Кітап оқуға баулудың бес амалы

«Бүгінгі бала кітап оқымайды» деген пікірмен келіспеймін.

Егемен Қазақстан
13.02.2018 2239

Жоқ, кітап оқымайтын бала бол­­май­ды. Қызықтыра алмайтын ата-ана, мұғалімдер, үлкендер деуі­міз керек. Кеше дүние есігін аш­қан бала­ның ойында кітап туралы ешқандай тү­сінік жоқ. Егер кітап­ты сатып әке­ліп, «ой қандай тама­ша, кел оқи­ық» деп уақыт бөліп бірге оқитын болсақ, кез келген бала қызығады. Бірақ мұны ертерек бастауымыз керек. Тіпті бір жастан бастап балаға кітаптың су­реттерін көрсетіп еліктіре баста­ған дұрыс. Сонда ғана баланы кітап оқуға баули аламыз. Бүгінде қазақ тіліндегі балаларға ар­налған қызықты кітаптар жет­кі­ліксіз. Қазір суреттері әдемі, қағазы сапалы кітаптар баршылық. Бірақ көбінің ішкі мазмұны ойға қона бермейді. Тілі ауыр, оқиғалары мәнсіз еке­нін байқау қиын емес. Сосын біз­де балалардың жүрегін жаулап ал­ған, аузынан түспейтін, кі­тап­та­ғы кейіпкерлері түстеріне кіре­тін отан­дық балалар жазушыла­ры не­кен-саяқ. Тіпті балаларға «қан­дай бала­лар жазушыларын білесіңдер?» деп сұрағанда мүді­ріп қалады. Сон­дықтан бұл ой­ла­на­­т­ын мәселе. Уақыт өте электрон­ды кітаптар алға шы­ғып, қа­ғаз кітаптар жойылады деген пі­кір­лер болған. Егер кітап на­ры­ғын барласақ, мүлде олай емес екен. Қайта қазір дамыған елдерде қағаз кітаптардың жаңа «дүмпуі» басталды деуге болады. Жапония, АҚШ, Ұлыбритнаия елдерінде кі­тап өндірісі дамып жатқаны ту­ра­лы ақпараттар молынан тара­лып отыр. Өркениет дамыған рухани құндылық жоғарылай бермек. Сондықтан әр заманда адамға электронды кітап емес, қолға ұстап оқитын қағаз кітап керек.

Бүгінгі балаларға қандай кі­тап­тар жазылғаны абзал деген та­­қырыпта көп ойланамын. Егер әлем­­дегі кітап нарығы туралы ақпа­раттарды барлап сөйлейтін бол­­сақ, әйгілі тарихи тұлғалардың ба­лалық шақтары туралы көркем ту­ын­дылар мен қиял-ғажайып кі­тап­тар жақсы өтуде екен. Яғни біз де балаларымызға Абай, Шоқан, Ыбырайдың балалық ке­зең­дерін бейнелейтін көркем әде­б­и кітаптар ұсынайық, аудар­ма емес, төл туындылардан арман-тіл­ек­терді ұштайтын ертегілерді түрлі тақырыпта жазайық. Сон­дай-ақ әртүрлі ықшам ақпа­рат беретін энциклопедиялар да жақсы. Бірақ олар көркем туын­дының орнын баса алмайды. Сондықтан балаларымызға қиялын шарықтайтын көп көркем туындылар керек.

Түрлі зерттеулерді саралай келе, әрі өз тәжірибеме сүйе­ніп, бала­ға кі­т­ап оқытудың бес амалын түйін­де­дім.

Яғни балаға кітап оқытудың бес амалы – кітап оқып беруді бір жастан бастау керек, балаға кітапты анда-санда емес, күнде аздан оқып беруді әдетке айналдыру керек, бала өз бетінше кітап оқуға әдеттенгенге дейін, ата-ана кітапты бірге оқуы керек, жақсы кітаптардан талғап, ой-өрісіне қарай таңдап беру керек, кітап сыйлауды дәстүрге айналдыру керек.

Ендеше, оқырман болуға бүлдір­шін­деріңізбен бірге асығыңыздар!

Зарина МУСАБАЕВА,
Аудандық орталық балалар кітапханасының меңгерушісі

Қостанай облысы,
Аманкелді ауданы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.08.2018

Азиада-2018: су добынан Қазақстан қыздар командасы қытайлықтардан ұтылды

16.08.2018

Футболдан УЕФА суперкубогының финалы Ыстамбұлда өтеді

16.08.2018

Партия өкілдері «Ақтау теңіз портының» жұмысымен танысты

16.08.2018

Нұрлан Ноғаев: «Мектеп сауда орны емес»

16.08.2018

Мәулен Әшімбаев Астанада партиялық жобалардың жүзеге асырылу барысын тексерді

16.08.2018

Астанада «Таңғажайып Қытай» атты фотокөрме ашылды (ФОТО)

16.08.2018

АҚШ-тың әйгілі кәсіпқой боксшысы Рой Джонс Рудныйда рэп оқыды

16.08.2018

«II Абай оқулары» жеңімпаздарын марапаттау рәсімі өтеді

16.08.2018

4 қыркүйекте Пәкістанда президенттік сайлау өтеді

16.08.2018

Нұрғали ОРАЗ. «Соавтордың» соры

16.08.2018

Түркістан облысында «Бұ­л – біздің таулар!» фес­­тивалі өтті

16.08.2018

Илья Ильиннің бала күнінен естелік

16.08.2018

«Қызыл сызықтан» асқандар қадағалана ма?

16.08.2018

Футболдан Қазақстан құрамасы ФИФА рейтингінде бір сатыға жоғарылады

16.08.2018

Абай ауылы алған асулар

16.08.2018

Ажал аузынан аман қалған

16.08.2018

«Қазақфильмнің» жүзден астам кинокартинасы ТМД мен Шығыс Еуропаның ірі видеосервисіне шықты

16.08.2018

Үстел теннисшілерінің әлемдік рейтингі жаңартылды

16.08.2018

Қостанайда Қытай тракторлары құрастырылады

16.08.2018

Головкин мен «Канело» 26 тамыз күні Лос-Анджелесте ашық жаттығу өткізеді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Ертеңгі ұрпақтың да еншісі бар

Қойнауы құт қазақ жері тәуел­сіз­дігі­міздің ширек ғасырдан асқан шежіресінде ел экономикасын тұралап қалу қасіретінен сақтап келеді. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Бесінші саммит және Каспий «бестігі»

Кеше Ақтау қаласында Каспий маңы мем­лекеттері басшыларының Бесінші саммиті өтті. Аса маңызды халықаралық жиынға Қазақ­станның, Ресейдің, Әзербайжанның, Иранның және Түрікменстанның президенттері қатыс­ты. Тараптар Каспий теңізінің құқықтық мәрте­бесі, теңізде экономика, көлік-транзит, эколо­гия, қауіпсіздік және басқа да салалар бойын­ша ынтымақтастық орнату мәселелерін талқылады. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу