің бе, амалдың жоқтығынан жасады ғой, бәріне заман кінәлі» дегені бар-тын. Сонда Ұшыға апам былай деген еді: «Күн де орнында, сол баяғыша шығады, сол қалпында батады. Ай да орнында сол бұрынғыша туады. Өзгерсе адамның пейілі, ниеті өзгерген. Заманға жауапкершілік жүктеудің жөні жоқ...».

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Эфирде бейбастақтыққа неге жол беріледі? 

Әуе толқынынан хабар тыңдап отырмын. Әңгіме бойтұмар жайында өрбуде. Радио хабарын жүргізуші әлемге танымал адамдардың бой­тұмар ретінде нені ұстайтынын айта келе Кэмерон Диазды мысалға алды.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Даму үшін әділдік ауадай қажет

Әділдік қашанда адамзаттың арманы болып келеді. Жасыратыны жоқ, кейде бір ұжым түгілі, бір отбасының өзінде әділдік кемшін қалып жатады. Осындай жағдайда оның тұтас мемлекетте орнауы орындалмас армандай көрінетіні рас.

Зарема ШӘУКЕНОВА, ҰҒА корреспондент-мүшесі

Конфессияаралық диалогтың қазақстандық алаңы

Атақты америкалық саясаттанушы Самуэль Хантингтон 1996 жылы өзінің әлемдік ғылыми қоғамдас­тық арасында кең талқылауға түс­кен «Өркениеттер қақтығысы және әлемдік тәртіптің трансформациясы» атты кітабын жарыққа шығарды. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Қайтқан малда қайыр бар

Осының алдында газет бетінде жарияланған «Бай бол­­саң, халқыңмен бол!» атты мақа­ламызда («Егемен Қазақстан», 09.02. 2018 жыл) меншік иелері­нің елімізден астыртын жолдар арқылы шығарып әкетіп жатқан капиталының түбі оларға қайыр бермейтіндігін, қазіргі күні Батыс әлемінде жүріп жатқан саяси-эко­номикалық үдерістердің екпі­німен бұл қаржылар сол жақ­тың өзінде ерте ме, кеш пе, қақпан­ға түсірілетіндігін, ал оның идеологиясы қазірдің өзінде әзір екендігін жазған едік. 

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу