«Ешқашан қартаймаңыздар»

Әредік қазақ радиосы эфирінен: «Жүрегім жыр толғайды, Көңілім ортаймайды, Анасы бар адамдар, Ешқашан қартаймайды...» дейтін қоңыр дауыс әнші Нұрлан Өнер­баевтың орындауында қалықтап тұрады. Сондай бір жүрекке жылы, мамырдың майда самалындай, Абай атамыз айтпақшы «құлақтан кіріп, бойды алар» әнінің сазын жазған композитор Марат Омаров болса, сөзінің авторы марқұм Қайрат Жұмағалиев.

Егемен Қазақстан
08.03.2018 153
2

Марқұм Ақселеу Сейдімбек осы әнді тыңдап отырып: «Қайрат екеуміз бір-бір ананың етегіне оралып өскен бейбақтармыз. Бір үшін анадан биік асқар жоқ. «Анасы бар адамдар, ешқашан қартаймайды». Бұл сөз кез келгеннің аузынан шыға салатын дүние емес. Анаға деген ұлы махаббаттан туатын тіркес» десе, ойшыл-жазушы Әбіш Кекілбаев «Қайрат сөзін жазған әнді қосыла шырқайтынбыз. «Анасы бар адамдар ешқашан қар­таймайды» – оның бұл сөзімен келіс­пейтін қазақ бар ма екен?! Қайрат ақын анасы Жаңыл апайдың аңырата сала­тын назды әнімен өн бойыңды елжіретер тебіреніс гөйгейін аңсап, сарғая сағынып жазғаны бұл», деген екен.

Өз басым Қайрат ағамен тірісінде бірнеше дүркін дастарқандас болдым және 2007 жылы 70 жасқа тол­ғанда шағын толғау жаздым. Сонда аңғар­ғаным, Қайрекеңдей анасын ардақтайтын адам кемде-кем. Жа­рықтық әңгіме арасында «Анашым мені аузына тістеп жүріп адам қылды» деп езіле еңірейтін.

– Сонау бір жылдары, – деп еске алатын марқұм, – қойнауы құт Нарынға жаңадан полигон салатын болып, күллі жұртты түп қопарып оңтүстікке кө­шірді. Осылардың арасында сегіз жасар мен және анам екеуміз бірге кеттік. Көшкен елді Жетісайға әкеледі. Жат жердің табиғатына сіңісе алмай келген елдің балалары іш ауруына шалдығып, қынадай қырылады. Мен де ауырдым. Ыңыршағы айналып, хал үстінде жатқан кеспіріме налыған анам:

Құдайдан сұрап алған шыбыным-ай,
Бағуға шыбынымның қиынын-ай!
Қарғамды қанаттыға қақтырма деп,
Жүремін бір Аллаға сыйынып-ай!

Ішінде көп қойымның қоңыр саулық,
Қосақтап саулықтарды күнде саудық,
Құдайдан жатып-тұрып мен тілеймін,
Деніне қарағымның бергей саулық, – деп, күні-түні зарлады...

«Сөйтіп мені ажалдан алып қалған – анамның көз жасы», деп еңіреуші еді Қайрекең.

Осылай төніп келген бір ажалдан аман қалған Қайрат аға Жетісайдан орта мектепті бітіріп, Алматыға оқу­ға аттанады. Ұлын шығарып салып тұрған анасы: «Маңдайыма тәңір жаз­ған жалғызым-ай, алдыңда арқа сүйер ағаң, артыңда тұяқ тірейтін інің болмады-ау. Тұмсықтыға шоқытпай қанатыңды жетілдірдім балам, тұяқ­тыға тырнатпай қауырсыныңды қа­райттым қарағым. Енді міне, ат айы-
лын тартып мініп, алыс сапарға аттанғанда, менен басқа шығарып салатын ағаң мен інің жоқ, осыны ойлағанда бауырым езіліп, жүрегім жұлынар болды-ау», деп зарлапты.

Осы оқиғаны айтып отырып Қай­ракең тағы да еңкілдеп қоя беретін.

Шіркін, өмір бір орнында тұр­майды. Сонысымен де жақсы. Қай­ғыны ұмыттырады, шерді тарқатады, жараны жазады, жанды емдейді, жалғызды көп қылады, жарлыны бай қылады...

Қайрат Жұмағалиев оқуын бітір­ген соң Алматыдан қызмет табылып, сонда орнығады. Ауылдағы анасын көшіріп, қасына алады.

 «Анам – дейді Қайрат аға, – Ал­матыға келген соң қайта туғандай болды. Күні-түні тыным таппай, зыр жүгіреді. Сөйтіп жүріп, барлық шаруа-
сын ән айтып жүріп істейді. Бұрын ондайын байқамаған екем. «Неге күні-түні ән салып жүретін болғансыз?» деп сұрадым. Анам жарықтық басындағы жаулығын сәнімен түзеп алды да, мені жаңа көргендей ұ-з-а-ақ тесіліп қа­рады. Содан кейін айтты: «Мен ғұмыр бойы сені күнде көріп жүретін күнге жетсем деп Алладан тіледім. Сол тілегім орындалды. Мен ән сал­ма­ғанда, кім ән салады деді».

Осы сөзді айтты да Қайрекең тағы еңкілдеп кетті.

Мен бейбақ жоғарыдағы «Анасы бар адамдар, Ешқашан қартаймайды» дейтін сөздің жай адамның әншейін ауыздан шыға салмайтын тіркес екеніне толық көз жеткізіп, сонымен қатар анаға деген бала махаббатының нағыз үлгісін көрдім. Шынында да ешқашан қартаймай жүргенге не жетсін!

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.09.2018

Көкшетау тұрғыны тираждық лотерея ойынының миллионері атанды

20.09.2018

Жаңа еңбекақы жүйесі - оңтайландыру нәтижелеріне тікелей байланысты - Алик Шпекбаев

20.09.2018

Кесенелер тұрғызу жарысқа айналып бара ма?..

20.09.2018

Бүгін елімізде машина жасаушыларының VI форумы басталды

20.09.2018

Атырауда халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция өтті

20.09.2018

Бакуде дзюдодан әлем чемпионаты басталды

20.09.2018

Қоқыс өңдейтін цех ашар едім - Сергей Привалов

20.09.2018

Доллар бағамы 358 теңгеге түсті

20.09.2018

Ұрпақ сабақтастығының үлгісі

20.09.2018

АҚШ-тағы «Флоренс» дауылынан зардап шегушілер саны артты

20.09.2018

«Хат қоржын» (20.09.2018)

20.09.2018

Еурокомиссия Амазонға қатысты антимонополиялық тексерулерін бастауы мүмкін

20.09.2018

Әлеуметтік мәртебесі рәсімделеді

20.09.2018

Көкірек көзіміз қайтсек ашылады?

20.09.2018

Оралда бұқаралық домбыра тартудан рекорд жасалды

20.09.2018

Ұлттық ұлан командирлері біліктілігін шыңдады

20.09.2018

Қызылордада «Үздік анықтаушы» анықталды

20.09.2018

Балуандар Бухаресте бақ сынайды

20.09.2018

Кенияда жаттығып жүрген қазақ қызы

20.09.2018

Ақын Сараның 165 жылдығына арналған айтыс өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу